مقاومت‌های میکروبی نتیجه مصرف خودسرانه آنتی‌بیوتیک

متخصص بیماری‌های عفونی و گرمسیری، گفت: مصرف خودسرانه آنتی‌بیوتیک‌ها و تجویز آن به دیگران زمانی که نیاز ندارند، سبب ایجاد مقاومت‌های میکروبی شده است.

کد خبر: ۶۸۰۰۷۰

تاریخ: ۳۰ آبان ۱۴۰۳ - ۱۶:۳۹

به گزارش صراط به نقل از تسنیم، با اشاره به اینکه مقاومت‌های میکروبی یا آنتی میکروبیال امروزه در دنیا یکی از نکات بسیار مهم در نظام سلامت هر کشور محسوب می‌شود، اظهار کرد: براساس برآورد و تخمین بانک جهانی تا پنج سال آینده تولید ناخالص داخلی کشورها به خاطر اثرات ناخواسته مقاومت‌های آنتی‌میکروبیال هر سال بین 1.5 تا سه تریلیون دلار کاهش می‌یابد.

وی عنوان کرد: همچنین تخمین زده شده تا 20 سال آینده تقریبا یک تریلیون دلار بار مالی اضافه به نظام سلامت در سطح دنیا تحمیل شود.

متخصص بیماری‌های عفونی و گرمسیری عضو دانشگاه علوم پزشکی استان کرمانشاه، گفت: دلیل اصلی پیدایش مقاومت‌های میکروبی استفاده ناصحیح و بیش از حد در مصارف پزشکی، دامپزشکی و حتی در گیاهان از آنتی بیوتیک‌هایی است که اساسا استفاده از آن‌ها یا ضرورت نداشته یا شکل استفاده نادرست بوده است.

وزیری با اشاره به عامل ایجاد کننده «باسیل سل» یا «مایکوباکتریوم توبرکلوزیس» عنوان کرد: اگر براساس جهش‌های اتفاقی ژنتیکی این میکروارگانیسم بخواهد به داروی خط اول آن یعنی «ایزونیازید» مقاوم شود حدودا 5000 تا 10 هزار سال زمان نیاز دارد، اما چنانچه براساس یک تجویز نادرست در فرد مبتلا به سل فعال ایزونیازید به کار گرفته شود پس از گذشت پنج روز تا یک هفته یک درصد از جمعیت باسیل سل در فرد مبتلا نسبت به ایزونیازید مقاومت اکتسابی پیدا می‌کند.

وی گفت: مقاومت‌ها می‌توانند سبب افزایش طول مدت بستری شدن در بیمارستان شوند و در محیط‌های بیمارستانی به ویژه در بخش مراقبت‌های ویژه عفونت‌های مقاوم بیمارستانی را به بیمار تحمیل کنند و این عفونت‌ها به معلولیت، ناتوانی و حتی مرگ ختم شود.

این متخصص بیماری‌های عفونی افزود: مهمترین راهکار پیشگیری از این مقاومت‌ها کاربرد صحیح و منطقی مبتنی بر الگوریتم‌های تشخیصی و درمانی است و از مصرف خودسرانه آنتی بیوتیک‌ها و تجویز آنتی‌بیوتیک‌ها به دیگران به صورت ناخواسته پرهیز شود.

وزیری با اشاره به تاریخچه‌ای در زمینه مصرف آنتی‌بیوتیک‌ها گفت: پنی‌سیلین دارویی است که از سال 1941 وارد بازار مصرف شد و یک سال پس از استفاده موارد مقاوم به پنی‌سیلین استاف طلایی مشاهده شد.

وی افزود: داروی دیگری که امروزه بسیار مورد استفاده قرار می گیرد سفتازیدیم – آویباکتام است که در سال 2015 استفاده از آن در پزشکی گسترده شد و در همان سال پس از گذشت چندین ماه مقاومت‌هایی نسبت به آن گزارش شد.

این متخصص بیماری‌های عفونی عنوان کرد: مقاومت‌های میکروبی امری جدی است و از بدو تولد در دوران نوزادی تا پایان عمر می‌تواند حیات انسان‌ها را تحت تأثیر قرار دهد پس با مصرف معقول آنتی‌بیوتیک‌ها و عدم تجویز آن به دیگران زمانی که نیاز ندارند باید مانع پیدایش این قبیل مقاومت‌ها شویم.

وزیری با اشاره به عفونت‌های حاد تنفسی و استفاده از آنتی‌بیوتیک‌ها، گفت: این عفونت‌ها در بیشتر موارد در فاز اولیه دلیل ویروسی دارند و اساسا نیاز به دریافت و تجویز آنتی بیوتیک در این موارد نیست.

وی افزود: نزدیک به 60 درصد افرادی که عفونت‌های حاد تنفسی ویروسی دارند تحت درمان آنتی‌بیوتیک‌هایی قرار می‌گیرند که هیچ نیازی به آن ندارند و سیر بالینی بیمار را بهتر نمی‌کند.