چرا باید به کارگران مجوز راهپیمایی داد؟

ایلنا: پس از تجمع بی‌نتیجه کارگران اخراجی شهاب‌خودرو در مقابل درب کارخانه، از مجموع ۶۵۰ نفری که پس از پایان تعطیلات، با عدم تمدید قرارداد کاریشان اخراج شده بودند، چهارشنبه گذشته حدود ۵۰۰ نفر از ایشان در مقابل ساختمان ریاست جمهوری تجمع کردند و چون جوابی نگرفتند، در ابتدای هفته جاری هم در مقابل وزارت کار، رفاه و تامین اجتماعی دوباره گرد هم آمدند تا شاید بتوانند صدایشان را به گوش مسئولین برسانند؛ اما ظاهرا این بار نیز پاسخی دریافت نکردند و به تجمعشان خاتمه دادند...

یکی از کارگران اخراجی شهاب خودرو می‌گوید: «پانزده سال در کارخانه شهاب خودرو کار کرده‌ام، دارای مدرک کار‌شناسی هستم و به صورت قراردادی با پایه دستمزد استخدام شده بودم و بعلاوه اضافه کاری در مجموع حدود ۵۰۰ هزار تومان نیز حقوق می‌گرفتم. متاهل و دارای دو فرزند بوده و در یکی از خیابانهای جنوب شهر با ماهی ۳۵۰ هزار تومان اجاره و۱۰ میلیون ودیعه مستاجر هستم. در سن ۴۱ سالگی، به غیر از تخصص‌ام در کارخانه کار دیگری از من بر نمی‌آید که امیدوار به تغییر شغل باشم.» کارگر دیگری که در زیر پل عابر پیاده خیابان آزادی در کنار سایر همکارانش در سکوت به ساختمان وزارت کار نگاه می‌کرد، با امیدواری می‌گوید: «به ما گفته‌اند کمسیون تامین استان و وزارت کار در حال برسی مشکلاتمان هستند. حتما تا چند روز دیگر مشکلمان حل می‌شود. با ۸ سال سابقه کار که به صورت روز مزدی در کارخانه شهاب خودرو کار می‌کنم، فوق دیپلم ماشین ابزار هستم و با اضافه کاری ماهیانه ۵۰۰ هزار تومان حقوق می‌گیرم. برای تامین مخارج زندگیمان درمانده شده‌ام، امسال بابت اجاره یک آپارتمان ۴۰ متری در جنوب شهر ۱۱ میلیون پول پیش و ماهی ۲۵۰ هزار تومان اجاره می‌دهم. اگر مسئولین به مشکلات ما رسیدگی نکنند و بیکاری ما ادامه پیدا کند نمی‌دانیم جواب زن و بچه‌هایمان را چه بدهیم.» و دیگری می‌گوید: «فقط می‌توانم به خدا توکل ‌کنم. من هیچ آینده‌ای نداریم، چه کسی با ۳۸ سال سن به من شغل می‌دهد؟ من ۱۵ سال راننده لیفتراک بودم. با حقوق و مزایا نمی‌توانستم کاری برای زن و بچه‌ام انجام بدهم، حالا که اخراج شده‌ام هیچ.»
به گزارش «تابناک»، تجمعات‌ گاه و بی‌گاه کارگران، معلمان حق التدریسی و ... از آن دست موضوعاتی است که برای بهارستان نشینان چندان تازگی ندارد. به هر حال مجلس جایگاه نمایندگان مردم است و جای بالندگی خواسته‌های اقشار مختلف؛ به ویژه زمانی که عده‌ای از مردم به دلایل گوناگون به سختی دچار شده باشند و نسبت به موضوعی «اعتراض» داشته باشند.

به عبارتی بهتر، با اصلی مواجه هستیم که نه تنها حق قانونی به شمار می‌آید بلکه لازمه نشاط اجتماعی – سیاسی محسوب می‌شود و اگر با دید سیاسی به آن نگاه نکنیم، قدرت خلق فرصتی بی‌نظیر برای بهبود شرایط را هم در خود نهفته دارد؛ اینجاست که اعتراض یکی از مصادیق امر به معروف و نهی از منکر محسوب شده و جایگاه والای آن در قانون اساسی کشورمان نیز مورد توجه قرار می‌گیرد.

این در حالی است که عده‌ای فارغ از اینکه برگزاری تجمعات و حضور مسئولانه برخی اقشار در صحنه و پذیرش این حق اجتماعی، همواره سعی دارند که نگاهی سیاسی–امنیتی به این مقوله داشته باشند و از اینکه این حضور مردمی را به حرکات مویدانه و در روزهای خاص محدود کنند هم ابایی ندارند و کار را تا بدانجا پیش می‌برند که به عنوان مثال، از هم اکنون نسبت به برگزاری تجمعات کارگری در روز کارگر (۱۰ اردیبهشت) ابراز مخالفت می‌کنند. تردیدی نیست که راهپیمایی های صنفی که مجور قانونی دارند ، در حین برگزاری هم در عمل لازم است که مر قانون را عمل کنند .

آن هم در شرایطی که قطعا هیچکدامشان راهی بهتر از این برای پیگیری مطالبات صنفی اقشار مختلف اجتماع در نظر ندارند و تنها از این رو مخالفت می‌کنند که به این حق نشاط بخش و قانونی به دید امنیتی می‌نگرند و در این راستا، همه چیز را امنیتی تفسیر کرده و طبیعتا به نتیجه گیری (!) امنیتی می‌رسند؛ فارغ از اینکه تنها قسمت ناخوشایند ماجرا، همین مقابله‌های غیر قانونی و غیر قابل توجیه همین افراد است وگرنه ساز و کار این امر در قانون اساسی هم دیده شده و مسئولان نیز با صدور مجوزهای لازم، قطعا می‌توانند به قانون عمل کرده و به پویایی هر چه بیشتر جامعه یاری برسانند.

