"صراط" رئیس جمهور بعنوان مسئول تعیین استراتژی های اجرایی هشت ساله کشور و بنابر
شعارها و برنامه هایی که ارائه می دهد چنین انتظاری از وی می رود که به
آنچه برای جامعه دارای حساسیت بوده و به همین خاطر از مردم رای اعتماد
گرفته است پاسخ عملیاتی موثری نشان دهد.
تیپ شخصیتی و پیشنه خدمتی هر نامزد طی دوران قبل از حضور در عرصه کارزار انتخابات، جهت گیری این افراد را در مسائل گوناگون تا حدود بسیاری روشن
می سازد و رفتارها و گفتارهایی که میراث خدمات سابق آنها بحساب می آید
باعث می شود تا در میان تمام شعار های دلبرانه آنها سره از ناسره به خوبی
معلوم گردد و رای دهندگان بیش از آنچه که سابقاً از وی دیده اند چشم داشت
دیگری نداشته باشند.
بر پایه همین استدلال می توان ارزیابی احتمالی از مواجهه نامزدها با موضوعات مختلف و رویکردی را که در آن خصوص ممکن است در پیش گیرند، ارائه داد که در نوشتار حاضر به بررسی نگرش و نحوه عملکرد احتمالی برخی از این نامزدها در رابطه با موضوع فرهنگ خواهیم پرداخت .
ائتلاف 2+1
ولایتی، قالیباف و حداد عادل سه فردی هستند که با آنکه زیر یک خیمه ائتلاف کرده اند اما دارای خاستگاه نگرشی یکسان و مشابه ای بخصوص در رابطه با فرهنگ نیستند و این دلیل را پیشینه فعالیتی متفاوت آنها بخوبی نشان می دهد که این خود می تواند تاثیر کاملا ملموس و زاویه داری را در انتخاب سیاست های متفاوت فرهنگی توسط هر یک از این سه در دوران تصدی احتمالی بر ریاست قوه مجریه بگذارد.
محمد باقر قالیباف
او که تار و پود تجارب اجرایی اش با 8 سال شهردار بودن در هم آمیخته و همین مدت زمان سبب شده تا مردم کشور بیش از آنکه دوران فرماندهی وی در نیروی انتظامی را به خاطر داشته باشند، قالیباف را به عنوان یک شهردار موفق در پایتخت بشناسند. بر همین اساس ما می توانیم انتظار داشته باشیم آنچه برای او بعنوان فرهنگ اهمیت بیشتری داشته باشد توجه به حقوق شهروندی و فرهنگ شهر نشینی و همینطور گرایش به همزیستی مسالمت آمیز اجتماعی و تمایل به آنچه یک شهروند در حیات روزمره خود از محیط پیرامونی مطالبه می نمایند باشد و مسائلی از قبیل تامین سلامت، محیط زیست،اهمیت به زیبایی ظواهر شهری،ایجاد امکانات تسهیل در رفت و آمد،توجه به سخت و ساز و مدرنیته کردن شهرها و در مجموع تامین آرامش محیط زندگی افراد برای قالیباف از نظر فرهنگی اولویت داشته باشد.
علی اکبر ولایتی
گوشه دیگر این ائتلاف مثلث دکتر ولایتی است که سابقه 16 سال تصدی وی بر کرسی وزارت خارجه و عجین شدن شخصیتش با روح مذاکره و دیپلماسی احتمالا استراتژی حل مسائل فرهنگی از طریق گفتگو و مذاکره را سر لوحه سیاست های فرهنگی این مشاور رهبری قرار خواهد داد و با توجه به اصولگرا بودن ولایتی ممکن است حضورش بعنوان رئیس جمهور سرآغاز یک گفتمان فرهنگی مذهبی در درون جامعه باشد.
حداد عادل
بی گمان حداد عادل فرهنگی ترین چهره ای است که در میان نامزدهای این دوره وجود دارد و با سابقه 17 ساله خود در شورای عالی انقلاب فرهنگی و همینطور فعالیت های گسترده ای که در حوزه فرهنگ و ادب فارسی دارد می توان چنین انتظار داشت که اگر او بعنوان یک رئیس جمهور به کرسی ریاست قوه مجریه دست یابد سر و سامان دادن وضع موجود فرهنگی کشور را با روحیه مسالمت آمیز خاص خود بعنوان اولویت برنامه ها و پیگیری های دولت احتمالی اش قرار دهد.
منوچهر متکی
27 سال تجربه در وزارت امور خارجه، از سفارت در کشورهای مختلف گرفته تا رسیدن به شخص اول این وزارتخانه، چنان قالب شخصیتی دیپلماتیکی از متکی بوجود آورده که در آینده ردپای خود را در تمام زمینه های فکری،رفتاری و شعاری او بر جای خواهد گذاشت.
