ماموریتی که موجب بُهت جهانیان شد؛

نگاهی به قابلیت‌های برجسته ناوشکن دنا؛ ماجرای «۳۶۰» چیست؟

یکی از اعضای تیم طراحی و ساخت ناوشکن دنا، گفت: دنا قادر است در اتاق جنگ خود تا ۱۰۰ هدف سطحی، زیرسطحی و هوایی را رصد کند و پس از تعیین اولویت توسط فرمانده عملیات، با آنها مقابله کند.

کد خبر: ۷۰۰۸۰۶

تاریخ: ۱۷ خرداد ۱۴۰۴ - ۰۹:۳۹

در مأموریتی بی‌سابقه و تاریخی، ناوگروه ۸۶ در کد عملیاتی «ماموریت ۳۶۰» نیروی دریایی ارتش با پیمایش بیش از ۶۳ هزار کیلومتر، عبور از پنج اقیانوس و پهلوگیری در بنادر استراتژیک جهان، برگ تازه‌ای در اقتدار دریایی ایران ورق زد.

به گزارش صراط نیوز، نیروی دریایی ارتش جمهوری اسلامی ایران برای اولین‌بار در تاریخ خود ماموریتی را طراحی و اجرا کرد که نه تنها برای بسیاری در داخل قابل باور نبود بلکه موجب بهت جهانیان هم شد.

تجهیزات موجود در ناوگان نیروی دریایی ارتش طبق محاسبات ذهنی آنها نباید توان اجرای چنین ماموریتی را می‌داشت اما، طولی نکشید که نظرات تغییر کرد، چون همه چیز در حال رقم خوردن برخلاف تصورات آنها بود.

دریادار ایرانی گفته بود؛ «ما در بررسی‌های خود فقط توانستیم دو کاپیتان ایرانی پیدا کنیم که آنها با نفتکش‌های سنگین یعنی سوپرتانکر‌های ۳۰۰ هزار تنی بخشی از این مسیر را طی کرده بودند، مشورت کردیم. البته این مشورت برای ما چندان امیدبخش نبود و این دو عزیز در ابتدا وقتی تناژ واحد‌های ما را متوجه شدند، گفتند اصلاً فکرش را هم نکنید، چون امکان عبور برای شما وجود ندارد.

ماموریتی که قرار بود ایران را به یک افتخار بزرگ برساند و آن، توانایی برای طی مسافت دور کره زمین بود. هدف این ماموریت نه تنها نمایش توان ایرانیان در دریانوردی بود بلکه می‌خواست نشان بدهد که ایران فقط در یک حوزه دارای قدرت نیست بلکه این قدرت در همه حوزه‌های هوایی، دریایی، پدافندی، هوافضا و... یک زنجیره اقتدار را تشکیل داده است.

این ماموریت با کد عملیاتی ۳۶۰ و توسط ناوگروه ۸۶ ارتش قرار بود اقتدار دریایی ایران را به گونه‌ای اثبات کند تا جهان بداند فرزندان سرزمین پارس قادر به اجرای هر ماموریتی هستند. جوانان ایرانی در این ماموریت از خط زمان و استوا و ۵ تنگه راهبردی مالاکا، موزامبیک، ماژلان، سرنگانی و ماکاساز عبور و در ۵ بندر جاکارتا، کیپ تاون، صلاله، بمبئی و ریودوژانیرو پهلوگیری کردند.

سفر کد ۳۶۰ چگونه آغاز شد

نهمین روز از مهرماه ۱۴۰۱ بود که جوانان ایرانی سوار بر دنا و مکران سفرشان را از بندرعباس به مقصد دور دنیا آغاز کردند؛ مسیری که طبق محاسبات بیش از ۶۳۰۰۰ هزار کیلومتر بود. آنها نخستین توقف خود را در بندر بمبئی هند انجام دادند و سپس با عبور از خلیج بنگال و تنگه مالاکا، در جاکارتا، پایتخت اندونزی، پهلو گرفتند.

