به گزارش صراط به نقل از فارس؛ «شوک استراتژیک»، این تعبیری است که تحلیلگر نیویورک تایمز در مورد وضعیت عربستان در روزهای اخیر به کار برده است.ریاض که حالا حتی نتوانسته کمکهای نظامی واشنگتن را هم جذب کند، در شرایط دشواری قرار گرفته است. پیشروی یمنیها در اواخر هفته گذشته آنقدر سریع بوده که رسانههای غربی از آن با عنوان «پیشروی برقآسا» نام میبرند و اکنون این یمن است که کنترلش بر گذرگاه حیاتی بابالمندب را بیشتر کرده است.این تسلط یمنیها در شرایطی اتفاق افتاده که عربستان پس از بسته شدن تنگه هرمز، به صادرات نفت از طریق دریای سرخ امید بسته بود. حالا همین کورسوی امید هم رو به خاموشی است. اکنون سعودیها با گزینههای اندکی برای مواجهه با یمن روبرو هستند.
سرخوردگی عربستان پس از رد درخواست کمک
آمریکا که خود مهمترین عامل ناامنی و بیثباتی منطقه غرب آسیاست، برای چندمین بار ثابت کرد که متحد قابل اعتمادی نیست. او این بار هم سعودیها را «ناامید» کرد و حاضر نشد به آنها کمک نظامی کند. ترامپ تنها به ارائه «کمکهای اطلاعاتی» بسنده کرد و به این ترتیب، به اذعان نیویورک تایمز، عربستان را «سرخورده» کرد.نیروهای مسلح یمن در پاسخ به حملات عربستان به خاک خود، اهداف مختلفی را نشانه رفتند که از مهمترین آنها میتوان به حمله به پایگاه ملک خالد عربستان اشاره کرد.
از سوی دیگر، لولههای نفت عربستان هم مورد حمله پهپادی قرار گرفتهاند. سعودیها مدعی هستند که این حملات از خاک عراق صورت گرفته است.این حملات هم ریاض را مجبور کرد تا بخشی از خطوط لوله نفت خود را تعطیل کند. این خط لوله پس از بسته شدن تنگه هرمز، به یک مسیر صادراتی جایگزین کلیدی برای عربستان سعودی تبدیل شده بود تا نفت خود را به دریای سرخ برساند و حالا همان هم تعطیل شده بود.پیشبینی میشود که درست کردن این خطوط لوله نفت بیش از یک ماه به طول بینجامد. بدین ترتیب، ریاض همزمان با درگیری با یمن، بالاجبار باید شرایط خطوط نفتی و صادراتی خود را هم سامان دهد.در چنین شرایطی، حملات یمن همچنان ادامه دارد و فشارهای اقتصادی بر عربستان به شدت افزایش یافته است. ریاض در چنین شرایطی حتی درخواست لغو نشست ایران و عمان با کشورهای حوزه خلیج فارس را مطرح کرد و یکی از مهمترین فرصتهای خود برای تعامل با تهران را نیز سوزاند.حتی مایکل راتنی، سفیر سابق آمریکا در عربستان، هم به شرایط بد و «سرخوردگی» سعودیها اذعان کرده و گفته که «در حال حاضر سعودیها واقعاً سرخورده هستند. از یک نظر، این بدترین سناریو برای آنهاست.»شبکه خبری سیانان هم تأکید کرده که سعودیها فقط دو گزینه دارند: یا باید به جنگ و درگیری فراگیر تن دهند که برایشان عواقب منفی و هزینههای زیادی به دنبال خواهد داشت، یا خویشتنداری کنند که در آن صورت هم بازدارندگیشان به خطر میافتد.
محمد الباشا، کارشناس مسائل یمن و مشاور ریسک مستقر در واشنگتن، هم معتقد است که عربستان در حال حاضر «گزینه چندانی ندارد».در این میان، بن سلمان که در طول سالیان برای جلب حمایت آمریکا میلیاردها دلار هزینه کرده بود، به ترامپ روی آورد تا به کمکش بیاید، اما با «نه» مواجه شد.سفیر سابق آمریکا در ریاض، مایک راتنی، در این زمینه تصریح کرده که «دلیل اینکه کشوری مانند عربستان سعودی تا این حد در توسعه یک مشارکت امنیتی با آمریکا سرمایهگذاری میکند، دقیقاً همین نوع رویداد است.» اما آمریکا باز هم پشت متحدانش را خالی کرد.
عربستان نمیخواهد تنها بجنگد
شاید بدترین سناریویی که عربستان سالها از آن فراری بود، اسیر شدن در یک درگیری، آن هم به تنهایی بود. او دلارهای خود را خرج کرد تا شاید برای روزهای دشوار، امنیتی نسبی به دست آورد، اما حتی این سرمایهگذاریهای کلان و خرید تسلیحات بسیار هم نتوانست او را در جنگ با یمن پیروز کند.مقامات و تحلیلگران سعودی به طور واضح اعلام کردهاند که «پادشاه سعودی نمیخواهد تنها با حوثیها بجنگد.» یکی از دلایل مهم این موضوع این است که کارزارهای نظامی پیشین عربستان علیه یمن بینتیجه بوده و به عقیده تحلیلگران به «یک باتلاق ده ساله» تبدیل شده است.عبدالرحمن الراشد، ستوننویسی نزدیک به دولت سعودی، یکی از تحلیلگرانی است که معتقد است جنگ با یمن «نیازمند حمایت بینالمللی است» و جنگیدن عربستان و کشورهای منطقه کافی نیست.با این وجود، آمریکاییها همچنان تمایلی به ورود به این میدان جنگ جدید ندارند. آنها پس از ۷ ماه هنوز نتوانستهاند به اهداف خود از جنگ ایران دست پیدا کنند و مهمتر از همه، با زرادخانه خالی تسلیحاتی مواجه هستند. ترامپ انتخابات کنگره را هم در پیش دارد و ترجیح میدهد بیش از این، به تنشها دامن نزند.دن شاپیرو، مقام ارشد پیشین سیاست خاورمیانه در پنتاگون در دوره بایدن، در این باره گفته: «ترامپ همین حالا هم با یک درگیری بیپایان با ایران روبروست، با نیروی دریایی بیش از حد گسترده و ذخایر مهمات رو به کاهش؛ جای تعجب نیست که نمیخواهد این جبهه جدید را باز کند. اما این برای سعودیها به شدت ناامیدکننده است.»
دیپلماسی، بهترین راه عربستان
محمد بن سلمان پس از پیشرویهای اخیر یمن، راه رایزنی با کشورهای جهان را در پیش گرفته و امروز هم به قاهره سفر کرده است تا شاید حمایت سایر کشورها را برای اقدام نظامی علیه یمنیها جلب کند، اما از نظر بسیاری از کارشناسان، بهترین راه برای او «دیپلماسی» است.به عقیده کارشناسان، سالها بمباران یمن توسط سعودیها نشان داده که راه حل «نظامی» به حل و فصل این تنشها کمکی نخواهد کرد.باربارا لیف، از دستیاران وزیر امور خارجه دولت بایدن، معتقد است که عربستان سعودی باید به مشورت با ایران و همچنین چین روی بیاورد تا بتواند این تنشها را سریعتر کنترل کند.
