ناگفته‌های رامبد جوان از "خندوانه"

رامبد جوان گفت: اصولا برنامه سازی در تلویزیون واقعاً کار سخت و دشواری است. ۷۰ نفر برای ساخت خندوانه فعالیت می‌کنند و من فکر می‌کنم هنوز هم ما نیرو کم داریم.

کد خبر: ۱۹۱۳۱۸

تاریخ: ۲۲ مرداد ۱۳۹۳ - ۰۷:۰۲

صراط: رامبد جوان گفت‌وگویی انجام داده که مشروح آن را در ادامه می‌آوریم؛

*آقای جوان طی سالهای گذشته تلاش صدا و سیما بر به روی آنتن بردن برنامه‌های طنز برای تغییر روحیه مردم متمرکز شده بود اما وقتی صحبت از برنامه شما می‌شود همگان انتظار ساختار شکنی و بروز ایده‌ای خلاقانه دارند که بدون شک می‌توان موید این برداشت را از بخش‌های مختلف برنامه خندوانه مشاهده کرد، ایده خندوانه از کجا آمد ؟

ایده اولیه از خود من بود. موضوع  خنده   همیشه برایم با اهمیت بوده است. در طول مسیر تجربه کردن و حرفه‌ای شدنم حس کردم که می‌توانم کار جدی هم بسازم و هم بازی کنم اما اصرارم از یک جایی به کار کمدی از این جهت است که واقعا بتوانم لحظه‌ای برای بیننده فضای شاد ایجاد کنم. واقعیت این است که امروزه تعداد کمدین‌هایی که سهم درستی در خنداندن مردم دارند نسبت به هنرمندان دیگر ژانر‌های هنری بسیار کمتر است. مقوله  خنداندن  دارای ارزشهای منحصر به فردی است برای همین وقتی متوجه شدم می‌توانم در کنار کمدین‌های دیگر فیلمی بسازم یا در کنار آنها فیلمی را بازی کنم ترجیح دادم تمرکزم را روی این مقوله بگذارم. حدود 13 سال پیش ایده خندوانه به ذهنم رسید. طبق عادت ایده هایم را با یکسری از دوستانم مطرح کردم و از آنها نظر گرفتم. در نهایت و آهسته آهسته خندوانه شکل گرفت. همیشه حس می‌کردم می‌توان یک شو تلویزیونی ساخت. یک برنامه تلویزیونی در یک استودیو تیپیکال و با تماشاگران تیپیکال به همراه موزیک با استاندارد‌های کامل یک شو تلویزیونی برای شاد کردن مردم.

*13 سال برای عملی شدن ایده‌ای این چنینی مدت طولانی‌ای محسوب نمی‌شود ؟

سال 83 یکبار این ایده را به شبکه 2 دادم که با استقبال آنها روبرو شد، چند جلسه هم برگزار کردیم اما شاید بودجه و مسائلی این چنینی باعث شد که عملی کردن این ایده تا این روزها به تاخیر بیفتد.

*با تجربه‌ای که در ساخت فیلم و سریال دارید چقدر برای کلید خوردن این ایده پژوهش کرده‌اید تا برنامه‌ای متفاوت با ساختار روتین طنز به روی آنتن برود و بتواند توقع شما را برآورده کند؟

اصولا تاکنون بدون انجام کارهای تحقیقاتی و پژوهش‌های بنیادی دست به برنامه سازی نزده ام، در مورد کار  خندوانه   از دو هزار مقاله‌ای که درباره خندیدن و خنده در جهان تالیف و نوشته شده بود تقریبا 900 مورد استخراج و بن مایه علمی برنامه ما شد و بارزترین بخش این مقالات توجه به اثرات حیرت‌انگیز خنده در انسانها بود.

*برنامه اسم جالبی دارد.  خندوانه،  ایده این عنوان از شما بود؟

نه، بهراد جوانبخت از دوستان خوب من که گرافیک برنامه هم کار اوست، اسم برنامه را پیشنهاد داد و من هم پذیرفتم.

*آغاز پخش خندوانه همزمان شد با رخدادهایی همچون جام جهانی فوتبال و ماه مبارک رمضان، به نظر شما آیا وقت مناسبی برای پخش این برنامه انتخاب شده بود ؟

ما از اسفند سال 92 پیش تولید را شروع کردیم و تصورمان این بود که اول اردیبهشت می‌توانیم برنامه را روی آنتن بفرستیم، اما نشد. بعد که به جام جهانی و ماه مبارک رمضان خوردیم درخواست کردیم دیرتر شروع کنیم که مدیر شبکه نسیم قبول نکرد و در نهایت برنامه به روی آنتن رفت.

