بی‌سابقه و بحث‌برانگیز؛

حذف نام عوامل «بامداد خمار» به‌دلیل ممنوع‌الکاری

با پخش اولین قسمت از سریال «بامداد خمار» نام کارگردان و تهیه‌کننده این سریال از تمام بیلبورد‌های تبلیغاتی شهری حذف شده است.

کد خبر: ۷۱۶۲۹۱

تاریخ: ۰۱ آبان ۱۴۰۴ - ۲۱:۲۶

به گزارش صراط به نقل از همشهری انلاین، روز ۲۸ مهرماه اولین قسمت از سریال بامداد خمار نرگس آبیار پخش و بی‌فاصله دچار مشکل شد. همزمان که سریال روی پلتفرم قرار دارد، نام کارگردان از بیلبورد‌های تبلیغاتی و نام تهیه‌کننده علاوه بر بیلبورد‌های تبلیغاتی از تیتراژ سریال حذف شد. این کار به دستور ساترا و ظاهرا به دلیل ممنوع الکاری کارگردانی که همین حالا اضافه بر بامداد، سووشون را هم در حال پخش دارد، انجام شده و اصولا یکی از سه شرط برای انتشار سریال بوده است. دو شرط دیگر شامل نوشته نشدن تاریخ انتشار در بیلبورد‌ها و فقط استفاده از عبارت "به زودی" بوده است. شرط دیگر هم این بوده که رده‌بندی بالای ۱۵ سال برای سریال باید به شکل مشخص روی بیلبورد دیده شود. در این نامه با امضای مهدی سیفی چارانی، مدیر کل نظارت و تطبیق ساترا نوشته شده که این شرایط با موافقت مدیر پلتفرم پخش‌کننده سریال صورت گرفته است. آنطور که محمدحسین قاسمی، تهیه کننده سووشون و بامداد خمار، توضیح داده این شرایط به دلیل آنچه ساترا تهیه اثر خلاف عرف و مستهجن خوانده به وجود آمده است. اشاره ساترا به سریال سووشون است که بعد از پخش قسمت اول مدت زیادی توقیف بود و به همین دلیل هم از تهیه‌کننده و کارگردان سووشون شکایت کرده است. محمدحسین قاسمی در نامه‌اش نوشته: «این اقدام کاملا بی‌سابقه است که نام تهیه‌کننده و کارگردان با دستور نهادی مثل ساترا حذف شود. مگر می‌توان نام خالقان یک اثر هنری را حذف کرد؟

این رفتار نه «نظارت» است و نه «صیانت»؛ بلکه نماد آشکار حذف، تحقیر و بی‌هویت‌سازی هنر است. ساترا به‌جای حمایت از تولیدات فرهنگی، به ابزار تهدید و حذف بدل شده است. حذف نام خالقان اثر، نقض صریح حقوق حرفه‌ای و مالکیت معنوی است و تلاشی برای پاک‌سازی حافظه فرهنگی جامعه محسوب می‌شود. این تصمیم نه قانونی است، نه اخلاقی، و نه قابل توجیه.

ساترا اعلام کرده که ما به‌دلیل تولید «سریال مستهجن» ممنوع‌الکار شده‌ایم، اما هیچ حکم یا ابلاغ رسمی به ما نرسیده است. چطور همان اثری که آن را «مستهجن» می‌خوانند، اکنون با نام ما در پلتفرم نماوا پخش می‌شود، ولی در اثری دیگر، نام ما حذف شده است؟ اگر گنهی هم کرده باشیم، این مصداق همان بیت معروف است: «گنه کرد در بلخ آهنگری، به شوشتر زدند گردن مسگری!» حتی بابت همان موضوع، سریال «سووشون» را هم که ۵۴ روز توقیف کردید. رفتار فعلی‌تان در دل خود تناقض دارد و از ناآگاهی نسبت به هنر و فرآیند خلق اثر ناشی می‌شود.

در فضای فرهنگی، تساهل و تسامح باید جایگزین رفتار‌های قهری و حذفی شود آن هم در شرایط فعلی که شائبه ایجاد نفرت سازمان‌یافته در جامعه از سوی نهادی خاص را به‌وجود می‌آورد.

تجربۀ چهار دهه اخیر نشان داده که برخورد‌های حذفی جز انزوا، مهاجرت یا خاموشی هنرمندان نتیجه‌ای نداشته است و باعث عدم پویایی اجتماعی و ایجاد فاصله بیشتر در جامعه شده است. متاسفانه تیغ تیز حذف دامن کسانی را گرفته که خود سال‌ها برای فرهنگ و هنر این سرزمین زحمت کشیده‌اند...»

واکنش پلتفرم پخش کننده بامداد خمار

اما ماجرا همین جا متوقف نشده است. از آنجا که قاسمی نام پلتفرم پخش کننده، شیدا، را هم در نامه‌اش آورده و در نامه ساترا هم عنوان شده که با موافقت با پلتفرم شیدا نام کارگردان و تهیه کننده از بیلبورد‌ها حذف شده، این پلتفرم هم یک بیانیه داده و در آن نوشته است: ««پلتفرم شیدا ضمن تأکید بر اصول حرفه‌ای‌گری، شفافیت و رعایت الزامات قانونی در تمامی همکاری‌های خود، اعلام می‌دارد که هیچ‌گونه قرارداد رسمی، تعهد حقوقی یا توافق همکاری با آقای محمدحسین قاسمی ندارد. متأسفانه برخی رفتار‌ها و ادعا‌های مطرح‌شده از سوی ایشان در فضای مجازی، فاقد وجاهت حقوقی و مصداقی از رفتار غیرحرفه‌ای است که پیش‌تر نیز نمونه‌هایی مشابه از سوی ایشان در تعامل با پلتفرم همکار، مشاهده شده بود. این اقدامات، نه‌تنها موجب خدشه به اعتبار فعالان حرفه‌ای حوزه نمایش خانگی می‌شود، بلکه تلاش‌های جمعی برای ارتقای کیفیت و انسجام فضای رسانه‌ای کشور را نیز تحت‌الشعاع قرار می‌دهد. پلتفرم شیدا به‌عنوان یکی از فعالان مستقل و قانون‌مند حوزه نمایش خانگی، اعلام می‌دارد که در بالاترین سطح تعامل و همکاری با سازمان تنظیم مقررات صوت و تصویر فراگیر (ساترا) قرار دارد و تمامی فعالیت‌های تولیدی و پخشی خود را مطابق با دستورالعمل‌ها و چارچوب‌های قانونی این سازمان انجام می‌دهد.

ما بر این باوریم که حفظ حرمت نیروی انسانی، شفافیت در فرآیند‌های تولید و احترام به حقوق مخاطب از ارکان اصلی توسعه پایدار در صنعت نمایش خانگی است و هرگونه رفتار یا اقدامی که موجب اخلال در روند تولید، ارائه صحیح محتوا، یا مخدوش شدن اعتبار محصولات پلتفرم شیدا شود، مورد تایید نیست. پلتفرم شیدا در مسیر فعالیت خود همواره بر گفت‌و‌گو، تعامل سازنده و همکاری حرفه‌ای با تمامی نهاد‌های قانونی و همکاران صنفی تأکید داشته و از تمامی اصحاب رسانه، هنرمندان و مخاطبان خود دعوت می‌کند که در انتشار اخبار مرتبط، به منابع رسمی این پلتفرم استناد کنند.»