پس از این‌ایستگاه، ناوگروه مسیر خود را به سمت دریای جاوه ادامه داد و با عبور از تنگه مکاسار و دریای سِلِبِس، برای نخستین بار در تاریخ دریانوردی نظامی ایران وارد اقیانوس آرام شد.

این ناوگروه با عبور از بیشترین عرض اقیانوس آرام و گذر از کنار جزایر میکرونزی و پولینزی، به سمت تنگه ماژلان در جنوب قاره آمریکا حرکت کرد. پس از عبور از این تنگه، وارد اقیانوس اطلس جنوبی شد و سپس با حرکت به سمت شمال و عبور از سواحل شیلی، آرژانتین، اروگوئه و برزیل، نهایتاً در بندر ریودوژانیروی برزیل پهلو گرفت. این پهلوگیری همزمان با صدوبیستمین سالگرد برقراری روابط ایران و برزیل بود.

دریانوردان ایرانی پس از استراحت و توقف چندروزه در برزیل راهی ادامه ماموریت شدند و با عبور از عرض اقیانوس اطلس، در شهر کیپ‌تاونِ آفریقای جنوبی پهلو گرفته و در این شهر نیز چند روزی توقف داشتند.

بندر صلاله عمان آخرین‌ایستگاه ناوگروه ۸۶ نداجا پیش از بازگشت به ایران بود. دریادلان ایرانی پس از جدا شدن از اسکله صلاله، به سمت کشورمان حرکت کردند تا نهایتاً با پیمودن حدود ۲ هزار کیلومتر مسیر باقی‌مانده، در بندرعباس پهلو بگیرند. مجموع مسیر طی‌شده توسط ناوگروه ۸۶ نداجا تاکنون حدود ۶۳۰۰۰ کیلومتر بوده و این ناوگروه طی این مأموریت، چهار بار از خط استوا عبور کرده است.

مدال افتخار همیشگی روی سینه دنا و مکران

ناو سرفرماندهی ناوگروه ۸۶ نیروی دریایی ارتش، ناوشکن دنا نام دارد. این ناوشکن ۹۴ متر طول و ۱۱ متر عرض دارد و فاصله دکل تا پایین‌ترین نقطه آن به ۲۰ متر می‌رسد.

آبخور این شناور ۳.۲ متر است و در ساخت سازه و رؤسازه دنا از ورق‌ها و پروفیل‌های دریایی استفاده شده و برای روسازی آن، آلومینیوم دریایی به وزن ۶۰۰ تُن به کار رفته است.

این ناوشکن توانایی حمل حدود ۲۰۰ نفر پرسنل را دارد و می‌تواند تعدادی از نیرو‌های یگان عملیات ویژه را نیز جابجا کند. از نظر تسلیحاتی، دنا به یک توپ ۷۶ میلی‌متری فجر ۲۷، یک توپ ۴۰ میلی‌متری فتح، دو توپ ۲۰ میلی‌متری فتح، دو تیر موشک پدافندی محراب، چهار فروند موشک کروز قدیر یا قادر و دو پرتابگر اژدر ۳۲۴ کوسه مجهز است. رادار کنترل آتش باند X ثامن نیز دیگر تجهیز مهم این ناوشکن محسوب می‌شود.

ناخدایکم داود قلی‌زاده، از اعضای تیم طراحی و ساخت ناوشکن دنا، درباره توان راداری این شناور توضیح داد که دنا قادر است در اتاق جنگ خود تا ۱۰۰ هدف سطحی، زیرسطحی و هوایی را رصد کند و پس از تعیین اولویت توسط فرمانده عملیات، با آنها مقابله کند.

یکی دیگر از قابلیت‌های برجسته ناوشکن دنا که در جریان ماموریت ۳۶۰ ناوگروه ۸۶ به اثبات رسید، تحمل ۴۸ درجه کجی در طوفان‌های شدید بود، در حالی که این ناو برای تحمل ۲۸ درجه کجی طراحی شده است.