*به دنبال طولانی شدن پخش آزمایشی شبکه نسیم، شما از کاهش تعداد مخاطبان در ابتدای کار پخش اصلی برنامه‌های شبکه هراسی نداشتید، وضعیتی که به ندیده شدن برنامه شما کمک کند؟

شبکه نسیم در طول یک سال پخش آزمایشی مخاطب خود را پیدا کرده بود و به نظرم اصلا شبکه‌ای ناشناخته نبود. همچنین نوع بازخورد شبکه نسیم و سیاستهای دست‌اندکاران آن مرا به این نتیجه رساند که پخش خندوانه از این شبکه اتفاقا در جذب مخاطبان می‌تواند اثر گذار باشد به این معنی که قوانین و ضوابط شبکه و نوع نگاه مدیران این شبکه به برنامه من خیلی نزدیک بود.

*بخش دعوت از میهمان در برنامه شما جایگاه ویژه‌ای دارد. سوال این است که ملاک انتخاب میهمانان برنامه از نظر شما چیست و شده از دعوت میهمانی که ظاهر خنده رو نداشته باشد منصرف شوید ؟

نه، هیچ اصراری به خنده رو بودن ‌میهمان هایمان نداریم و مخاطبان ما قطعا این مورد را تایید می‌کنند.

*‌میهمان‌های شما چه ویژگی باید داشته باشند و اینکه چقدر درباره انتخاب آنها تحقیق می‌کنید؟

در طول زندگی ام هیچ وقت هیچ کاری را بدون مطالعه آغاز نکرده‌ام و وقتی قرار باشد سازنده برنامه باشم این حساسیتم چند برابر می‌شود. اما درباره ‌میهمان‌های خندوانه، ابتدا یک لیست تقریباً 900 نفره تهیه کردیم و آنها را به بخش‌های مختلف همچون پزشکان، دانشمندان، نخبگان، ورزشکاران، روانپزشکان و هنرمندان و زیر‌شاخه‌های فرعی آنها تقسیم بندی کردیم. مهمترین ملاک انتخاب ما توانایی گفت وگوی میهمانان در زمینه شاد کردن دیگران بود، برخی میهمانان وقتی دعوت به حضور در برنامه می‌شدند از اینکه نتوانند ظاهری خنده رو داشته‌باشند نگران بودند اما توانایی همین افراد برای انعکاس نکاتی در نحوه شاد کردن زندگی بسیار مورد توجه قرار گرفت و بازخوردهای پیامکی ما موید این مساله بود.

*بیش از 50 برنامه خندوانه تاکنون به روی آنتن رفته است، با توجه به بازخورد این برنامه‌ها موفقیت آن را در ایجاد فضای مفرح و شاد در میان مخاطبان چگونه ارزیابی می‌کنید ؟

ما در برنامه هایمان نشان دادیم که انسان‌های موفق و محبوب در هر تخصصی قطعاً آدم‌هایی شوخ طبع هستند. ما آدم موفق عبوس نداریم و تحقیقات علمی بیانگر این نکته است که شادی تنها راه رسیدن به موفقیت و محبوبیت است. شک نداریم که آدم دلخور و ناراحت قطعاً در تصمیم‌گیری هایش دچار اشتباه می‌شود. بغض داشتن به جهان و موضوعات آن انسان را آهسته آهسته شبیه هیتلر می‌کند. این افراد در جهت موفقیت جهان حرکت نمی‌کنند بلکه مسیرشان به سوی تخریب است. همه ما مشکلاتی نسبت به دنیا در دلمان داریم و تا زمانی که نتوانیم این اعتراضات را نرم کنیم همچون موجودات خطرناکی در اجتماع رفتار خواهیم کرد.

*ظاهراً قصد دارید از محمدرضا حافظی طراح و مدیر پروژه برج میلاد برای حضور در برنامه دعوت کنید، علت حضور چنین افرادی در برنامه چیست؟

خب برایم مهم بود ببینم سازنده این سازه عظیم و بزرگ کسی که الان مهمترین و شاخص‌ترین نماد‌های تهران را طراحی کرده چه ویژگی‌ها و خصوصیاتی دارد. به نظر من آدمی که در این ابعاد کار می‌کند باید آدم مهمی باشد. بنابراین می‌خواهم بدانم این آدم چقدر شوخ طبع است، با کارگرهایش چطور حرف می‌زند و در تنهای‌اش به چه چیزی فکر می‌کند.

*میهمان شما در خندوانه آیا ممکن است با شرایط چالش برانگیزی روبرو شود ؟

به هیچ وجه. قرار است گفت وگوی جذابی داشته باشیم تا هم میهمان و هم بیننده از معاشرت ما لذت ببرد و شاید آن را الگوی خود قرار دهد.