احتمالا در دوران ریاست جمهوری متکی توجه به جامعه جهانی و اهمیت به فرهنگ و ادبیات دیپلماتیک در سطوح مختلف جامعه گسترش پیدا خواهد کرد و مبادلات فرهنگی میان ایران و دیگر کشورها رشد بیشتری خواهد یافت.
محسن رضایی
هر چند رضایی برای همه یادآور دوران دفاع مقدس و فرماندهی 17 ساله اش بر سپاه پاسداران است اما تلاش هایی که طی این چند سال در حوزه تبیین جایگاه اقتصاد در سیاست کشور انجام داده و با نظریه هایی که در این رابطه مطرح ساخته از وی یک چهره اقتصادی نیز به تصویر کشیده است به طوری که شاید بتوان او را مبتکر گفتمان اصولی اقتصاد در سیاست امروز کشور دانست و چون تمام اهتمام و شعارهایش بر معماری اقتصاد ایران متمرکز است، تاثیرات فرهنگی که ماحصل ریاست جمهوری رضایی است می تواند موجب گسترش ادبیات اقتصاد و فرهنگ کار در جامعه شود.
حسن روحانی
اعلام کاندیداتوری حسن روحانی در حالی نام وی را بار دیگر بر سر زبان ها انداخت که پیش از این 16 سال سابقه دبیری شورای عالی امنیت در کارنامه وی وجود داشته است. اما با در نظر گرفتن زمزمه هایی مبنی بر حمایت هاشمی رفسنجانی از نامزدی او در این دوره، اگر روحانی را گزینه مطلوب جبهه سازندگی بدانیم و با چنین پیش فرضی سیاست فرهنگی 8 ساله دولت رفسنجانی را الگوی مورد نظر دولت احتمالی شیخ دیپلمات بپنداریم، بنابراین نباید توقع توجه چندانی به فرهنگ در دوره ریاست جمهوری وی داشته باشیم.
احتمالا روحانی بجای معطوف ساختن توجه خود به فرهنگ، وقت بیشتری برای آرام ساختن تنش های سیاسی داخل کشور و پرداختن به مسائل عمرانی و اقتصادی مصروف خواهد داشت.در هر حال گرایشات فرهنگی خود او با توجه به شخصیت روحانی و حوزوی اش می تواند همان استمرار گفتمان سنتی انقلاب باشد.
اسفندیار رحیم مشایی
مشایی به همراه دولت مطبوع خود در طول این چند سال نشان داده که به فرهنگ جنجال آفرینی و ملتهب نگه داشتن فضای جامعه اشتهای قابل توجه ای دارد و روی همین حساب گاها چرخش های عجیب و متضادی را در حوزه فرهنگ در دستور کار تیم انتخاباتی اش قرار می دهد.اگر بخواهیم برای سیاست های فرهنگی مشایی یک پوسته و یک مغز را در نظر بگیریم در این صورت سوق دادن جامعه به فرهنگ های ملی گرایانه را می توان پوسته این استراتژی و جنجال آفرینی و تنش دائمی را مغز آن فرض کرد.
در هر صورت بدلیل اقبال کم مذهبیون به وی ، در صورت رئیس جمهور شدن انتظار می رود برنامه ی فرهنگی خود را روی مدل مکتب ایرانی- اسلامی ابتکاری دولت احتمالی خود متمرکز نماید، هر چند مقصود دولتیان از شعار «زنده باد بهار» هنوز چندان واضح نیست.
کامران باقری لنکرانی
با اینکه وزیر بهداشت دولت نهم نمونه کامل فردی است که تمام مراتب علمی و اجرایی را در یک فیلد تخصصی تا بالاترین مدارج طی کرده اما اینک رویای تجربه ای متفاوت با زندگی سراسر پزشکی خود را در سر می پرواند.در این صورت اگر او رئیس جمهور آتی کشور باشد به احتمال فراوان تلاش بیشتری را معطوف ترویج فرهنگ بهداشت و سلامت در جامعه خواهد ساخت.
