ترکیه در خاک سوریه به دنبال چه بود؟

کارشناس مسائل ترکیه در خصوص اهداف ارتش ترکیه از عملیات در خاک سوریه گفت: دور شدن از خطر رودررویی با داعش، افزایش وجهه ملی گرایی در داخل و نیز ورق زدن فصل نوینی از روابط با کردها از جمله اهداف این عملیات بود.

کد خبر: ۲۲۹۶۱۵

تاریخ: ۰۶ اسفند ۱۳۹۳ - ۱۶:۲۵

صراط: کارشناس مسائل ترکیه در خصوص اهداف ارتش ترکیه از عملیات در خاک سوریه گفت: دور شدن از خطر رودررویی با داعش، افزایش وجهه ملی گرایی در داخل و نیز ورق زدن فصل نوینی از روابط با کردها از جمله اهداف این عملیات بود.

محمد علی دستمالی کارشناس مسائل ترکیه در خصوص عملیات نظامی ترکیه در خاک سوریه به منظور خارج کردن جد بزرگ عثمانیان، اهداف این عملیات و ابعاد مختلف سیاسی آن گفت: نیروهای نظامی ترکیه برای انتقال بقایای جسد سلیمان شاه جد بزرگ عثمانیان به عمق 35 کیلومتری خاک سوریه رفتند و پس از تخریب آرامگاه و انتقال سربازان نگهبان، مابقی جسد را به یک مقام امن‌تر منتقل کردند.

وی ادامه داد: طی سالیان اخیر داعش بارها مقبره‌ها و آرامگاه‌ها را در سوریه و عراق نابود کرده، اما در اواخر سال 2014 و 2015 رفتار‌های خشونت‌ آمیز داعش به اوج خود رسید و کار این گروه تروریستی به جایی رسیده که اسرا را زنده زنده می‌سوزاند و طی چند روز گذشته حدود 20 نفر از پیشمرگه‌های کرد را که اسیر کرده، داخل قفس انداخته، در شهرها می‌گرداند و وعده کشتن آنها را داده که نشان می‌دهد داعش تحت فشار قرار گرفته و دست به هر کاری می‌زند و خشونت را در آخرین حد خود دنبال می‌کند.

این کارشناس مسائل ترکیه با بیان اینکه ترکیه هم احساس وحشت کرده و تصور می‌کرد تخریب کردن این آرامگاه از سوی داعش هیچ محدودیتی ندارد، در پاسخ به این سؤال که اگر داعش آرامگاه را تخریب می‌کرد چه می‌شد؟ گفت: اگر داعش آرامگاه را تخریب و 25 سرباز نگهبان را اسیر می‌کرد تجربه تلخ گرفتاری‌های آزاد سازی گروگان‌های ترک در موصل برای آنها تکرار می‌شد. نجات گروگان‌ها در موصل عملیات بسیار سختی بود که ترکیه مجبور شد هزینه کند و امتیاز بدهد و در مورد جدید دوباره حاضر نشد این ریسک را بپذیرد تا نظامیان به دست داعش اسیر شوند.

دستمالی افزود: اگر این اتفاق می‌افتاد امتیازات سیاسی،‌ اجتماعی و حزبی این موضوع برای دولت عدالت و توسعه بسیار بالا بود و دولت ناچار می‌شد برای نگهداشتن هواداران سنتی و محافظه‌کار خود و جلوگیری از انتقادات تند احزاب مخالف، دست به چنین عملیاتی بزند، در عین حال سربازان خود را نجات می‌داد و میراث خود را به جای امنی منتقل می‌کرد.

وی در خصوص پیام این عملیات نیز گفت: ترکیه این پیام را داد که نمی‌خواهد با داعش روبرو شود، حتی اگر اراده این گروه تروریستی مبنی بر آغاز جنگ علیه ترکیه باشد و ترکیه چنین نیتی نداشته و درصدد است تا جایی که ممکن است، خودش را از این هیولای خطرناک دور کند.

این کارشناس مسائل ترکیه در خصوص علت اقدام ترکیه برای خارج کردن جد عثمانیان پس از 4 سال که از تسلط داعش بر این مناطق می‌گذرد، گفت: ترکیه در کوبانی کار مهمی انجام داد که در کشور ما به آن چندان توجه نشد. یکی از مهمترین رویدادهای امسال همکاری ترکیه و کردها در قضیه کوبانی بود که نمی‌توان آن را نادیده گرفت. ترکیه اجازه داد که نیروهای پیشمرگ بارزانی از عرض 500 کیلومتری مرز ترکیه آمده و به کوبانی بروند تا مدافعین کرد سوری (پ ی د) را یاری دهند تا کوبانی آزاد شود و این اقدام را به خاطر دوستی و انسانیت و دفاع از کردها نکرد، بلکه به آن دلیل بود که کوبانی به جریان کردی تعلق بگیرد که به اردوغان نزدیک‌تر است.

دستمالی ادامه داد: ترکیه مرزهای خود را به گونه‌ای آرایش داده که 1500 نفر را از ترس پیوستن به داعش اخراج کرده و منتظر پاسخ داعش نیز هست، چرا که امروز در همکاری با ائتلاف ضد داعش حضور دارد و کردها را در مقابله با این گروه تروریستی همراهی می‌کند و به همین دلیل در انتظار پاسخ احتمالی داعش نیز می‌باشد.

به گفته این کارشناس ترکیه به خوبی می‌داند که داعش گروهی نیست که با هیچ کشور و جریانی ائتلاف استراتژیک داشته باشد. این گروه، خشن، رادیکال و خطرناک است که هیچ اصول و مبانی ندارد تا به آن پایبند باشد و فقط منافع خود را دنبال می‌کند و می‌تواند به هر کشوری ضربه بزند.