*ساختار کلی خندوانه در ادامه آیا با تغییراتی روبرو خواهد شد ؟

تصمیم اولیه ما این بود که پس از پخش هر 30 قسمت تغییراتی در برنامه داشته باشیم اما اصرار بر حفظ فرمت کلی برنامه داریم و البته در ابتدا قرار بود برنامه در 70 قسمت به روی آنتن برود اما نظر آقای کرمی به عنوان مدیر شبکه نسیم بود که ساخت برنامه تا 300 قسمت ادامه یابد، بنابراین من اجازه گرفتم تا در مرحله اول 110 قسمت بسازیم و ادامه ساخت برنامه را به زمان اتمام پروژه سینمایی من موکول کنیم، در نتیجه ما تا 110 قسمت همین فرمت را با کمی جابجایی در بخش‌ها خواهیم داشت مسائلی همچون دکور و فرمت کلی اجرا ثابت خواهد بود.

*پس در این 110 قسمت اولیه تغییر چشمگیری ندارید؟

خیر فقط دو نکته یکی اینکه قرار است خانمی با توانایی بازگویی دیالوگهای برنامه به زبان مخصوص ناشنوایان به ما ملحق شود که امیدوارم هر چه سریع‌تر این اتفاق بیفتد و ناشنوایان عزیزمان هم با توجه به درخواست‌هایی که داشته‌اند از برنامه استفاده کنند. نکته دوم هم پس از حضور آقای اسماعیل آذر به عنوان ‌میهمان در برنامه ما و با توجه به استقبالی که از حضور ایشان شد قول گرفتیم هر 10 روز یک بار از حضور ایشان در برنامه به منظور تشریح موضوع خنده و طنازی در ادبیات کهن بهره‌گیری نماییم.

*برای ساخت بخش دوم خندوانه مخاطبان با چه تغییراتی روبرو خواهند بود؟

3 تا 4 برابر کردن دکور برنامه، افزایش تعداد دوربینها، افزایش تعداد تماشاچیان برنامه از 32 به حدود 100 نفر و طراحی جدید در اجرای برنامه از مهمترین تغییرات ما خواهد بود.

*هماهنگی و کنترل یکصد تماشاچی کار را برای شما دشوار نخواهد کرد ؟

من از ابتدا تاکیدم بر این بود که باید در استودیو تماشاچی وجود داشته باشد و برای این کار یک فراخوان دادیم که علاقه‌مندان در یک روز با حضور در پارک آب و آتش تست خنده بدهند. از 10 صبح تا 6 بعد از ظهر آنجا بودیم و به لحاظ کمبود وقت تنها توانستیم از 300 نفر از مجموع دو هزارنفر تست بگیریم که از این تعداد در نهایت 80 نفر به عنوان تماشاچی و هیات داوران ما انتخاب شدند. این مجموعه جدای از میهمانان غیرثابتی هستند که با ارسال پیامک درخواست حضور در برنامه را طرح می‌نمایند و علیرغم تعداد قابل توجه آنها همانطور که بارها اعلام کرده ایم از تمامی آنها برای حضور در برنامه دعوت خواهیم کرد.

*تجربه خندوانه در تلویزیون بدیع است و به روی آنتن بردن این برنامه قطعا متضمن کارهایی منحصر به فرد بوده است، از آنها برایمان بگویید؟

اصولا برنامه سازی در تلویزیون واقعاً کار سخت و دشواری است. 70 نفر برای ساخت خندوانه فعالیت می‌کنند و من فکر می‌کنم هنوز هم ما نیرو کم داریم. بخشی از کسانی که در برنامه به ما کمک می‌کنند افرادی هستند که با بازبینی دقیق برنامه‌ها کمدین‌های ثابت برنامه را در پرهیز از حرکات مشابه و ایجاد لحظات ناب طنز راهنمایی می‌کنند.

*در حین پخش برنامه گاهی درباره تاثیرات منفی استرس و اثرات مثبت خنده صحبت می‌کنید، در این باره توضیح می‌دهید؟

