وَ یُسَبِّحُ الرَّعْدُ بِحَمْدِهِ وَ الْمَلائِكَةُ مِنْ خیفَتِهِ وَ یُرْسِلُ الصَّواعِقَ فَیُصیبُ بِها مَنْ یَشاءُ وَ هُمْ یُجادِلُونَ فِی اللَّهِ وَ هُوَ شَدیدُ الْمِـحالِ
رعد، تسبیح و حمد او مىگوید و (نیز) فرشتگان از ترس او! و صاعقهها را مىفرستد و هر كس را بخواهد گرفتار آن مىسازد، (در حالى كه آنها با مشاهده این همه آیات الهى، باز هم) درباره خدا به مجادله مشغولند! و او قدرتى بىانتها (و مجازاتى دردناك) دارد!//سوره مبارکه رعد-آیه شریفه 13
رعد تسبیح و حمد خدا مىگوید. آرى این صداى پرطنین جهان طبیعت كه ضرب المثل در عظمت صوت است، از آنجا كه توام با پدیده برق مىباشد و هر دو در خدمت یك هدف هستند و خدمات پر ارزش و حساب شدهاى دارند كه در بالا به آن اشاره شد عملا تسبیح خدا مىگوید و به تعبیر دیگر:" رعد" زبان گویاى" برق" است، كه حكایت از نظام آفرینش و عظمت خالق مىكند.
ذرات این عالم هستى كه همه اسرار آمیزند و نظام بسیار دقیق و حساب شدهاى دارند، همگى از پاكى خداوند و منزه بودن او از هر گونه عیب و نقص، سخن مىگویند، و همگى از قدرت و علم و حكمت او خبر مىدهند.
یکی از همین آیات الهی صاعقه یا همان رعد و برق است.
امروز(شنبه) اگر کمی دقت میکردیم میدیدیم که اکثر افراد وقتی به هم میرسند از شدت و قدرت صاعقه دیشب(جمعه شب) که حوالی ساعت یک بامداد شنبه رخ داد با هم صحبت می کردند. عده ای اظهار می کردند که دیشب خیلی ترسیدند. عده ای میگفتند واقعا نظیر آن را تا به حال ندیده بودند. آن یکی می گفت ما که همان دیشب فکر کردیم شیشه های منزل ما را شکسته اند. برخی می گفتند همان نیمه شب کل ساکنین آپارتمان ما به هوای زلزله از منازل خود بیرون آمده بودند ... خلاصه هرکس به نحوی از صاعقه دیشب صحبتی میکرد.
ما طلبه ها هم، بحث های طلبگیمون گل کرده بود و حسابی بحث وجوب یا عدم وجوب نماز آیات برای این صاعقه داغ داغ بود.
از تضارب آراء و رای زنی های که بین طلاب صورت گرفت!!! به این نتیجه رسیدیم که ظاهرا اکثر مردم از این صاعقه دچار ترس و وحشت شده اند. لازم نیست ترسی که از آن صحبت میکنیم مانند ترس یک بچه از تاریکی یا چیز دیگر، خیلی شدید باشد. همین که عرف نوعی اضطراب از آن بفهمند کافی است.
از جمله موارد وجوب نماز آیات همین صاعقه(رعد و برق) می باشد
به شرطی که اکثر مردم از آن بترسند.
فلسفه نماز آیات چیست؟
اولاً:فلسفه همه احکام و جزئیات آنها به طور تفصیلی روشن نیست و آگاهی از آن دانشی فراتر از تنگناهای معارف عادی بشری میطلبد. لیکن به طور اجمال، روشن است که همه احکام الهی تابع مصالح و مفاسد واقعی در متعلق آنهاست. بنابراین در صورتی که فلسفه حکمی را بالخصوص ندانیم، بنا بر قاعده کلی فوق باید از آن پیروی کنیم؛ زیرا در آن یقین به وجود مصلحتی هست، هر چند بر ما ناشناخته باشد.
ثانیاً: در یافتن فلسفه احکام، نباید همیشه به دنبال علوم تجربی رفت و دلیلی مادی و فیزیولوژیک برایش جست و جو نمود. این فرایند که همواره در پی یافتن مصلحت یا مفسدهای طبی یا ... باشیم، برخاسته از نگرشی مادی گرایانه است؛ در حالی که بسیاری از احکام، مصالحی معنوی دارند که در حوزه هیچ یک از علوم بشری قابل تحقیق نیست و آنها با متد تجربی خود، قادر به دادن حکمی - نفیاً یا اثباتاً - پیرامون آن نیستند و اگر نظری هم بدهند، بسیار سطحی است؛ زیرا چه بسا مسأله حکمتی برتر و بالاتر داشته باشد؛ مثلاً در مورد روزه علوم به خواص بهداشتی آن پرداخته است، ولی قرآن مجید فلسفهای بالاتر را بیان فرموده و آن "تقوا یابی" است.