درست مثل تجمعات صنفی مختلفی که ‌گاه شاهد برگزاری‌شان هستیم و از این زاویه که توانسته‌ایم بستری برای طرح مشکلات اقشار مختلف جامعه پدید آوریم، به خود می‌بالیم.

اکنون کمتر از بیست روز به فرارسیدن روز کارگر باقیمانده؛ روز تشریفات و تعظیم افرادی که به گفته امام راحلمان هر روز ایشان است و اگر قرار باشد که کشور رو به رشد برود، با دست کارگران به این مهم نایل خواهد شد؛ آن هم در سالی که از جانب رهبر معظم انقلاب، سال «تولید ملی، حمایت از کار و سرمایه ملی» نام گرفته است و اهمیت گرامیداشت این قشر زحمتکش را بیش از پیش برایمان روشن خواهد کرد. حال چگونه است که عده‌ای در این تفکر به سر می‌برند که تجمع قانونی این بخش از افراد جامعه که در صف مقدم تولید و کار قرار دارند، ممکن نیست؟

چگونه است که به خواسته‌های اجتماعی و قانونی خیل کارگران بها ندهیم اما ادعای حمایت از تولید ملی و حمایت از کار را داشته باشیم؟ کسانی که با راهپیمایی های صنفی کارگران مخالفت می کنند لحظه ای خود را جای آنان بگذارند . حقوق در حد قوت لا یموتشان قطع شود و صدایشان هم شنیده نشود چه کار باید بکنند؟

چگونه می‌شود به عده‌ای که «مدیر جامعه انسانیت» لقب گرفته‌اند گفت که در روز نامگذاری شده‌ات تجمع نکن و از مشکلاتت سخن نگو؟

آن هم در شرایطی که کارگران تا کنون بار‌ها نشان داده‌اند که وقتی تجمع را به کار ترجیح می‌دهند که مانعی در سر راه‌شان وجود داشته باشد.


تصویری از کارگران شرکت نفت در اعتصاب بزرگ سال ۱۳۵۷ که منجر به تصویب نخستین قانون کار در کشور شد و حسن ختامش ملی شدن صنعت نفت بود.

شاید بازخوانی قسمتهایی از پیام بنیانگذار نظام اسلامی ایران به مناسبت روز جهانی کارگر سال ۵۸ چه به جهت یادآوری و چه تذکر، خالی از لطف نباشد:

بسم اللّه‏ الرحمن الرحیم

اختصاص یک روز به کارگران شاید به لحاظ تشریفات و تعظیم باشد والاّ هر روز روز کارگرى است و کارگران است بلکه عالم از کار و کارگر تشکیل شده است. اینکه ما یک روز اختصاص بدهیم به کارگر، مثل این است که یک روز را اختصاص بدهیم به نور، یک روز را اختصاص بدهیم به خورشید. هر روز نور هست و روز نور است... از اول با کار عالم موجود شده است و کارگر مبدأ همۀ موجودات است. حق تعالى مبدأ کارگرى و کارگر است... بهشت و دوزخ از کار انسان پیدا شده است. در کار انسان است که یا عمل صالح است یا کار خوب است که مبدأ تحقق بهشت است یا اعمال غیرصالح و فاسد است که مبدأ دوزخ است. نباید ما اختصاص بدهیم یک روزى را به کارگر به اعتبار اینکه این روز حظّ کارگر، همین روز است. بله، مانع ندارد که یک روزى را ما انتخاب کنیم براى کارگر که بفهمانیم به عالم که کار و کارگرى است که همه چیز از اوست... این کارگرهاى ما اشخاصى هستند که مدیر جامعۀ انسانیت هستند. ادارۀ امور مملکت‌ها، اداره ‏امور کشور‌ها به دست اینهاست؛ به دست کشاورزان، به دست کارگران کارخانه‏‌ها و دهقانان... اگر کشورى رو به رشد برود، با دست شما کارگران عزیز رو به رشد مى‏رود و اگر کشورى رو به انحطاط برود، باز هم با شماست که رو به انحطاط مى‏رود؛ با کار نکردن یا کم کار کردن یا علاقه به کار نداشتن است که رو به انحطاط مى‏رود. کشور امروز از شماست، از کارگران است، کشور مال شماست. کشور، دیگر اجانب در آن دخالت ندارند، دیگر اختناق‌ها نیست، دیگر فشار‌ها نیست، دیگر چپاولی‌ها نیست. امروز کشور مال شماست و شما مسئولیت او را مستقیم دارید... این مسئولیت را به عهده بگیرید و گوش به حرف کسانى که مى‏خواهند نگذارند که این چرخ‌ها به راه بیفتد ندهید. آن‌ها به شما علاقه ندارند؛ اسلام عزیز است که براى شما ارج قائل است و براى شما حق قائل است و حقوق شما را به شما رد خواهد کرد... من از خداوند تبارک و تعالى صحت و سلامت همۀ ملت و عظمت اسلام و عظمت ملت و استقلال و آزادى این ملت را خواستارم. همه با هم، دهقان با ما و کارگر با ما و همه با هم به پیش!

والسلام علیکم و رحمه‏ اللّه‏ و برکاته