چند سناریوی «آشنا»

نگاهی به واکنش مردم در شبکه‌های اجتماعی نسبت به انتشار صوت ظریف

انتشار بخشی از فایل مصاحبه‌‌ی جنجالی محمدجواد ظریف در فضای مجازی با واکنش گسترده کاربران در شبکه‌های اجتماعی همراه شد.

کد خبر: ۵۵۵۴۰۱

تاریخ: ۰۷ ارديبهشت ۱۴۰۰ - ۱۱:۴۵

بخش‌هایی از فایل مصاحبه‌ای که گفته می‌شود برای تاریخ شفاهی ضبط شده و طبیعتا دارای اطلاعات طبقه‌بندی‌شده است، ناگهان از شبکه تلویزیونی ایران اینترنشنال سردرآورده است. فایلی که از لحظه انتشار، بهت دلسوزان داخلی و پروپاگاندای گسترده جریان اپوزیسیون را به همراه داشته و البته بیشتر وجود مهندسی انتشار را به ذهن متبادر می‌کند تا یک خطا!

اما این فایل که بازتاب رسانه‌ای وسیعی داشته، براساس رصد «دیتاک» در شبکه‌های اجتماعی نیز مورد توجه کاربران قرار گرفته است.

فعالان توییتر بیشترین واکنش را به این موضوع داشته‌اند که این واکنش‌ها در دو بخش «محتوای فایل صوتی» و «چگونگی نشر آن در رسانه معاند برای نخستین بار» و با هشتگ‌های #ظریف، #پایان_ظریف، #رسوایی_آشنا و #گاندو پیگیری شده است. کاربران توییتر با ۳۰٫۳ هزار توییت، ۲۳٫۹ هزار ریتوییت، ۱۴٫۸ هزار لایک و ۱۲۶۲ پست در ساعت در این زمینه تولید محتوا کرده‌اند.

پرلایک‌ترین توییت با ۱۶۵۵ لایک، این متن بوده است: «اصلاح‌طلبان پروژه انتخاباتی بد (#ظریف) و بدتر (#سپاه) رو برای انتخابات رسما با این فایل صوتی و پوشش رسانه‌ای گسترده کلید زدن. مردم گول یک مشت اصلاح‌طلب دروغگوی خائن و آدمکش را نخورید». پربازنشرترین محتوای توییتر نیز، توییتی با هزار ریتوییت و با این محتوا بوده است: «کمتر از یک ماه بعد از اینکه دکتر ظریف گفت از اول تا آخر گاندو دروغ است فایل صوتی یکی از محرمانه‌ترین گفتگوهایش که صرفا برای ثبت در آرشیو بیان شده بود در رسانه‌های ضد انقلاب منتشر شد. جاسوس‌ها تا کجا در کنار مسئولان ارشد دولت نفوذ کرده‌اند».

تلگرام اما بستر انتشار سه ضلعی خبر، تحلیل و واکنش عمومی کاربران بوده است. ۱٫۶ هزار پست با ۶٫۵ میلیون بازدید نتیجه واکنش‌های کاربران تلگرام به فایل صوتی بوده که به اعتقاد برخی فعالان سیاسی و کاربران بیشتر برای مهندسی انتخابات و مذاکرات منتشر شده است. متن توضیحات سخنگوی وزارت امور خارجه در کانال خبر فوری درباره این فایل صوتی با ۲۲۷ هزار بازدید، پربازدیدترین محتوای تلگرام بوده است.

بستر خبر نیز با ۱٫۴ هزار محتوا دراین‌باره به انتشار محتوا پرداخته که ۵۸۱ محتوا در خبرگزاری‌ها، ۶۹۸ متن در پایگاه‌های خبری و ۱۳۸ متن در روزنامه‌ها منتشر شده است. خبر فارسی، مشرق و انتخاب برترین منابع خبری در این زمینه بوده‌اند.

درحالی‌که هنوز کنشگری فعالان شبکه‌های اجتماعی درباره این فایل صوتی ادامه دارد، نباید از نظر دور داشت که انتشار فایل صوتی که گفته می‌شود محرمانه بوده، چند سناریوی "آشنا" را به ذهن متبادر می‌کند؛ «تلاش برای بی‌اعتبار کردن سیاست دوری از غرب و ایجاد تشکیک در مورد متحدان شرقی ازجمله روسیه و چین»، «فرار از پاسخگویی و برداشتن بار بی‌نتیجه بودن مذاکرات از روی محور دیپلماسی و گذاشتن آن بر دوش محور میدان» و «ایجاد دوقطبی کاذب با اهداف خاص برای به حاشیه بردن موضوعی مهم‌تر».

شاید رمزگشایی از اتفاقات در حال وقوع نیاز به گذر زمان داشته باشد اما در پایان توجه شما را به توییت پمپئو در واکنش به فایل صوتی منتشر شده جلب می‌کنم. او نوشته است: ترور قاسم سلیمانی موفق بود؛ اگر باورتان نمی‌شود حرف‌های ظریف را گوش دهید.