ثالثاً: چنانکه در بعضی از روایات اسلامی اشاره شده است علت واجب بودن نماز آیات این است که گاهی خداوند به جهت پارهای از گناهان که از بندگان سر میزند آنها را مستحق عذاب میبیند ولی باز از باب رحمت واسعه و لطفی که به بندگان دارد برای اینکه به آنها فرصت دیگری بدهد بوسیله آشکار کردن علایم که به آن آیات میگویند؛ یعنی، گرفتن ماه و خورشید یا بروز زلزله و رعد و برق و وزیدن بادهای سرخ و سیاه زنگ خطر مینوازد تا انسانها راهشداری دهد، و بلکه به درگاه او روی آورند و از کردار خود توبه نمایند و با خواندن این دو رکعت نماز و تضرع و زاری موجب رفع عذاب شوند. از امام رضا(ع) روایت شده که علت کسوف و خواندن نماز آیات این است که چون معلوم نیست این آیه نشانه عذاب یا رحمت است رسول خدا(ص) به امتش دستور توجه به درگاه خدا داده تا شر عذاب را بوسیله آن از خودشان دور کنند همان گونه که قوم حضرت یونس وقتی آثار و نشانههای عذاب را دیدند با تضرع و زاری و بازگشت به درگاه خدا عذاب حتمی را از خود دفع کردند.(کتاب وسائل الشیعه، ج 5 ص 142).
و نماز آیات درسی از توحید و خداشناسی است، به طور کلی این گونه حوادث و حالات غیر عادی موجب وحشت انسانها میشود و گاهی ممکن است افکار خرافی و شرک آلودی را در اذهان جاهلان پدید آورد و نشانه نوعی قهر طبیعت و خشم خدایان به شمار میآمد و چون از خدا غافل میشدند و به طبیعت بی جان روی میآوردند از این رو خواندن نماز آیات برای توجه دادن به منشا اصلی آفرینش و دگرگونیهای طبیعت یعنی، خدای تواناست. در حدیث است که امام صادق(ع) فرمودند:"زلزلهها و گرفتگی ماه و خورشید و بادهای سخت وحشت زا از نشانههای قیامت است و از نشانههای قدرت خداوند است. هر گاه یکی از اینها را دیدید به یاد برپایی قیامت بیافتید و به خدا پناه ببرید و نماز بخوانید".(وسایل، ج5، ص 144)
صاعقه دیشب خیلی ها رو از خواب بیدار کرد
اما خوش بحال آنان که بیدار شدند و بیدار ماندند
رعد، تسبیح و حمد او مىگوید و (نیز) فرشتگان از ترس او! و صاعقهها را مىفرستد و هر كس را بخواهد گرفتار آن مىسازد، (در حالى كه آنها با مشاهده این همه آیات الهى، باز هم) درباره خدا به مجادله مشغولند! و او قدرتى بىانتها (و مجازاتى دردناك) دارد!//سوره مبارکه رعد-آیه شریفه 13
رعد تسبیح و حمد خدا مىگوید. آرى این صداى پرطنین جهان طبیعت كه ضرب المثل در عظمت صوت است، از آنجا كه توام با پدیده برق مىباشد و هر دو در خدمت یك هدف هستند و خدمات پر ارزش و حساب شدهاى دارند كه در بالا به آن اشاره شد عملا تسبیح خدا مىگوید و به تعبیر دیگر:" رعد" زبان گویاى" برق" است، كه حكایت از نظام آفرینش و عظمت خالق مىكند.
ذرات این عالم هستى كه همه اسرار آمیزند و نظام بسیار دقیق و حساب شدهاى دارند، همگى از پاكى خداوند و منزه بودن او از هر گونه عیب و نقص، سخن مىگویند، و همگى از قدرت و علم و حكمت او خبر مىدهند.
یکی از همین آیات الهی صاعقه یا همان رعد و برق است.
امروز(شنبه) اگر کمی دقت میکردیم میدیدیم که اکثر افراد وقتی به هم میرسند از شدت و قدرت صاعقه دیشب(جمعه شب) که حوالی ساعت یک بامداد شنبه رخ داد با هم صحبت می کردند. عده ای اظهار می کردند که دیشب خیلی ترسیدند. عده ای میگفتند واقعا نظیر آن را تا به حال ندیده بودند. آن یکی می گفت ما که همان دیشب فکر کردیم شیشه های منزل ما را شکسته اند. برخی می گفتند همان نیمه شب کل ساکنین آپارتمان ما به هوای زلزله از منازل خود بیرون آمده بودند ... خلاصه هرکس به نحوی از صاعقه دیشب صحبتی میکرد.
ما طلبه ها هم، بحث های طلبگیمون گل کرده بود و حسابی بحث وجوب یا عدم وجوب نماز آیات برای این صاعقه داغ داغ بود.
