۳۰ ارديبهشت ۱۴۰۵
۲۹ ارديبهشت ۱۴۰۵ - ۲۲:۵۲

سیگار چگونه ریه را «خشک و سفت» می‌کند؟

سیگار چگونه ریه را «خشک و سفت» می‌کند؟
تا همین چند سال پیش، بیشتر مردم تصور می‌کردند آسیب سیگار فقط به مجاری تنفسی محدود می‌شود؛ اما حالا پژوهشی تازه نشان داده دود سیگار می‌تواند ساختار عمیق و اسفنجی ریه را هم تغییر دهد؛ آن‌قدر که ریه به‌مرور شبیه یک اسفنج خشک و سفت رفتار کند.
کد خبر : ۷۳۷۹۷۷
 

به گزارش صراط به نقل از همشهری ‌آنلاین، دانشمندان در دانشگاه کالیفورنیا برای نخستین‌بار رفتار مکانیکی واقعی بافت ریه انسان را اندازه‌گیری کردند؛ پژوهشی که نتایج آن نگاه دانشمندان به بیماری‌های ریوی را تغییر داده است.

ریه؛ فقط یک عضو تنفسی نیست

ریه در ظاهر نرم و سبک به‌نظر می‌رسد، اما در واقع ساختاری بسیار پیچیده دارد. میلیون‌ها کیسه هوایی کوچک در هر دم و بازدم منبسط و جمع می‌شوند. این انعطاف‌پذیری برای زنده ماندن حیاتی است.

پژوهشگران نمونه‌هایی از بافت نرم ریه انسان را از ریه‌های اهدایی جدا کردند و آن‌ها را مانند یک پارچه از جهات مختلف کشیدند تا ببینند بافت ریه چقدر در برابر کشش مقاومت می‌کند.

نتیجه تکان‌دهنده بود:

ریه افراد سیگاری هنگام کشیده‌شدن بسیار سفت‌تر از ریه افراد غیرسیگاری عمل می‌کرد.

این یعنی هر نفس برای ریه سیگاری‌ها به تلاش بیشتری نیاز دارد.

وقتی ریه شبیه زخم می‌شود

سیگار چگونه ریه را «خشک و سفت» می‌کند؟

دانشمندان می‌گویند رفتار ریه افراد سیگاری بسیار شبیه بیماری «فیبروز ریوی» است؛ بیماری‌ای که در آن بافت ریه زخمی و سخت می‌شود.

در چنین شرایطی:

  • ریه سخت‌تر باز می‌شود
  • اکسیژن‌رسانی کاهش پیدا می‌کند
  • احساس تنگی نفس بیشتر می‌شود
  • بدن زودتر خسته می‌شود

در واقع، سیگار فقط ریه را آلوده نمی‌کند؛ بلکه ویژگی فیزیکی و انعطاف طبیعی آن را هم تغییر می‌دهد.

سیگار چگونه ریه را «خشک و سفت» می‌کند؟

بخش‌های مختلف ریه، رفتار متفاوت دارند

یکی از عجیب‌ترین یافته‌های این تحقیق این بود که تمام نقاط ریه یکسان نیستند.

بخش‌های بالایی ریه معمولاً سفت‌تر از قسمت‌های پایینی بودند. پژوهشگران احتمال می‌دهند جاذبه زمین و فشار مداومی که در طول سال‌ها بر ریه وارد می‌شود، در این تفاوت نقش داشته باشد.

همین موضوع می‌تواند توضیح دهد چرا بعضی آسیب‌های ریوی در بخش‌های خاصی از ریه شدیدتر ظاهر می‌شوند.

چرا این کشف مهم است؟

این مطالعه فقط درباره سیگار نیست؛ بلکه می‌تواند آینده درمان بیماری‌های ریوی را تغییر دهد.

امروزه دانشمندان در حال ساخت «ریه‌های دیجیتال» هستند؛ مدل‌های هوشمندی که می‌توانند تنفس انسان، بیماری‌ها و حتی عملکرد دستگاه تنفس مصنوعی را شبیه‌سازی کنند.

اما اگر این مدل‌ها فقط بر پایه آزمایش روی حیوانات ساخته شوند، ممکن است رفتار واقعی ریه انسان را نشان ندهند.

این تحقیق کمک می‌کند پزشکان در آینده:

  • دستگاه‌های تنفس مصنوعی دقیق‌تری طراحی کنند
  • جراحی‌های ایمن‌تری انجام دهند
  • آسیب‌های ریوی را زودتر پیش‌بینی کنند
  • درمان‌های شخصی‌سازی‌شده‌تری ارائه دهند

یک هشدار خاموش

بسیاری از آسیب‌های ناشی از سیگار سال‌ها بدون علامت باقی می‌مانند. شاید فرد هنوز بتواند راه برود، ورزش کند یا حتی سرفه شدیدی نداشته باشد، اما در عمق ریه، بافت آرام‌آرام انعطاف خود را از دست می‌دهد.

و وقتی ریه سفت شود، بازگرداندن آن به حالت طبیعی بسیار دشوار خواهد بود.

منبع: Journal of the Royal Society Interface