رییس دستگاه قضا: تحول در علوم انسانی سیاسی نیست

وی با بیان اینکه ورود نورم ها به ساحت های علمی آشکار شده است، گفت: علوم خصوصاَ علوم انسانی از طریق مجاری مختلفی با بیرون علم مرتبط است و این بیرون علم که عبارت از پیش فرضها و پیش داوری ها است با نگاه دینی تغییر می کند. بنابر این ما می توانیم یک علوم متعالی با نگاه دینی داشته باشیم.

کد خبر: ۲۷۴۷۳۱

تاریخ: ۲۵ آذر ۱۳۹۴ - ۱۶:۱۳

صراط: آیت الله آملی لاریجانی:می توان معنویت عالمان حوزوی را در دانشگاه مطرح کرد و همچنین می توان نظم پژوهشی دانشگاهیان را در حوزه ها مطرح کرد.

آیت الله آملی لاریجانی در سالروز «وحدت حوزه و دانشگاه» در جمع صمیمی طلاب و دانشجویان دانشگاه های مازندران با گرامیداشت یاد و خاطره شهید مفتح اظهار کرد: بحث وحدت حوزه و دانشگاه از منظرهای مختلف قابل بررسی است و کمک حوزه و دانشگاه به یکدیگر از مجاری مختلف قابل تحقق است.

وی ادامه داد: می توان معنویت عالمان حوزوی را در دانشگاه مطرح کرد و همچنین می توان نظم پژوهشی دانشگاهیان را در حوزه ها مطرح کرد.

آیت الله آملی لاریجانی در ادامه سخنان خود به بحث مهم تحول در علوم انسانی اشاره کرد و این بحث را دغدغه مشترک حوزه و دانشگاه دانست و بیان داشت: ما در مقام نفی علومی انسانی که از مغرب زمین آمده است نیستیم منتهی یک کنکاش لازم است تا بدانیم این علوم با خود چه چیزهایی را می آورند.

رئیس قوه قضائیه با بیان اینکه بحث بازسازی و تحول در علوم انسانی یک بحث بسیار دقیق و فنی است گفت: بحث تحول در علوم انسانی و بازنگری آن از منظر دینی و ارزش های اخلاقی یک بحث فنی است و ریشه در فلسفه علم دارد و این بحث به هیچ وجه سیاسی نیست.

وی ادامه داد: برخی سکولارها و مدعیان روشنفکری ادعا می کنند که بحث تحول در علوم انسانی یک بحث سیاسی است؛ آنها چنین القا می کنند که روحانیون می خواهند بحث نقلی را جایگزین بحث عقلی کنند و این یک سخن و ادعای بیهوده است.

آیت الله آملی لاریجانی تصریح کرد: سکولارها و مدعیان روشنفکری از آن جهت که علوم انسانی غربی را سکولار می دانند چنین ادعا می کنند که بحث تحول در علوم انسانی یک بحث سیاسی است زیرا سکولاریسم با حکومت دینی تناسبی ندارد.

رئیس دستگاه قضا با بیان اینکه بحث تعامل علوم انسانی با ارزشهای اخلاقی یک بحث علمی و فنی است، گفت: برخی مواقع که بحث تحول در علوم انسانی مطرح می شود عده‌ای گمان می‌کنند که حوزویان می خواهند بحث نقلی را جایگزین بحث عقلی کنند این درحالی است که چنین بحثی حتی در مباحث حوزوی نیز مطرح نمی شود.

وی ادامه داد: کسانی که گمان می کنند ورود مباحث دینی به علم فقط این است که نقل را جایگزین علم کنیم نشان می دهند که از اساس ماهیت علم را نمی شناسند.

آیت الله آملی لاریجانی در ادامه با بیان اینکه دربحث روابط و تعامل علوم مهم‌ترین بحث، بحث پیش فرضها است، گفت: علوم مخصوصاَ علوم انسانی از مجاری مختلفی بر نگاه دینی ابتناء دارند.

وی در ادامه با طرح این پرسش که آیا ما به عنوان یک عالم محقق که به قرآن و روایات ایمان داریم می توانیم به علمی با پیش فرضهای ناسازگار ورود پیدا کنیم؟ گفت: ضرورت بازنگری در علوم انسانی توجه به این نکته است که نمی شود اعتقادات ما با پیش فرضهای علمی ناسازگار باشد.

