عکس| عکس های کمتر دیده‌ شده از برج طغرل که بزرگ‌ترین ساعت آفتابی جهان است

در کوچه پس‌کوچه‌های شهرری در بخش ابن‌بابویه و میانه باغی مصفا و گستره‌ای سرسبز و دلنشین، بنایی باشکوه و آجری جای گرفته که عمری طولانی به درازای ۹۰۰سال دارد.

کد خبر: ۶۸۹۰۳۸

تاریخ: ۱۷ بهمن ۱۴۰۳ - ۱۵:۰۷

«برج طغرل» که بزرگ‌ترین ساعت آفتابی جهان است، یادگاری طلایی از روزگار سلجوقی است و براساس برخی روایات به‌عنوان آرامگاه بنیانگذار این دودمان، «طغرل بیک سلجوقی» شناخته می‌شود. البته گروه دیگری از مورخان بر این عقیده‌اند که یکی از فرزندان تیمورلنگ به نام خلیل سلطان در این مکان مدفون است. روایت دیگری هم وجود دارد که برج طغرل را آرامگاه خلیل سلطان و همسرش شادالملک در۵ قرن پیش می‌داند.

هرچه هست این برج یکی از مهم‌ترین آثار تاریخی تهران است که سازنده آن، معمار برجسته‌ای بود که توانست ترکیب بی‌نظیری از هنر و مهندسی را در طراحی این برج به نمایش بگذارد و برج طغرل را نه‌تنها به‌عنوان یک بنای آرامگاهی، بلکه به‌عنوان یک اثر معماری شاخص در دوره سلجوقیان طراحی کرد. در ساخت این برج علاوه بر مصالحی چون خشت خام و آجر از ماده‌ای به نام ساروج استفاده شده که همین امر باعث استحکام این بنا با توجه به بلاهای طبیعی تا به امروز بوده است.

برج طغرل نه‌فقط به‌دلیل طراحی منحصربه‌فردش، بلکه به‌خاطر جزئیات دقیق و خلاقانه‌ای که در ساخت آن به‌کار رفته، نمونه‌ای برجسته از هنر معماری سلجوقی است. این برج با ارتفاع ۲۰متر و طراحی استوانه‌ای از بیرون شکل یک ستاره ۲۴پر و از داخل شکل دایره‌ای دارد. این الگوی ستاره‌ای ۲۴پر علاوه بر جنبه‌های زیباشناختی به عملکرد ساعت آفتابی آن کمک کرده و درک عمیق معماران از ریاضیات و هندسه را نشان می‌دهد.

معماری برج ۲۰متری طغرل به‌گونه‌ای طراحی و اجرا شده که ۹قرن پیش، زمان دقیق را محاسبه می‌کرد. در بالای هرکدام از ۲۴ترک‌ دور تا دور این برج، ۴نیم‌دایره تعبیه شده و هر نیم‌دایره، یک ربع ساعت را نشان می‌دهد. طرز کار این ساعت آفتابی به‌گونه‌ای است که پس از طلوع آفتاب، با گذر زمان کنگره‌های برج یک به یک روشن می‌شوند.

با گذشت یک ساعت از طلوع آفتاب، یک کنگره با نور آفتاب روشن می‌شود. اگر ۲ساعت از زمان طلوع خورشید گذشته باشد، ۲کنگره روشن می‌شود و به‌ترتیب به همین صورت، زمان محاسبه خواهد شد. برج طغرل پس از غروب آفتاب هم با نور مهتاب، زمان را نشان می‌دهد؛ البته محاسبه زمان در شب نیاز به علم ستاره‌شناسی دارد.

این برج در دوره‌ای، راهنمای مسافران بود. جالب است بدانید از آنجا که شهرری در مسیر جاده ابریشم قرار داشت و برج طغرل هم از بلندترین سازه‌های زمان خود بود، آتشی بر فراز آن روشن می‌کردند تا مسافران ری را که از خراسان می‌آمدند، راهنمایی کند.

بازدید از برج

خودروی شخصی: از طریق بزرگراه امام‌علی(ع) به سمت شهرری حرکت کنید؛ از خروجی ابن‌بابویه اتوبان وارد خیابان تقی‌پور شوید تا برج طغرل را سمت راست خود بیابید.

مترو: با استفاده از خط یک مترو که به سمت بهشت زهرا می‌رود، از ایستگاه متروی شهرری خارج شوید. جلوی در خروجی می‌توانید از تاکسی و اتوبوس استفاده کنید و جلوی ورودی مجموعه طغرل پیاده شوید.

منبع: همشهری