به گزارش صراط، با آغاز فصل بهار و گرم شدن هوا، افزایش ابتلا به بیماریهای ویروسی مانند آبلهمرغان نیز بیشتر به چشم میخورد؛ بیماری واگیرداری که اگرچه اغلب در کودکان دیده میشود، اما بزرگسالان نیز از آن در امان نیستند. آبله مرغان در ایران تقریبا یک بیماری آندمیک است و بعد از یک سالگی کم کم افراد مبتلا میشوند؛ به طوری که در سنین یک تا پنج سال تقریبا سالانه چهار درصد افراد مبتلا میشوند و این روند ادامه دارد تا حدود ۴۰ سالگی که حدود ۸۰ درصد افراد در کشور مبتلا به آبله مرغان میشوند.این بیماری که با تب، خستگی و بروز دانهها و تاولهای خارشدار روی پوست شناخته میشود، بهراحتی از طریق تماس مستقیم یا قطرات تنفسی از فردی به فرد دیگر منتقل میشود و به همین دلیل در محیطهای جمعی مانند مدارس و مهدکودکها سرعت انتشار بالایی دارد؛ البته براساس گزارشات در بهار سال جاری به دلیل بسته بودن مدارس کمی میزان ابتلا به آبله مرغان کاهش پیدا کرده اما همچنان ممکن است از نوزادان تا سالمندان را درگیر کند. سید علیرضا ناجی، رئیس مرکز ویروسشناسی کشور، در گفتوگو با خبرنگار فارس درباره ویروس آبلهمرغان میگوید که آبلهمرغان یک بیماری عفونی ویروسی است که در صورت تماس افراد غیرایمن با فرد مبتلا، احتمال انتقال آن بسیار بالاست.
افرادی که تاکنون واکسن آبلهمرغان دریافت نکردهاند یا سابقه ابتلا به این بیماری را ندارند، در صورت قرار گرفتن در کنار فرد بیمار تا حدود ۹۰ درصد در معرض ابتلا قرار میگیرند.هرچند آبلهمرغان در کودکان معمولاً با علائم خفیفتری بروز میکند، اما در بزرگسالان میتواند با علائم و عوارض شدیدتری همراه باشد. به همین دلیل توصیه میشود افراد در سنین پایینتر و دوران کودکی با این ویروس مواجه شوند.به همین دلیل برخی خانوادهها زمانی که کودکی در اطرافشان به آبلهمرغان مبتلا میشود، ترجیح میدهند فرزند خود را در نزدیکی او قرار دهند تا کودکشان نیز به این ویروس مبتلا شود.در ادامه مشروح این گفتوگوی مفصل را میخوانید:
چرا آبله مرغان در بزرگسالان شدیدتر است؟
دلیل این توصیه آن است که ویروس آبلهمرغان در افرادی که در سنین بزرگسالی به این بیماری مبتلا میشوند، پس از بهبود به طور کامل از بدن خارج نمیشود، بلکه بهصورت نهفته در بدن باقی میماند. این ویروس میتواند در شرایطی مانند تضعیف سیستم ایمنی یا وارد شدن استرس شدید، دوباره فعال شده و به شکل یک بیماری پوستی دیگر با نام «زونا» بروز پیدا کند.ویروس نهفته در نورونهای بدن باقی میماند و در صورت فعال شدن مجدد، بر اساس همین فعالیت دوباره، علائم بیماری را ظاهر میکند.
در واقع زونا از عوارض دیررس آبلهمرغان به شمار میرود که پس از نهفته شدن ویروس در بدن بروز میکند. این ویروس میتواند حتی تا ۵۰ سال در بافتهای عصبی به صورت نهفته باقی بماند.معمولاً ویروس در نزدیکی ریشههای اعصاب و نخاع پنهان میشود و ممکن است در شرایط خاص، پس از سالها دوباره فعال شده و به شکل بیماری زونا ظاهر شود.
