طی 10 سال گذشته ثروت خانوارها در دنیا دو برابر شده و از 113 هزار میلیارد به 231 هزار میلیارد دلار رسیده است. متوسط ثروت در دنیا 51 هزار دلار است اما مساله همان نامتعادل بودن آن است. ثروت در بخشهایی از دنیا متمرکز شده است. مثلاً 62 درصد ثروت دنیا فقط در آمریکا و اروپاست، 28 درصد در آمریکا و 34 درصد در اروپا. ولی در گزارشی که تحت عنوان ثروت جهانی در سال 2011 توسط بنگاه پژوهشهای کردیت سوئیس منتشر شده نشان میدهد که نوبت کشورهای نوظهور برای کسب ثروت شروع شده است.
برزیل دارد میآید و این نقشه را به هم میزند. در چند سال آینده کشورهای زیادی مثل چین، کره، ترکیه، استرالیا و شیلی و... مطرح خواهند شد. هند هم در همین منطقه ما مطرح میشود. اگر ما دچار چنین مشکلاتی نبودیم ما هم جزء این کشورها بودیم. متوسط رشد درآمد در دنیا 5/2 تا 3 درصد است ولی این گزارش رشد ثروت 10درصدی را هم نشان میدهد که توانسته ثروت را طی 10 سال دو برابر کند که البته بخشی از آن به خاطر قیمتهاست و بخشی به خاطر فعالیتهای توسعهای که ثروت را بالا برده است.
در دنیا اقتصاد در حال بهبودی است و وضعیت بهتری پیدا خواهد کرد. ما هم اگر به نوعی بتوانیم از پس مشکلات بربیاییم در کنار چین، هند، برزیل و ترکیه میتوانیم جزء کشورهایی باشیم که جهش بزرگی را در دهه آینده تجربه خواهیم کرد. ما وضعیت بهتری از ترکیه داریم هر چند شرایط ما با ترکیه شباهتهای زیادی دارد. هم از نظر منطقه و هم از نظر پتانسیلها شرایط تقریباً یکسانی داریم اما ما نفت و گاز هم داریم. با این همه ترکها در چند سال اخیر از ما پیش افتادهاند. دلیلش چیست؟
اینکه به خانوارها امکان فعالیت میدهند. این در حالی است که در ترکیه گرایش چپ، ریشه بسیار قویتری از ایران دارد. من این مساله را پیش از این هم بررسی کردهام و چاپ شده است. با وجود احزاب چپ قوی و ریشه قوی چپ در ترکیه، در این کشور اجازه داده شد تا خانوارها و بنگاهها رشد کنند، انباشت ثروت داشته باشند و درنهایت به توسعه کمک کنند. اما ما این پشتیبانی را نداریم و دولت تمام مسوولیت را خودش بر دوش گرفته و از این قضیه شاید خوشحال است. در صورتی که باید بسیار نگران باشد. دولت باید این بار مسوولیت را بین مردم توزیع کند تا قدرت هم توزیع شود و توجه کند که این نه تنها به معنای آسیب زدن به دولت نیست بلکه با این توزیع، ضربهپذیری قدرت ملی هم کمتر و کمتر میشود. این همان کاری است که ترکیه کرده و ما هم باید این کار را بکنیم. تنها برای این کار باید خصومت کنار گذاشته شود.هم بار دولت کمتر میشود و هم امنیت بیشتر افزایش مییابد. علاوه بر تمام پتانسیلهایی که داشتیم پتانسیلهای دیگری هم در شرایط پیشآمده در منطقه به آن اضافه شده که باید از آنها استفاده بهینه داشته باشیم.
* دانشیار دانشگاه علامه طباطبایی و دبیرکل کمیته ایرانی اتاق بازرگانی بینالملل
اینا هم مسلمونیشونو حفظ می کنند و هم روز به روز کشورشون رو آبادتر ولی ایران ...