وی با بیان اینکه ترکیه با مشاهده خشونت‌های صورت گرفته طی چند ماه گذشته از سوی داعش از جمله سوزاندن خلبان اردنی و گردن زدن مسیحیان مصری در لیبی نگران بود که علیه منافع این کشور نیز دست به اقدامی بزند، یادآور شد: آرامگاه سلیمان شاه و سربازان نگهبان آن برای داعش بسیار جذاب می‌نمود که می‌توانست امتیازات جدی از طریق آن از ترکیه کسب کند.

این کارشناس مسائل ترکیه همچنین افزود: از سوی دیگر ممکن است که ترکیه در راستای همکاری‌های پنهان و آشکاری که با ائتلاف ضد داعش دارد به این جمع‌بندی رسیده باشد که ممکن است، عملیات آزادسازی موصل آغاز شود و داعش در موصل تحت فشار قرار بگیرد و به سمت رقه و کوبانی حرکت کند و در این میان اتفاق بدی برای سربازان ترک رخ دهد.

دستمالی در خصوص اظهارات فرمانده شاخه نظامی پ.ک.ک در خصوص همکاری داعش و ارتش ترکیه برای انتقال جسد نیز گفت: این سخن ناقض اظهارات خودشان است. آنها (کردهای پ.ک.ک) قبلاً عنوان کرده بودند که ترکیه ضمن هماهنگی با کردهای سوریه (پ ی د) و پ.ک.ک در این عملیات و استفاده از کمک آنها به نتیجه رسیده است. چطور ممکن است که ترکیه از ترس داعش دست به اقدامی بزند، اما با خود داعش هم همکاری داشته باشد، چطور ممکن است ترکیه در یک زمان و یک زمین، هم با داعش کار کند و هم با کردها؛ علاوه بر این منطقه مذکور در دست داعش نبوده، بلکه در دست کردها بوده و معتقدم در این عملیات آنچه از همه چیز مهمتر است، همکاری کردها و ترکیه است.

وی به برنامه دوشنبه شب شبکه تلویزیونی کانال دی ترکیه که یکی از مهمترین شبکه‌های این کشور است، اشاره کرد و گفت: این شبکه اعلام کرد که نخست‌وزیر کانتون خودگردان کوبانی در شب عملیات در آنکارا حضور داشته و در قرارگاه با نیروهای نظامی و اطلاعاتی ترکیه همکاری داشته و کردهای سوریه (پ.ی.د) تا این زمان آن را تکذیب نکرده‌اند که نشان می‌دهد هماهنگی‌های دقیقی وجود داشته است.

این کارشناس مسائل ترکیه با ذکر این نکته که همین کردهای پ.ی.د که تا یک ماه پیش از سوی اردوغان تروریست‌ نامیده می‌شدند، امروز به همکاران ترکیه تبدیل شده‌اند، یادآور شد: باید تحلیل کرد که چطور پس از آن همه اظهارات ضد ترکی کردها درباره کوبانی، اوضاع تغییر کرده و با هم همکاری می‌کنند، همکاری ترکیه با کردها نیز موضوع مهمی است.

دستمالی افزود: احتمالاً در مرز «مرشد پنار» که جسد به آنجا منتقل شده مقدمه‌ای برای روابط جدی تجاری و جدی گمرکی بین کوبانی و ترکیه شکل خواهد گرفت.

وی در این خصوص که آیا این اقدام به انتخابات ترکیه هم ارتباطی دارد یا خیر؟ گفت: قطعاً چنین است. در هفتم ژوئن سال جاری انتخابات سراسری ترکیه پس از چند سال به رهبری فردی غیر از اردوغان یعنی داود اوغلو برگزار می‌شود. دولت کنونی برای تثبیت قانون نظام ترکیه از پارلمانی به ریاستی و نیز ارتقاء سطح و وزنه اجتماعی حزب عدالت و توسعه، همه تلاش خود را به کار گرفته‌ و این عملیات را در همین راستا نیز می‌توان قلمداد کرد تا رضایت هواداران فعلی خود را جلب کرده و علاوه بر آن، یکسری از آرای دچار تردید حزب حرکت ملی نیز جذب شود و همچنین سپر محافظی در برابر انتقاداتی که ممکن بود طرفداران حزب جمهوری خلق علیه آنها به راه اندازند ایجاد کردند.

این کارشناس مسائل ترکیه ادامه داد: داود اوغلو علاوه بر اهداف خارجی ذکر شده برای این عملیات، در داخل نیز تدبیر دفاعی لازم را اتخاذ کرد.

دستمالی در این خصوص که دولت سوریه اعلام داشته حق پاسخ را برای خود محفوظ نگاه داشته نیز گفت: دولت ترکیه پیش از عملیات طی یک یادداشت رسمی به کنسولگری سوریه در استانبول عنوان کرد که حق طبیعی خود می‌داند که برای جلوگیری از حمله تروریستی به آن مکان، عملیاتی انجام دهد؛ اما سوریه عنوان می‌کند که اطلاع داده شده، اما اجازه عملیات را نگرفته بودند. ترکیه نیز توجیه می‌کند که سوریه به هم ریخته است و اگر منتظر می‌ماند تا روال حقوقی آن طی شود، جان سربازان ترک به خطر می‌افتاد.

وی در پایان یادآور شد: معادلات سیاسی، نظامی و امنیتی موجود در مرز سوریه و ترکیه اجازه این امر را به سوریه نمی‌دهد که بتواند پاسخ لازم یا عمل مقابله به مثل را با ترکیه داشته باشد.