ازدواج موقت یک راهکار عادی نیست

چندی پیش حجت الاسلام قرائتی رئیس ستاد اقامه نماز کشور خطاب به روسای دانشگاه ها گفت: فضایی ایجاد کنید که ازدواج دانشجویی آسان و ازدواج موقت راه اندازی شود و گرنه حرام رخ می دهد.

این مطلب با انتقاد های بسیاری مواجه شد و وزیر علوم درست همان روز اعلام کرد که وزارت علوم برنامه ای برای ترویج ازدواج موقت در دانشگاه ها ندارد.

ازدواج موقت ضرورتی مشروط است که بنا به شرایط خاصی از سوی علما توصیه می شود؛ اما مطرح کردن آن در محیطی مثل دانشگاه موضوعی است که مهرخانه با حضور کارشناسان مورد نقد و بررسی قرار داده است.

دکتر فرج الله هدایت نیا استاد حوزه و دانشگاه و عضو هیات علمی پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی در گفتگو با مهرخانه در خصوص ترویج ازدواج موقت در فضای فرهنگی دانشگاه اظهار داشت: در مواجهه با ازدواج موقت سه دیدگاه وجود دارد، اولین دیدگاه مربوط به اهل سنت است که قائل به تحریم ازدواج موقت هستند و هیچ استثنایی در آن وجود ندارد.

وی ادامه داد: در دیدگاه دوم که مدافعان بسیاری دارد، ازدواج موقت بدون هیچ شرطی مجاز است و بعضی ها معتقدند مستحب نیز است. این نوع ازدواج موقت به اباهه مطلق معروف است.

هدایت نیا به بیان دیدگاه سوم پرداخت و افزود: اباهه سومی نیز وجود دارد که به دیدگاه اعتدالی معروف است که بر طبق آن مرد مجاز به ازدواج موقت، در وقت ضرورت است. این نوع ازدواج در مواردی که برای زن یا مردی امکان ازدواج دائم وجود ندارد برای حفظ عفت عمومی می توان توصیه می شود.

عضو هیات علمی پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی به تفاوت این سه دیدگاه اشاره کرد و گفت: تفاوت این دیدگاه با آن نگاه دوم که آن را به صورت مطلق و غیر مشروط مجاز می داند، این است که نگاه سوم تدبیر حکیمانه ای است برای حفظ عفت عمومی در میان زنان و مردان، اما نگاه دوم ازدواج موقت را به ترفندی برای تنوع طلبی مردان تبدیل می کند و این تفاوت جدی است که وجود دارد.

وی به دلایل دغدغه شدن و مهم شدن ازدواج موقت در زمان کنونی اشاره کرد و ادامه داد: ازدواج موقت اگر در زمان ما به یک مسئله تبدیل شده و خیلی ها به آن فکر می کنند، دلیل دیگری دارد که اگر این دلایل حل شود این مسئله فروکش خواهد کرد. یکی از این دلایل سخت شدن فرآیند ازدواج دائم است؛ اگر دستگاه های مسئول و نهاد های مختلفی که بر اساس قوانین داخلی وظایفی را بر عهده دارند کارشان را جدی تر انجام دهند و قانون تسهیل ازدواج جوانان مورد توجه بیشتری قرار گیرد و فرآیند تشکیل خانواده همانطور که اصل 10 قانون اساسی گفته آسان شود، افراد زیادی به سمت تشکیل خانواده می روند.

 هدایت نیا عدم مدیریت محرک های جنسی حاضر در سطح جامعه را به عنوان دلیل دوم عنوان کرد و گفت: اگر محرک های جنسی فراوانی که در سطح جامعه منتشر شده مدیریت شود، آن وقت ما شاهد جامعه ای خواهیم بود که فرآیند ازدواج در آن آسان است و محرک های پیرامونی هم کم شده. در این صورت معدود هستند کسانی که برای تنوع طلبی به مسئله ازدواج موقت فکر کنند. یعنی تشکیل خانواده دائم عملاً مشکل را حل خواهد کرد.

به گفته این استاد دانشگاه در حال حاضر بحث ازدواج موقت به مسئله حادی تبدیل شده است؛ چراکه خیلی ها به خاطر برخی موانع عسری، اقتصادی، حقوقی که بر خلاف احکام اسلام و آسان گیری اصل ازدواج است، نمی توانند به ازدواج دائم فکر کنند.

وی با بیان اینکه ازدواج موقت نباید به عنوان یک راهکار عادی تلقی شود، گفت: وقتی راه حل های عادی، راهش دشوار، پر مانع و پر هزینه باشد، طبیعتاً خیلی ها به راهکارهای دیگر فکر می کنند. این راهکار ازدواج موقت یک راهکاری عادی نیست چراکه هدف آن تشکیل خانواده نیست و به اعتقاد من نباید به ازدواج موقت به عنوان یک راهکار عادی نگاه کرد و سیاست فرهنگی ما نباید به سمت ترویج این مسئله پیش رود.

هدایت نیا تصریح کرد: نگاه من غیر از نگاه برخی است که می گویند این حلال نباید باشد، بلکه معتقدم ازدواج موقت مشروع است ولی اولاً مشروع مشروط است و ثانیاً در یک رابطه طولی قرار می گیرد؛ یعنی آنچه باید ترویج داده شود ازدواج دائم است با تسهیل فرآیندش، ولی در مواردی که امکان تشکیل خانواده نیست یا کسی تشکیل خانواده داده است ولی به دلایلی مثل بیماری و مسافرت های طولانی و مسایلی از این دست تعاملی با همسرش ندارد، ازدواج موقت به عنوان یک راهکار موقت توصیه می شود.

عضو هیات علمی پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی با اشاره به این مطلب که ترویج ازدواج موقت به این شکل خیلی مطلوب نیست، خاطر نشان کرد: در حال حاضر سیاست فرهنگی ما به سمت ترویج ازدواج موقت به شکل رسانه ای پیش می رود که به نظر من این امر به ضرر خانواده است چراکه در این حالت شخص دو راه پیش رویش دارد؛ یکی ازدواج دائم که مسئولیت آفرین است و دیگری ازدواج موقت که مسئولیت آفرین نیست و طبیعتاً ممکن است طرف به سمت راهکاری برود که همان اغراض را برایش تامین می کند و مسئولیتی هم برایش ندارد و این خطرناک است.

 

منبع: مهر خانه