از تضارب آراء و رای زنی های که بین طلاب صورت گرفت!!! به این نتیجه رسیدیم که ظاهرا اکثر مردم از این صاعقه دچار ترس و وحشت شده اند. لازم نیست ترسی که از آن صحبت میکنیم مانند ترس یک بچه از تاریکی یا چیز دیگر، خیلی شدید باشد. همین که عرف نوعی اضطراب از آن بفهمند کافی است.
از جمله موارد وجوب نماز آیات همین صاعقه(رعد و برق) می باشد
به شرطی که اکثر مردم از آن بترسند.
فلسفه نماز آیات چیست؟
اولاً:فلسفه همه احکام و جزئیات آنها به طور تفصیلی روشن نیست و آگاهی از آن دانشی فراتر از تنگناهای معارف عادی بشری میطلبد. لیکن به طور اجمال، روشن است که همه احکام الهی تابع مصالح و مفاسد واقعی در متعلق آنهاست. بنابراین در صورتی که فلسفه حکمی را بالخصوص ندانیم، بنا بر قاعده کلی فوق باید از آن پیروی کنیم؛ زیرا در آن یقین به وجود مصلحتی هست، هر چند بر ما ناشناخته باشد.
ثانیاً: در یافتن فلسفه احکام، نباید همیشه به دنبال علوم تجربی رفت و دلیلی مادی و فیزیولوژیک برایش جست و جو نمود. این فرایند که همواره در پی یافتن مصلحت یا مفسدهای طبی یا ... باشیم، برخاسته از نگرشی مادی گرایانه است؛ در حالی که بسیاری از احکام، مصالحی معنوی دارند که در حوزه هیچ یک از علوم بشری قابل تحقیق نیست و آنها با متد تجربی خود، قادر به دادن حکمی - نفیاً یا اثباتاً - پیرامون آن نیستند و اگر نظری هم بدهند، بسیار سطحی است؛ زیرا چه بسا مسأله حکمتی برتر و بالاتر داشته باشد؛ مثلاً در مورد روزه علوم به خواص بهداشتی آن پرداخته است، ولی قرآن مجید فلسفهای بالاتر را بیان فرموده و آن "تقوا یابی" است.
ثالثاً: چنانکه در بعضی از روایات اسلامی اشاره شده است علت واجب بودن نماز آیات این است که گاهی خداوند به جهت پارهای از گناهان که از بندگان سر میزند آنها را مستحق عذاب میبیند ولی باز از باب رحمت واسعه و لطفی که به بندگان دارد برای اینکه به آنها فرصت دیگری بدهد بوسیله آشکار کردن علایم که به آن آیات میگویند؛ یعنی، گرفتن ماه و خورشید یا بروز زلزله و رعد و برق و وزیدن بادهای سرخ و سیاه زنگ خطر مینوازد تا انسانها راهشداری دهد، و بلکه به درگاه او روی آورند و از کردار خود توبه نمایند و با خواندن این دو رکعت نماز و تضرع و زاری موجب رفع عذاب شوند. از امام رضا(ع) روایت شده که علت کسوف و خواندن نماز آیات این است که چون معلوم نیست این آیه نشانه عذاب یا رحمت است رسول خدا(ص) به امتش دستور توجه به درگاه خدا داده تا شر عذاب را بوسیله آن از خودشان دور کنند همان گونه که قوم حضرت یونس وقتی آثار و نشانههای عذاب را دیدند با تضرع و زاری و بازگشت به درگاه خدا عذاب حتمی را از خود دفع کردند.(کتاب وسائل الشیعه، ج 5 ص 142).
و نماز آیات درسی از توحید و خداشناسی است، به طور کلی این گونه حوادث و حالات غیر عادی موجب وحشت انسانها میشود و گاهی ممکن است افکار خرافی و شرک آلودی را در اذهان جاهلان پدید آورد و نشانه نوعی قهر طبیعت و خشم خدایان به شمار میآمد و چون از خدا غافل میشدند و به طبیعت بی جان روی میآوردند از این رو خواندن نماز آیات برای توجه دادن به منشا اصلی آفرینش و دگرگونیهای طبیعت یعنی، خدای تواناست. در حدیث است که امام صادق(ع) فرمودند:"زلزلهها و گرفتگی ماه و خورشید و بادهای سخت وحشت زا از نشانههای قیامت است و از نشانههای قدرت خداوند است. هر گاه یکی از اینها را دیدید به یاد برپایی قیامت بیافتید و به خدا پناه ببرید و نماز بخوانید".(وسایل، ج5، ص 144)
صاعقه دیشب خیلی ها رو از خواب بیدار کرد
اما خوش بحال آنان که بیدار شدند و بیدار ماندند
دوباره دقت شد. من اشتباهی ندیدم.
لطفا دقیقا اشتباه را بفرمایید تا اصلاح شود.