مصطفی پور محمدی
او که از تاریخ کنار گذاشته شدن از وزارت کشور در دولت احمدی نژاد تا کنون بعنوان رئیس سازمان بازرسی کل کشورمشغول به فعالیت است توانسته پیوند عمیقی را میان سوابق قضایی خود با مسائل امنیتی و اجرایی در طی 34 سال خدمت بوجود آورد که همین مسئله به ایجاد شخصیتی امنیتی و قانونی درون پورمحمدی منجر شده است که در صورت رئیس جمهور شدن می توان چنین انتظار داشت که در دوران ریاست وی توجه بیشتری به امنیت فرهنگی کشور در برابر دستبرد و تهاجم بیگانگان صورت پذیرد و جامعه با روح و فرهنگ قانونمداری آشنایی بیشتری پیدا کند و در این میان هم انعطاف کمتری نسبت به تخلفات فرهنگی بکار رود.
بر پایه همین استدلال می توان ارزیابی احتمالی از مواجهه نامزدها با موضوعات مختلف و رویکردی را که در آن خصوص ممکن است در پیش گیرند، ارائه داد که در نوشتار حاضر به بررسی نگرش و نحوه عملکرد احتمالی برخی از این نامزدها در رابطه با موضوع فرهنگ خواهیم پرداخت .
ائتلاف 2+1
ولایتی، قالیباف و حداد عادل سه فردی هستند که با آنکه زیر یک خیمه ائتلاف کرده اند اما دارای خاستگاه نگرشی یکسان و مشابه ای بخصوص در رابطه با فرهنگ نیستند و این دلیل را پیشینه فعالیتی متفاوت آنها بخوبی نشان می دهد که این خود می تواند تاثیر کاملا ملموس و زاویه داری را در انتخاب سیاست های متفاوت فرهنگی توسط هر یک از این سه در دوران تصدی احتمالی بر ریاست قوه مجریه بگذارد.
محمد باقر قالیباف
او که تار و پود تجارب اجرایی اش با 8 سال شهردار بودن در هم آمیخته و همین مدت زمان سبب شده تا مردم کشور بیش از آنکه دوران فرماندهی وی در نیروی انتظامی را به خاطر داشته باشند، قالیباف را به عنوان یک شهردار موفق در پایتخت بشناسند. بر همین اساس ما می توانیم انتظار داشته باشیم آنچه برای او بعنوان فرهنگ اهمیت بیشتری داشته باشد توجه به حقوق شهروندی و فرهنگ شهر نشینی و همینطور گرایش به همزیستی مسالمت آمیز اجتماعی و تمایل به آنچه یک شهروند در حیات روزمره خود از محیط پیرامونی مطالبه می نمایند باشد و مسائلی از قبیل تامین سلامت، محیط زیست،اهمیت به زیبایی ظواهر شهری،ایجاد امکانات تسهیل در رفت و آمد،توجه به سخت و ساز و مدرنیته کردن شهرها و در مجموع تامین آرامش محیط زندگی افراد برای قالیباف از نظر فرهنگی اولویت داشته باشد.
علی اکبر ولایتی
گوشه دیگر این ائتلاف مثلث دکتر ولایتی است که سابقه 16 سال تصدی وی بر کرسی وزارت خارجه و عجین شدن شخصیتش با روح مذاکره و دیپلماسی احتمالا استراتژی حل مسائل فرهنگی از طریق گفتگو و مذاکره را سر لوحه سیاست های فرهنگی این مشاور رهبری قرار خواهد داد و با توجه به اصولگرا بودن ولایتی ممکن است حضورش بعنوان رئیس جمهور سرآغاز یک گفتمان فرهنگی مذهبی در درون جامعه باشد.
حداد عادل
بی گمان حداد عادل فرهنگی ترین چهره ای است که در میان نامزدهای این دوره وجود دارد و با سابقه 17 ساله خود در شورای عالی انقلاب فرهنگی و همینطور فعالیت های گسترده ای که در حوزه فرهنگ و ادب فارسی دارد می توان چنین انتظار داشت که اگر او بعنوان یک رئیس جمهور به کرسی ریاست قوه مجریه دست یابد سر و سامان دادن وضع موجود فرهنگی کشور را با روحیه مسالمت آمیز خاص خود بعنوان اولویت برنامه ها و پیگیری های دولت احتمالی اش قرار دهد.
منوچهر متکی
27 سال تجربه در وزارت امور خارجه، از سفارت در کشورهای مختلف گرفته تا رسیدن به شخص اول این وزارتخانه، چنان قالب شخصیتی دیپلماتیکی از متکی بوجود آورده که در آینده ردپای خود را در تمام زمینه های فکری،رفتاری و شعاری او بر جای خواهد گذاشت.
احتمالا در دوران ریاست جمهوری متکی توجه به جامعه جهانی و اهمیت به فرهنگ و ادبیات دیپلماتیک در سطوح مختلف جامعه گسترش پیدا خواهد کرد و مبادلات فرهنگی میان ایران و دیگر کشورها رشد بیشتری خواهد یافت.
