به گزارش صراط به نقل از فارس، محسن کریمی، معاون دستیار مقام معظم رهبری در بنیاد ایران پیشرفته و معاون بین‌الملل سابق بانک مرکزی، در پاسخ به خبرنگار فارس درباره اینکه چرا FATF با وجود تصویب پالرمو و CFT اقدامات ایران را کافی نمی‌داند و علت اصرار برای تصویب این کنوانسیون از سوی برخی در داخل گفت: FATF می‌گوید شما ۴۱ ایراد دارید که از این تعداد، دو مورد مربوط به CFT و ۳۹ مورد دیگر مربوط به موضوعات دیگری است.
وی افزود: برای مثال می‌گویند اگر شما قانون مبارزه با پولشویی دارید، چرا دادگاهتان وقتی مجرمی را محاکمه می‌کند، حکم فساد فی‌الارض صادر می‌کند؟ مگر قانون مشخصی برای این جرم وجود ندارد؟ قاضی شما باید به همان قانون استناد کند. یعنی چه که فردی مثلاً هزار سکه داشته باشد و قاضی به استناد بند فلان قانون مبارزه با پولشویی، جرم او را تشخیص دهد و بعد حکم دهد که مرتکب فساد فی‌الارض شده و باید اعدام شود؟
کریمی ادامه داد: طرف مقابل این موضوع را نمی‌پذیرد و می‌گوید وقتی قرار است احکام دادگاه‌های خود را ارائه کنید، باید اجرای واقعی قانون را هم به ما نشان دهید. اگر قانون شما واقعاً اجرا می‌شود، باید اثر آن را در احکام قضایی ببینم. بنابراین، قضات را توجیه کنید.
مخالفان FATF هم خواستار اجرای ۳۹ اقدام هستند
معاون مخبر تصریح کرد: اصلاً ما پیش از آنکه بخواهیم به FATF بپیوندیم، برای مبارزه با فساد در داخل کشور قانون داشتیم. خود آقای شهید هم فرمودند آنچه را خودمان با تشخیص خود به این نتیجه رسیده‌ایم که باید انجام شود، انجام دهیم؛ اما آنچه را آنها به ما دیکته می‌کنند، نپذیریم.
وی افزود: موضوع دقیقاً همین است. اکنون ما می‌گوییم ۳۹ اقدام دیگر وجود دارد که حتی مخالفان FATF در کشور هم درباره آنها همین حرف را می‌زنند. آنها صراحتاً می‌گویند ۳۹ اقدامی را که طبق قوانین خودمان باید اجرا کنیم، انجام نمی‌دهیم و در عوض، به موضوعی چسبیده‌ایم که حساسیت سیاسی دارد و باید تصویب شود.
کریمی ادامه داد: آدم احساس می‌کند جریانی که بر تصویب این موضوع اصرار دارد، در حال گروکشی است؛ چون می‌داند نظام نسبت به این موضوع حساسیت دارد و مدام از آن به‌عنوان بهانه استفاده می‌کند. درحالی‌که خود FATF هم گفته است شما باید تمام برنامه‌های اقدام خود را اجرا کنید تا من درباره خروج شما تصمیم بگیرم.
وی گفت: من بار‌ها در همان زمان عرض می‌کردم که حتی اگر این موضوع تصویب شود، تا زمانی که ۳۹ اقدام دیگر را انجام نداده‌ایم، هیچ فایده‌ای ندارد. پس چرا آن را در اولویت قرار دادیم؟ بهتر بود ابتدا بقیه اقدامات را انجام می‌دادیم و رفتار طرف مقابل را بررسی می‌کردیم اگر رفتارش با ما حرفه‌ای و غیرسیاسی بود، آن‌وقت درباره این موضوع هم تصمیم می‌گرفتیم.
راه مقابله با اجماع علیه ایران در FATF
معاون بین‌الملل سابق بانک مرکزی اظهار کرد: در این فاصله، می‌توانستیم بگوییم واقعاً داریم مصلحت نظام را می‌سنجیم. این کار را براساس رفتار طرف مقابل و با ارزیابی میزان نفوذ و تأثیرگذاری او انجام می‌دادیم.
کریمی افزود: وقتی شما ۳۹ اقدام را انجام بدهید و طرف مقابل همچنان بخواهد بگوید هیچ کاری نکرده‌اید، آن‌وقت مشخص می‌شود که رفتارش سیاسی است. در این صورت، صدای دیگران هم درمی‌آید و دیگر ما تنها نخواهیم بود و اجماعی علیه ما شکل نخواهد گرفت.