آقای دکتر، درباره علائم ابتدایی آبله مرغان توضیح دهید.
آبلهمرغان معمولاً با علائم ظاهری مانند تاولها و بثورات پوستی شناخته میشود؛ اما بروز این نشانهها پیش از آن با یک دوره نهفتگی همراه است. در این دوره، فرد ممکن است علائمی مانند خارش سطحی پوست، سردرد، حالت تهوع، احساس خستگی، تب و درد شکمی را تجربه کند و پس از آن بثورات پوستی در سراسر بدن ظاهر شود.ضایعات پوستی این بیماری معمولاً ابتدا در نواحی سر، صورت، سینه و پشت ایجاد میشود و سپس به سایر بخشهای بدن از جمله دهان، بینی، گردن، دستگاه تناسلی، دستها و پاها گسترش مییابد.دوره نهفتگی آبلهمرغان، یعنی فاصله زمانی میان تماس با ویروس تا بروز علائم، معمولاً بین ۱۰ تا ۲۱ روز طول میکشد.
این بثورات چه زمانی از بین میروند؟
تاولهای آبلهمرغان معمولاً کوچک، خارشدار و پر از مایع هستند و پس از چند روز بهتدریج خشک شده، پوستهپوسته میشوند و از بین میروند. بثورات پوستی این بیماری به طور میانگین بین ۵ تا ۱۰ روز ادامه دارد و با بهبود ضایعات پوستی، تب نیز بهتدریج کاهش پیدا میکند.یکی از عوارض شناختهشده این بیماری، بروز عفونتهای ثانویه باکتریایی روی تاولهای پوستی است. عفونت ویروسی چشم نیز از دیگر عوارض احتمالی آبلهمرغان به شمار میرود؛ به همین دلیل توصیه میشود فرد مبتلا تا حد امکان از تماس دست آلوده با چشمها خودداری کند.از دیگر عوارض این بیماری میتوان به التهاب مغز اشاره کرد که البته بهندرت رخ میدهد و ویروس آن در سالهای بعد ممکن است به صورت بیماری زونا بروز پیدا کند.در بیشتر موارد، جای تاولها پس از بهبود از بین میرود؛ با این حال در برخی موارد، بهویژه زمانی که تاولها دچار عفونت شده باشند، ممکن است آثار آنها روی پوست باقی بماند.التهاب عضله قلب، التهاب مفاصل، التهاب پرده قلب، هپاتیت، عفونتها و عوارض کلیوی، زخم معده، عوارض نورولوژیک عصبی و التهاب بیضه از دیگر عوارضی هستند که در برخی موارد ممکن است در پی ابتلا به آبلهمرغان ایجاد شوند.
ویروس آبله چگونه انتقال پیدا میکند؟
آبلهمرغان یک بیماری هوابرد است که از طریق ذرات تنفسی ناشی از عطسه و سرفه از فردی به فرد دیگر منتقل میشود. علاوه بر این، تماس مستقیم با تاولهای پوستی حاوی ویروس نیز میتواند زمینه انتقال بیماری را فراهم کند.فصلهای زمستان و بهار زمان اوج شیوع این بیماری به شمار میرود و بیشترین موارد ابتلا در میان کودکان ۵ تا ۱۰ سال گزارش میشود.این بیماری از زمان ابتلای فرد تا خشک شدن کامل بثورات پوستی، به طور میانگین بین ۸ تا ۱۰ روز قابلیت انتقال دارد.
ابتلا به آبله مرغان برای چه کسانی خطرناک است؟
ابتلا به آبلهمرغان در برخی افراد میتواند خطرناکتر بوده و با عوارض بیشتری همراه باشد. از جمله این افراد میتوان به نوزادان تازه متولدشدهای اشاره کرد که مادرشان واکسینه نشده یا پیشتر به آبلهمرغان مبتلا نشدهاند.