محسن رضایی
هر چند رضایی برای همه یادآور دوران دفاع مقدس و فرماندهی 17 ساله اش بر سپاه پاسداران است اما تلاش هایی که طی این چند سال در حوزه تبیین جایگاه اقتصاد در سیاست کشور انجام داده و با نظریه هایی که در این رابطه مطرح ساخته از وی یک چهره اقتصادی نیز به تصویر کشیده است به طوری که شاید بتوان او را مبتکر گفتمان اصولی اقتصاد در سیاست امروز کشور دانست و چون تمام اهتمام و شعارهایش بر معماری اقتصاد ایران متمرکز است، تاثیرات فرهنگی که ماحصل ریاست جمهوری رضایی است می تواند موجب گسترش ادبیات اقتصاد و فرهنگ کار در جامعه شود.
حسن روحانی
اعلام کاندیداتوری حسن روحانی در حالی نام وی را بار دیگر بر سر زبان ها انداخت که پیش از این 16 سال سابقه دبیری شورای عالی امنیت در کارنامه وی وجود داشته است. اما با در نظر گرفتن زمزمه هایی مبنی بر حمایت هاشمی رفسنجانی از نامزدی او در این دوره، اگر روحانی را گزینه مطلوب جبهه سازندگی بدانیم و با چنین پیش فرضی سیاست فرهنگی 8 ساله دولت رفسنجانی را الگوی مورد نظر دولت احتمالی شیخ دیپلمات بپنداریم، بنابراین نباید توقع توجه چندانی به فرهنگ در دوره ریاست جمهوری وی داشته باشیم.
احتمالا روحانی بجای معطوف ساختن توجه خود به فرهنگ، وقت بیشتری برای آرام ساختن تنش های سیاسی داخل کشور و پرداختن به مسائل عمرانی و اقتصادی مصروف خواهد داشت.در هر حال گرایشات فرهنگی خود او با توجه به شخصیت روحانی و حوزوی اش می تواند همان استمرار گفتمان سنتی انقلاب باشد.
اسفندیار رحیم مشایی
مشایی به همراه دولت مطبوع خود در طول این چند سال نشان داده که به فرهنگ جنجال آفرینی و ملتهب نگه داشتن فضای جامعه اشتهای قابل توجه ای دارد و روی همین حساب گاها چرخش های عجیب و متضادی را در حوزه فرهنگ در دستور کار تیم انتخاباتی اش قرار می دهد.اگر بخواهیم برای سیاست های فرهنگی مشایی یک پوسته و یک مغز را در نظر بگیریم در این صورت سوق دادن جامعه به فرهنگ های ملی گرایانه را می توان پوسته این استراتژی و جنجال آفرینی و تنش دائمی را مغز آن فرض کرد.
در هر صورت بدلیل اقبال کم مذهبیون به وی ، در صورت رئیس جمهور شدن انتظار می رود برنامه ی فرهنگی خود را روی مدل مکتب ایرانی- اسلامی ابتکاری دولت احتمالی خود متمرکز نماید، هر چند مقصود دولتیان از شعار «زنده باد بهار» هنوز چندان واضح نیست.
کامران باقری لنکرانی
با اینکه وزیر بهداشت دولت نهم نمونه کامل فردی است که تمام مراتب علمی و اجرایی را در یک فیلد تخصصی تا بالاترین مدارج طی کرده اما اینک رویای تجربه ای متفاوت با زندگی سراسر پزشکی خود را در سر می پرواند.در این صورت اگر او رئیس جمهور آتی کشور باشد به احتمال فراوان تلاش بیشتری را معطوف ترویج فرهنگ بهداشت و سلامت در جامعه خواهد ساخت.
مصطفی پور محمدی
او که از تاریخ کنار گذاشته شدن از وزارت کشور در دولت احمدی نژاد تا کنون بعنوان رئیس سازمان بازرسی کل کشورمشغول به فعالیت است توانسته پیوند عمیقی را میان سوابق قضایی خود با مسائل امنیتی و اجرایی در طی 34 سال خدمت بوجود آورد که همین مسئله به ایجاد شخصیتی امنیتی و قانونی درون پورمحمدی منجر شده است که در صورت رئیس جمهور شدن می توان چنین انتظار داشت که در دوران ریاست وی توجه بیشتری به امنیت فرهنگی کشور در برابر دستبرد و تهاجم بیگانگان صورت پذیرد و جامعه با روح و فرهنگ قانونمداری آشنایی بیشتری پیدا کند و در این میان هم انعطاف کمتری نسبت به تخلفات فرهنگی بکار رود.