اگر اجازه دهید می‌خواهم این بخش را با دقت و کامل توضیح دهم چون در واقع تمام تلاش ما در ساخت این برنامه دادن همین اطلاعات به مردم است. اول درباره تنش و استرس توضیح می‌دهم و بعد اینکه خنده چه پادزهری برای استرس است. ما هر بار که در روز دچار تنش و استرس بشویم این اتفاقات بیولوژیک برایمان می‌افتد. به محض اینکه به انسان استرس وارد می‌شود رود ه‌های فرد از کار می‌افتد و فشار خونش بالا می‌رود. در ادامه میزان ترشح آدرنالین بالا می‌رود. کبد برای کنترل آدرنالین ذخایر قندش را آزاد می‌کند و این میزان قند تا زمان دور شدن تنش از فرد ثابت می‌ماند. هر قدر میزان بالای قند ادامه پیدا کند این قند مازاد به قلب، چشم، کلیه، سیستم گوارشی، استخوان، مفاصل و سایر اعضای بدن آسیب می‌رساند. همچنین در طول پروسه عصبی شدن عضله بطن چپ شروع می‌کند به بزرگ شدن و در نتیجه این عضله به خون بیشتری نیاز پیدا می‌کند اما چون قلب برای خون‌رسانی بیشتر طراحی نشده کم کاری قلب آغاز می‌شود و این مقدمه بروز سکته قلبی در فرد خواهد بود. در مقابل خندیدن باعث تولید یک گلبول سفید در بدن به اسم  ان‌کی  می‌شود که به آن قاتلان طبیعی می‌گویند. کارکرد این گلبول این است که با حمله به بافت‌های آسیب دیده و سلول‌های سرطانی آنها را دفرمه می‌کند تا زودتر از بین بروند و بدن بتواند به آن تسلط پیدا کند. نکته جالب همین جاست که توان سیستم ایمنی بدن با خندیدن بالا می‌رود و از نظر مغز تفاوت میان خنده مصنوعی و طبیعی انسان معنا دار نیست و به همین دلیل هم ما در ابتدای برنامه به تماشاگران می‌گوییم 30 ثانیه بخندند. همچنین اگر سیستم ایمنی بدن بالا باشد 85 درصد بیماری‌ها دفع می‌شود. به نظر من هر نخندیدنی ظلم به خود است و راحت خندیدن به معنی این نیست که آدم سلیقه اش پایین است.

*درصد رضایت خود شما از برنامه چقدر است و آیا خودتان سعی می‌کنید بیشتر بخندید ؟

خیلی زیاد، من هم مثل سایرین دغدغه‌ها و سختی‌های خودم را دارم اما هر هفته سه شنبه‌ها پیش روانشناس می‌روم. چون احساس می‌کنم به این کار شدیدا نیاز دارم. اصولا پیش روانشناس رفتن برای من فهمیدن چرایی حالم است و اینکه یاد بگیرم خندیدن یکی از رفتار‌های واجب روزمره هر فردی است.

*شبهای پنجشنبه در برنامه خندوانه کتاب، تئاتر یا برنامه گالری‌ها را معرفی می‌کنید. درباره علت این کار و ضرورت معرفی کالای فرهنگی در یک برنامه توضیح می‌دهید؟

من هر وقت که جلوی دوربین یک برنامه‌ای کار کرده‌ام خودم را موظف می‌دانم که هر کالای فرهنگی عرضه شده را معرفی کنم. به نظرم این وظیفه رسانه است و باید این کار را انجام دهد. من چون برنامه ام برای عامه مردم است این کار را می‌کنم و جالب است که برایتان بگویم پنجشنبه گذشته سه کتاب معرفی کردم. وقتی ابتدای هفته به شهر کتاب رفتنم صاحب مغازه خواهش کرد تا اسامی کتابهایی که قصد معرفی آنها را دارم را قبلا به او اطلاع دهم تا بتواند جوابگوی مشتریان این کتابها پس از معرفی از طریق خندوانه باشد ومسائلی از این دست نشان می‌دهد که مسیر ما برای معرفی کالاهای فرهنگی و آثار هنری درست بوده است.

*عناوین کتاب‌ها بر چه اساس انتخاب می‌شوند؟

مشوق خانوادگی من در ایجاد عادت به کتاب خوانی خواهرم بوده است و مدتهاست که حداقل هر 10 روز یک بار دو ساعتی را در یک کتاب فروشی می‌گذرانم تا در جریان آخرین انتشارات قرار داشته باشم و در نتیجه از اطلاعات کافی برای معرفی کتاب یا برنامه‌های فرهنگی و هنری برخوردار هستم.

*با توجه به محدودیت‌هایی که در تلویزیون برای موسیقی وجود دارد، چطور برای استفاده از موسیقی در خندوانه برنامه‌ریزی می‌کنید؟

خندوانه نیاز به موسیقی زنده دارد تا مناسب با حال برنامه و استودیو موزیک‌های مختلف اجرا شود. ابتدا از گروه  کلم  برای انجام این همراهی دعوت کردم اما چون نمی‌توانستیم آنها را نشان بدیم بعد از مدت کوتاهی موزیک‌هایشان را ضبط کردند، و برای پخش در اختیار ما قرار دادند. بعد از اینها با گروه موزیک  بُمرانی  که یک اجرا هم در برنامه داشتند و به نواختن  کاخون  پرداختند، همکاری کردیم. جالب است که بدانید بزودی گروه بمرانی با بهره‌برداری از قابلیتی که در دستگاههای ‌ای پد  برای نواختن انواع سازها وجود دارد اقدام به اجرای قطعه موسیقی خواهد کرد.

منبع: آرمان