آیت الله آملی لاریجانی در ادامه با بیان اینکه علوم انسانی اساساَ با انسان سرو کار دارد، اظهارکرد: علمای هرملوتیک در ابتدا می گفتند که ما به دنبال تفسیر متن هستیم اما بعدها هرملوتیک توسعه پیدا کرد و تفسیر فعل انسانی را هم شامل شد. بنابر این فیلسوفان هرملوتیک مدعیند فهم فعل آدمی از طریق رفتار انسان قابل تشخیص نیست.

رئیس قوه قضاییه در ادامه با اشاره به تأثیر علمای علوم انسانی از پوزیتی ویست ها در مقاطع زمانی مختلف بیان داشت: بعدها خود علمای غربی به این نتیجه رسیدند که فهم و بررسی فعل آدمی نیاز به پیش فرضهایی غیر مکانیکی دارد.

آیت الله آملی لاریجانی با اشاره به تأثیر نگاه دینی بر پیش فرضها و پیش داوری ها گفت: انسان مخلوقی است که در او نفخه الهی دمیده شده است و هدایت الهی همیشه در مسیر انسان قرار دارد.

وی افزود: نگاه یک انسانی که معتقد به سیطره یک حقیقت و قدرت نامحدود بر عالم است و انسان را تجلی آن حقیقت نامحدود می داند با نگاهی که انسان را پرتاب شده به عالم می داند تفاوت دارد.

آیت الله آملی لاریجانی با اشاره به رویکرد روانکاوانه فروید و کتاب تعبیر رویای او گفت: فروید به عنوان یک روانکاو غربی تمام تعبیر رویا را از لحاظ ارضای خواسته های درونی تحلیل می کند اما ما یک نگاه دیگری به انسان داریم که می گوید در انسان نفخه الهی وجود دارد.

وی ادامه داد: ما معتقدیم که برخی رویاها تصویری از واقعیت است و در برخی از روایات آمده که این رویای صادقه جزئی از اجزای نبوت است چرا که این رویای صادقه می تواند از عالم وراء خبر دهد.

آیت الله آملی لاریجانی تصریح کرد: تفسیر انسانی که روح را مشاهده می کند با تفسیر رویایی که فروید ارائه می دهد و مبتنی بر غرائز جنسی است متفاوت است و این تفسیر که روح را می نگرد بسیار جامع تر است.

رئیس دستگاه قضا در ادامه به بحث حقوق بشر و ادعاهایی که غربی ها در این زمینه مطرح می کنند اشاره کرد و گفت: غربی ها هر از چند گاهی جامعه اسلامی را خصوصاَ نظام اسلامی ما را در زمینه حقوق بشر تحت فشار قرار می دهند؛ بحث ما با آنها در این رابطه دو نکته را شامل می شود؛ نخست آنکه معیارهای غربی ها در زمینه حقوق بشر دوگانه است و نمونه آن تناقضاتی است که غربی ها در رابطه با رعایت حقوق بشر در کشورهای مختلف اعمال می کنند و نکته دوم آنکه غربی ها باید مشخص کنند که با چه پیش فرضهایی این حقوق را برای بشر اثبات کرده اند.

وی با اشاره به قسمت اول اعلامیه حقوق بشر وبحث کرامت انسانی در آن گفت: باید از غربی ها پرسید که این بشری که از دید شما ماتریالیستی و مکانیکی است حقوقش از کجا آمده است؟ اما ما برای انسان کرامتی و ارزش قائل هستیم و معتقدیم که نفخه الهی در روح انسان دمیده شده است.

آیت الله آملی لاریجانی تصریح کرد: حقوق بشری که غربی ها مطرح می کنند تحمیل پیش فرضهای خودشان است و ما برای انسان ارزشها و مصالحی را قائلیم که با پیش فرضهای غربی ها ناسازگار است.

رئیس قوه قضاییه اظهار داشت: با بررسی نظرات نظریه پردازان مختلف متوجه می شویم که از کانالهای مختلفی می توان به بحث پیش فرضها رسید و نگاه دینی و ارزشی در این پیش فرضها اثر گذار است و این پیش فرضها نگاه ها و رویکردهای ما را تعیین می کند.

آیت الله آملی لاریجانی در پایان توصیه ای را به طلاب و دانشگاهیان مطرح کرد و گفت: انسان دائماَ درحال عبور از یک مرحله به مرحله دیگر است و انسان با تقوا به این می نگرد که برای آینده خود چه چیزی را فرستاده است و بهترین توشه این است که خالصانه به محضر حق تعالی رجوع کنیم.