ناوبندر مکران، بازوی قدرتمند دیگری در اجرای موفق ماموریت ناوگروه ۸۶ ارتش به شمار می‌رود. این ناوبندر متحرک ۱۲۱ هزارتنی که از تغییر کاربری یک نفتکش ساخته شده، به بزرگ‌ترین ناوبندر بالگردنشین کشور تبدیل شده است.

مکران در سال ۱۳۹۹ به نیروی دریایی ارتش پیوست و وظیفه پشتیبانی از ناو‌های رزمی را بر عهده دارد. این ناوبندر توانایی جای دادن همزمان پنج بالگرد روی عرشه خود را دارد.

فرمانده ناوبندر مکران همچنین اعلام کرده که این شناور با یک بار سوخت‌گیری کامل می‌تواند دو بار دور کره زمین گردش کند.

۶گانه نیروی دریایی ارتش در کد ۳۶۰

بیش از ۳۵۰ دریانورد ایرانی در ماموریت دور کره‌زمین علاوه بر رکوردشکنی، ۶ گام مهم برداشتند که همه در نوع خود یک اقدام بی‌سابقه به شمار می‌رود.

ناوگروه ۸۶ نیروی دریایی ارتش در جریان مأموریت تاریخی خود، برای نخستین‌بار از آغاز دریانوردی‌های بین‌المللی، موفق شد «مسافت» بیش از ۶۰ هزار کیلومتر را طی کند؛ رکوردی کم‌نظیر که نشان از توان بالای دریانوردی و پایداری عملیاتی نیرو‌های ارتش جمهوری اسلامی ایران دارد.

در جریان این مأموریت، دستاورد‌های فناورانه و پشتیبانی قابل‌توجهی نیز به ثبت رسید. یکی از مهم‌ترین آنها، «طراحی و ساخت نرم‌افزار بومی پیش‌بینی هواشناسی» بود. این نرم‌افزار که توسط متخصصان نیروی دریایی توسعه یافته، قادر است وضعیت آب‌وهوا را با دقت بسیار بالا و حداکثر ۲ درصد خطا پیش‌بینی کند؛ ابزاری حیاتی برای عملیات دریایی در آب‌های دوردست و متغیر.

همچنین، نرم‌افزار دیگری تحت عنوان «نرم‌افزار بارگیری» طراحی شد که با کمک حساسه‌های دقیق، به تنظیم درست توزین بار در سراسر شناور‌های سنگین کمک می‌کند. این سامانه با توزیع مناسب وزن، از آسیب دیدن بدنه کشتی در طوفان‌ها و شرایط نامساعد جوی جلوگیری کرده و پایداری شناور را به شکل چشمگیری افزایش می‌دهد.

در حوزه «آماد و پشتیبانی» نیز، نیرو‌های فنی حاضر در مأموریت ۳۶۰ عملکرد درخشانی از خود به‌جا گذاشتند. با اجرای به‌موقع اورهال و تعمیرات میان‌مسیر، توانستند تجهیزات و سامانه‌های فنی را در شرایط عملیاتی نگه دارند تا شناور‌ها بدون وقفه مسیر خود را ادامه دهند. رعایت دقیق دستورالعمل‌ها و مقررات پشتیبانی، ضامن موفقیت این سفر بزرگ شد.

ناوگروه ۸۶ همچنین در عرصه «دیپلماسی دفاعی دریایی» گام‌های مؤثری برداشت. حضور این ناوگروه در کشور‌های مختلف از جمله برزیل، که همزمان با یک‌صد و بیستمین سالگرد روابط دیپلماتیک ایران و برزیل انجام شد، نه‌تنها بعد نظامی، بلکه پیام سیاسی و فرهنگی مهمی داشت. به گفته دریاداران ایرانی، این اقدام توانست بخشی از فضای ایران‌هراسی موجود را در صحنه بین‌المللی تعدیل کند.

«استقرار بانک خون» مجهز در ناوگروه نیز از دیگر اقدامات چشمگیر بود. فرماندهان مأموریت با دقت در انتخاب نیرو‌ها، ترکیب گروه‌های خونی را به‌گونه‌ای در نظر گرفتند که امکان تأمین نیاز‌های حیاتی تمامی اعضای گروه در شرایط اضطراری فراهم باشد.