وی ادامه داد: در واقع، اجماع در این سازوکار به معنای اتفاق‌نظر مطلق همه کشور‌ها نیست. این‌طور نیست که همه حتماً باید هم‌نظر باشند. شما به‌راحتی می‌توانید دو یا سه کشور، حتی یک‌سوم اعضا یا هفت، هشت یا ۱۰ کشور را متقاعد کنید که رفتار طرف مقابل سیاسی است و آنها را با خود همراه کنید تا از باقی ماندن ایران در آن وضعیت حمایت نکنند. بنابراین، این مسیر می‌توانست کارآمد باشد.
۳۹ اقدام FATF طی ۱۰ سال اجرا نشد
کریمی تصریح کرد:، اما ما به‌جای این کار سراغ تصویب آن موضوع رفتیم، بدون اینکه اقدامات دیگر را انجام داده باشیم. حالا می‌گوییم آنها شرط گذاشته‌اند و این شرط قابل قبول نیست. خب، اگر این شرط قابل قبول نبود، پس چرا اصرار داشتید که آن موضوع تصویب شود؟
وی افزود: حالا که این موضوع تصویب شده و پیش رفته است، مشخص شده که هنوز مشکل حل نشده است. در بیانیه اخیر نیز می‌بینم که دو مورد از اقدامات ما نسبت به ۳۹ اقدام دیگر، یک پله بهتر ارزیابی شده‌اند. این دو اقدام که قبلاً در سطح «تا حدی اجرا شده» قرار داشتند، اکنون در سطح «تا حد زیادی اجرا شده» ارزیابی شده‌اند؛ یعنی تا حد زیادی مورد قبول واقع شده‌اند.
معاون دستیار مقام معظم رهبری در بنیاد ایران پیشرفته ادامه داد: این در حالی است که در مورد ۳۹ اقدام دیگر، همان ارزیابی قبلی وجود دارد؛ چون آنها می‌گویند ابتدا باید این اقدامات انجام شود. این اقدامات طی ۱۰ سال گذشته انجام نشده‌اند.
وی خاطرنشان کرد: بنابراین موضوع کاملاً روشن است. هرکسی که اهل مطالعه باشد و بیانیه‌ها را قبلاً خوانده باشد، کافی است همین متن بیانیه را بخواند و لازم نیست سراغ مباحث پیچیده برود. از همین بیانیه مشخص می‌شود که ۳۹ اقدام باید پیش از آن دو اقدام انجام می‌شدند.
مشکل FATF را با فقر اطلاعات پیچیده کردیم
کریمی گفت: ما رفتیم و آن موضوعی را که نسبت به آن حساسیت وجود داشت، تصویب کردیم؛ اما مشکل حل نشد. حالا دوباره اختلاف و دعوا شکل گرفته است و هر طرف، طرف دیگر را مقصر می‌داند.
وی افزود: به نظر من، این موضوع بار دیگر نشان می‌دهد که مشکل FATF تا حد زیادی ناشی از فقر اطلاعات و نبود شناخت کافی است؛ هم در میان برخی سیاسیون و هم در میان کسانی که درباره این موضوع اظهارنظر می‌کنند.
معاون بین‌الملل سابق بانک مرکزی تأکید کرد: موضوع بسیار روشن است؛ اقداماتی وجود دارد که طبق قوانین خودمان باید انجام می‌دادیم، اما انجام نداده‌ایم. در عوض، سراغ آن موضوعی رفته‌ایم که نسبت به آن حساسیت وجود دارد.
کریمی در پایان گفت: برای اینکه مشخص نشود در این زمینه اطلاعات و دانش کافی نداشته‌ایم، مدام می‌گوییم آنها این شرط‌ها را نپذیرفته‌اند. اما این حرف، مشکل را بیشتر نشان می‌دهد؛ چون همین مصوبه را با همین شرط‌ها اصرار داشتید که تصویب شود. پس اگر از ابتدا معتقد بودید تصویب آن با این شرایط به درد ما نمی‌خورد، چرا از همان ابتدا این موضوع را مطرح نکردید؟
وی خاطرنشان کرد: نمی‌شود ۱۰ سال اصرار کنید که این موضوع باید تصویب شود و بعد از تصویب آن بگویید از ابتدا می‌دانستیم که به درد ما نمی‌خورد.