معاون درمان وزارت بهداشت اعلام کرد:

اولین گزارش وزارت بهداشت از نتایج بررسی بدحالی دانش آموزان

معاون درمان وزارت بهداشت، به تشریح جزئیات اولین گزارش وزارت بهداشت از بدحالی برخی از دانش آموزان پرداخت.

کد خبر: ۶۱۳۷۳۳

تاریخ: ۱۶ اسفند ۱۴۰۱ - ۱۳:۳۱

به گزارش پایگاه خبری صراط به نقل از باشگاه خبرنگاران، سعید کریمی معاون درمان وزارت بهداشت گفت: با دستور وزیر بهداشت، کمیته‌ای علمی برای بررسی بدحالی‌های اخیر برخی دانش آموزان با مشارکت ۳۰ نفر از بهترین دانشمندان کشور شامل متخصصان ریه، سم شناسی، میکروب شناسی، عفونی، روانپزشک و بهداشت محیط تشکیل و چندین جلسه برگزار شده است. گزارش‌های استان‌های مختلف در این کمیته بررسی شده و اعضای کمیته، در استان‌ها حضور میدانی داشته و بیماران را ویزیت کرده اند.
وی افزود: بر اساس بررسی‌های این کمیته، موضوع بدحالی دانش آموزان، دارای چندین بخش است؛ تعدادی اندکی از دانش آموزان با ماده محرک که عمدتا استنشاقی است، تماس داشته اند و به مراکز درمانی انتقال یافته اند. تعدادی از دانش آموزان، در کنار افرادی بوده اند که با ماده محرک، تماس داشته اند و اضطراب و نگرانی به این‌ها وارد شده و تعدادی از دانش آموزان نیز صرفا در مدرسه‌ای که ماده محرک با برخی دانش آموزان تماس داشته، حضور نداشته و مطالب را در اخبار و رسانه‌ها خوانده و آثار روحی و روانی داشته اند.

علائم دانش آموزان مسموم شده

معاون وزیر بهداشت ادامه داد: دانش آموزانی که مستقیما در تماس با ماده محرک بوده اند، عنوان کرده اند که ۱۰ تا ۱۵ دقیقه پس از استشمام بو (این بو متفاوت است و بو‌های مختلفی مطرح شده) دچار علائم تحریکی تنفسی مانند سوزش گلو، سرفه، تنگی نفس، اشک ریزش، دل درد، ضعف، بی حالی و در برخی دانش آموزان، بی حسی اندام‌ها شده اند که این‌ها علائم مواد محرک هستند. موادی که می‌توانند برای انسان آسیب زا باشند شامل چندین دسته از جمله گاز‌های خطرناک، جنگی، کشنده، اعصاب و تاول زا هستند که مواد محرک تماس یافته با دانش آموزان، اصلا از این نوع گاز‌ها نبوده اند.

کریمی با بیان این که خوشبختانه تا امروز موردی از فوت در دانش آموزان دچار بدحالی نداشته ایم، گفت: علائم جسمی جدی و پایدار که منجر به بستری طولانی مدت در بیمارستان باشد را در هیچ یک از دانش آموزان، نداشته ایم. عمده این افراد در کمتر از ۶ ساعت پس از مراجعه به مراکز درمانی، درمان و ترخیص شده اند البته تعداد اندکی از دانش آموزان که بیماری‌های زمینه‌ای مانند آسم و سابقه تشنج، داشته اند نیاز به بستری بیشتری داشته اند، اما هیچ موردی از فوت ثبت نشده است.

وی خاطرنشان کرد: ماده محرک در این موضوع که استنشاقی است، حالت گاز دارد، اما ممکن است ماده اصلی، گاز نباشد و می‌تواند یک ماده جامد به شکل پودر یا خمیر و حتی به شکل مایع باشد که وقتی بر روی بخاری یا شوفاژ ریخته می‌شود و یا در اثر حرارت و حتی افزایش دمای محیط، این ماده جامد یا مایع تبخیر شود و بعد، علائم تحریکی را ایجاد کند.

معاون درمان وزارت بهداشت ضمن تاکید بر لزوم تقویت آموزش‌ها در مدارس برای مواجهه با این نوع حوادث، یادآور شد: مدیران مدارس قبل از این که دانش آموزان بخواهند وارد حیات و یا کلاس شوند، حتما کلاس‌ها را از نظر بو، علائم تحریکی و مشکوک، بررسی و قبل از حضور دانش آموزان، اطمینان حاصل کنند که مشکلی وجود ندارد. آموزش‌ها و ایجاد آرامش از سوی مدیران مدارس بسیار مهم است.

کمتر از ۱۰ درصد دانش آموزان با ماده محرک تماس داشته اند

کریمی تاکید کرد: در بررسی‌ها مشخص شد که تعداد دانش آموزانی که با ماده محرک، تماس داشته اند بسیار اندک و کمتر از ۱۰ درصد بوده است. تعداد بیشتری از دانش آموزان، افرادی بوده اند که در مدرسه وقتی می‌بینند دوستشان علائم تحریکی، دل درد و بی حالی دارد، دچار اضطراب و علائم تحریکی روحی و روانی می‌شوند و همین علائم را ممکن است دانش آموزان بدون مواجهه با عامل تحریکی واقعی، داشته باشند. مهم است که بتوانیم آرامش را برقرار کنیم؛ چراکه وقتی دانش آموز می‌بیند معلم، کادر مدرسه و سایر دانش آموزان مضطرب هستند، دچار اضطراب می‌شود.