از دیگر افتخارات این مأموریت، «راه‌اندازی نخستین بیمارستان دریایی مستقل و مجهز» در ناوگروه بود. این مرکز درمانی که با حضور پزشکان متخصص و تجهیزات پیشرفته فعالیت می‌کرد، در طول مأموریت توانست سه عمل جراحی موفق را به ثبت برساند. قابلیت‌های بالای این بیمارستان به‌گونه‌ای بود که در صورت نیاز می‌توانست به کشور‌هایی که در مسیر مأموریت دچار بلایای طبیعی شده‌اند، خدمات پزشکی مؤثری ارائه کند. مأموریت ۳۶۰ ناوگروه ۸۶، نه‌فقط یک عملیات نظامی، بلکه جلوه‌ای از توانمندی، خودکفایی، ابتکار و دیپلماسی نیروی دریایی جمهوری اسلامی ایران در عرصه بین‌المللی بود.

فرمانده کل قوا درباره مأموریت ۳۶۰ چه گفتند؟

ماموریت ناوگروه ۸۶ نیروی دریایی ارتش جمهوری اسلامی ایران را با توجه به دستاورد‌های ارزشمند و رکورد‌های کم‌نظیری که در جریان آن به ثبت رسید، باید رویدادی شاخص و برجسته در تاریخ نظامی کشور دانست.

اهمیت این مأموریت آن‌چنان بالاست که بازتاب آن در بیانات رهبر معظم انقلاب نیز به‌روشنی دیده می‌شود؛ سخنانی که مهر تأییدی بر جایگاه ویژه این عملیات دریایی در مسیر اقتدار دفاعی جمهوری اسلامی ایران است.

به نحوی که ایشان دراین‌باره فرمودند؛ «۶۵ هزار کیلومتر دریانوردی در حدود ۸ ماه را افتخاری بی‌سابقه در تاریخ دریانوردی ایران دانستند و گفتند: این حرکت پرمعنا و عمیق را نباید به چشم یک حادثه نظامی و دریایی نگریست؛ چرا که هر یک از عوامل شکل دهنده آن درخور توجه و درس‌آموزی است.

فرمانده کل قوا در بخش دیگری تأکید کردند؛ «تجربه‌های جدید و ارزشمند برای نیروی دریایی و نیرو‌های مسلح را از دیگر امتیازات دریانوردی ناوگروه ۸۶ است این ذخیره‌های علمی باید در دانشگاه‌های مرتبط با نیروی دریایی تدریس شود.»

ایران، مقتدر در دریا و آماده در همه میدان‌های دفاعی

ناوگروه ۸۶ نیروی دریایی ارتش جمهوری اسلامی ایران، نمادی از اقتدار، خودکفایی و پیشرفت ایران در عرصه دریا‌ها بود؛ اما این تنها بخشی از قدرت نظامی جمهوری اسلامی ایران است.

دستاورد‌های این مأموریت تاریخی، از پیمایش مسیر‌های بین‌المللی تا توسعه فناوری‌های بومی و نمایش توانمندی در دیپلماسی دفاعی، نشان داد که ایران نه‌تنها در دریا، بلکه در همه حوزه‌های دفاعی – زمینی، هوایی، فضایی و سایبری – به سطحی از آمادگی و استقلال رسیده که می‌تواند مقتدرانه در برابر هر تهدیدی بایستد.

مأموریت ناوگروه ۸۶ ثابت کرد که امنیت ملی ایران بر پایه دانش بومی، اراده ملی و قدرت بازدارندگی در همه ابعاد نظامی استوار است؛ پیامی روشن به جهان که جمهوری اسلامی ایران با تکیه بر توان داخلی، نه‌تنها از مرز‌های خود دفاع می‌کند، بلکه در صحنه بین‌الملل نیز با اقتدار حضور دارد.

منبع: فارس