زنگ خطر سرطان روده بزرگ در ایران به صدا درآمد

مسوول ثبت و غربالگری سرطان‌های دانشگاه علوم پزشکی اصفهان اعلام کرد سرطان کولورکتال سومین سرطان شایع در استان اصفهان است و تأخیر در مراجعه و انجام غربالگری، شانس درمان مؤثر را به‌طور چشمگیری کاهش می‌دهد.

کد خبر: ۷۲۷۴۹۹

تاریخ: ۰۵ اسفند ۱۴۰۴ - ۱۹:۲۹

به گزارش صراط به نقل از ایرنا،سرطان روده بزرگ یا کولورکتال یکی از شایع‌ترین سرطان‌های دستگاه گوارش در استان اصفهان است؛ بیماری‌ای که به گفته کارشناسان، روندی تدریجی و اغلب «خاموش» دارد و در بسیاری از موارد تا رسیدن به مراحل پیشرفته، علامت مشخصی ایجاد نمی‌کند.

زهرا روانخواه، مسوول ثبت و غربالگری سرطان‌های دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، با اشاره به آمارهای ثبت‌شده گفت: سالانه حدود یک‌هزار و ۶۵۰ مورد سرطان پستان، یک‌هزار و ۱۰۰ مورد سرطان کولورکتال و ۶۳۰ مورد سرطان پروستات در استان ثبت می‌شود. بر این اساس، سرطان کولورکتال سومین سرطان شایع در اصفهان به شمار می‌رود.

افزایش موارد در سنین پایین‌تر

به گفته وی، اگرچه بیشترین سن ابتلا معمولاً پس از ۵۰ سالگی است، اما در سال‌های اخیر موارد ابتلا در سنین پایین‌تر نیز افزایش یافته است؛ موضوعی که اهمیت توجه به سبک زندگی و غربالگری را دوچندان می‌کند.

دسترسی ۱۰۰ درصدی به تست «فیت»

روانخواه از گسترش زیرساخت‌های غربالگری در استان خبر داد و افزود: پیش از این، به دلیل محدودیت در تأمین تست «فیت» (آزمایش خون مخفی در مدفوع)، تنها ۱۰ تا ۱۵ درصد جمعیت هدف تحت پوشش قرار می‌گرفتند، اما اکنون دسترسی به این تست در مراکز دولتی به ۱۰۰ درصد رسیده است.

همچنین زمان انتظار برای انجام کولونوسکوپی در بخش دولتی که پیش‌تر به چند ماه یا حتی یک سال می‌رسید، به حدود دو ماه کاهش یافته است. به گفته این مقام مسئول، زمان مطلوب برای انجام کولونوسکوپی پس از مثبت شدن تست فیت، بین دو تا سه ماه است.

البته ظرفیت بخش دولتی محدود است و اولویت نوبت‌دهی با بیماران دارای بیمه روستایی، ساکنان مناطق حاشیه‌ای، مددجویان کمیته امداد و بهزیستی و اقشار کم‌درآمد خواهد بود.

غربالگری؛ راهی برای پیشگیری

روانخواه تأکید کرد هدف اصلی غربالگری فقط تشخیص زودهنگام نیست، بلکه پیشگیری از بروز سرطان است. بسیاری از موارد سرطان کولورکتال از پولیپ‌های خوش‌خیم آغاز می‌شوند که در صورت شناسایی و برداشتن به‌موقع، هرگز به توده بدخیم تبدیل نخواهند شد.

عوامل خطر و علائم هشدار

از مهم‌ترین عوامل خطر این بیماری می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

افزایش سن

سابقه خانوادگی

چاقی و کم‌تحرکی

مصرف زیاد گوشت قرمز و غذاهای فرآوری‌شده

مصرف الکل

سابقه پولیپ‌های آدنوماتوز

بیماری‌های التهابی روده مانند کولیت زخمی یا کرون

علائم هشداردهنده نیز شامل وجود خون در مدفوع، تغییر در عادات اجابت مزاج، درد شکمی، خستگی مداوم و کاهش وزن بی‌دلیل است.

به گفته این کارشناس، یکی از اشتباهات رایج بی‌توجهی به علائمی مانند مشاهده خون در مدفوع حتی برای یک روز است. بسیاری از بیماران ماه‌ها یا حتی سال‌ها پیش از تشخیص، این علامت را تجربه کرده‌اند اما به دلیل برطرف شدن موقت، به پزشک مراجعه نکرده‌اند. مراجعه دیرهنگام معمولاً زمانی اتفاق می‌افتد که توده سرطانی پیشرفت کرده و شانس درمان کاهش یافته است.

اصفهان بالاتر از میانگین کشوری

بر اساس آمارهای پیشین، میزان مرگ‌ومیر ناشی از سرطان روده بزرگ در اصفهان بالاتر از میانگین کشوری است. در کشور سالانه حدود هفت نفر از هر ۱۰۰ هزار نفر جمعیت بر اثر این سرطان جان خود را از دست می‌دهند، در حالی که این شاخص در اصفهان هشت نفر در هر ۱۰۰ هزار نفر است. همچنین میزان بروز سالانه بیماری در کشور ۱۲ مورد در هر ۱۰۰ هزار نفر و در اصفهان حدود ۱۴ مورد گزارش شده است.

سه توصیه طلایی برای پیشگیری

مسوول ثبت و غربالگری سرطان‌های دانشگاه علوم پزشکی اصفهان سه راهکار کلیدی را برای پیشگیری مطرح کرد:

داشتن سبک زندگی سالم همراه با تحرک و وزن مناسب

انجام منظم غربالگری

توجه جدی به علائم هشداردهنده

وی تأکید کرد برخلاف بسیاری از سرطان‌ها، سرطان روده بزرگ از جمله بیماری‌هایی است که امکان پیشگیری و تشخیص زودهنگام در آن وجود دارد و استفاده نکردن از این فرصت، به معنای افزایش هزینه‌های درمانی و کاهش شانس بقا خواهد بود.