وی با اشاره به ابلاغ دستورالعمل‌های مرتبط با مسمومیت دانش آموزان از سوی دو وزارتخانه آموزش و پرورش و بهداشت، گفت: بهترین کار در زمان مواجهه با ماده محرک این است که به سرعت، دانش آموزان از منطقه آلوده دور شوند و نیازی به عجله و آسیب‌هایی مانند افتادن از پله و ارتفاع نیست بلکه با خونسردی، سرعت و دقت می‌توان دانش آموزان را از منطقه آلوده، دور کرد. متاسفانه یک اشتباه رایج در زمان این مسمومیت ها، باز کردن در و پنجره هاست که توصیه ما اولا دور کردن دانش آموزان از محیط آلوده و ثانیا باز نکردن در و پنجره‌ها برای نمونه برداری نیرو‌های بهداشت است.

وی یادآور شد: ماده محرک، لزوما یک ماده نیست و می‌تواند انواع مختلف و ساده‌ای داشته باشد. به نیرو‌های اورژانس که برای این حوادث به مدارس اعزام می‌شوند نیز اعلام کرده ایم که تریاژ را از محیط مدرسه آغاز کنند؛ نیازی نیست همه دانش آموزان حتی افرادی که اضطراب دارند، به مراکز درمانی منتقل شوند، چون باعث تشدید عوامل اضطرابی می‌شود و تریاژ در مدرسه انجام و افرادی که علائم واقعی دارند، به مراکز درمانی منتقل شوند.

کریمی گفت: برخی دانش آموزان در موضوع بدحالی‌های اخیر، اصلا در محیط و مدرسه‌ای که ماده محرک داشته، حاضر نبوده اند، اما وقتی در رسانه و فضای مجازی چنین خبری را مشاهده می‌کنند، دچار اضطراب می‌شوند و ممکن است در مدرسه هیچ خطر جدی وجود نداشته باشد و علائم روانی برای دانش آموزانی که حاضر نبوده اند، ایجاد شود که در این‌جا نقش رسانه‌ها خیلی پررنگ است تا با آگاهی بخشی و ارائه آموزش‌های لازم به کاهش اضطراب جامعه کمک کنند. نباید در جامعه اضطراب ایجاد کرد، چون در روز‌های اخیر، خیلی از ماموریت‌های نیرو‌های اورژانس، مربوط به عوامل اضطرابی این موضوع بوده است.

وی تاکید کرد: نمونه‌هایی از مواد محرک در برخی مدارس اخذ و برخی تست‌ها مثبت شده است، اما حتما نیاز به بررسی مجدد و با قطعیت است. وقتی در آزمایشگاهی تست‌ها مثبت می‌شود باید آزمایشگاه مرجع نیز آن را تایید کنند که این مراحل در حال انجام است. از نظر پزشکی، مواد محرک با آب شسته می‌شوند بنابراین اگر دانش آموزی این علائم را داشت، بهتر است شست و شوی دست، صورت و لباس‌ها برای او انجام شود چراکه اگر در نزدیکی و تماس با ماده محرک باشند، ممکن است لباس‌ها نیز آلوده شده باشد که در این مورد نیاز به تعویض و شست و شوی لباس و نوشیدن مایعات وجود دارد.

معاون درمان وزارت بهداشت با بیان این که علائم واقعی دانش آموزان مسموم شده پس از چند ساعت، برطرف می‌شود، گفت: نوع درمان دانش آموزان بدحال شده، علامتی و شست‌وشو است و اگر به ندرت اختلالات باز و اسیدی ایجاد کرده باشد، درمان‌های لازم برای دانش آموزان انجام می‌شود. مهم است که دانش آموزانی که بیماری زمینه‌ای از جمله آسم یا سایر بیماری‌های زمینه‌ای دارند، همواره دارو‌ها و اسپری تنفسی را به همراه داشته باشند و از محیط‌هایی که احتمال وجود ماده محرک در آن‌ها هست، دور شوند.

کریمی با اشاره به شایعات فضای مجازی در مورد بدحال شدن دانش آموزان، گفت: مواد محرک معمولا عوارض طولانی مدت ندارند و آسیب‌های پایدار، ایجاد نمی‌کنند. تا امروز خوشبختانه عارضه جدی و طولانی مدتی در بین دانش آموزان بدحال شده، مشاهده نکرده ایم و با این اصل که در پزشکی هیچ چیزی را با قطعیت نمی‌شود گفت، به نظر نمی‌رسد که در آینده هم مشکل جدی برای دانش آموزان ایجاد شود و بررسی‌ها نشان دهنده عوارض خفیف زودگذر بوده است.

معاون وزیر بهداشت با بیان این که نیازی به انجام آزمایش‌های مختلف از سوی والدین دانش آموزان نیست، گفت: اگر دانش آموزان علائمی داشته باشند به مراکز درمانی منتقل می‌شوند و یا مراجعه می‌کنند تا بررسی‌ها برای آن‌ها انجام شود اگر نیاز باشد، بر اساس دستورالعملی که برای مراکز درمانی ارسال کرده ایم، آزمایش‌های لازم انجام می‌شود بنابراین نیازی نیست که با اضطراب برای دانش آموزان چکاپ و آزمایش از سوی والدین انجام شود. در بیش از ۹۰ درصد موارد، همه چیز عادی بوده و کمتر از ۱۰ درصد دانش آموزان بررسی شده، علائم تحریکی داشته اند که مشکل جدی ایجاد نکرده است.

وی ادامه داد: در برخی موارد، ممکن است علائم ضعف اندام تحتانی گزارش شود که بخاطر اکسیدانی بودن مواد محرک و کاهش عوامل آنتی اکسیدان در بدن است که بر اساس بررسی ها، این علائم هم جدی و ماندگار نبوده و بیشتر علائم گذرا هستند.