فیس‌بوک در حال نابودی است؛ ما درگیر فیلتر بودن یا نبودن آن

حتی این روزها که فیس‌بوک با بحران محبوبیت دست و پنجه نرم می‌کند؛ وزیر ارشاد دغدغه‌های فیس‌بوکی خود را رها نمی‌کند و امروز باز هم از احتمال رفع فیلتر آن گفته؛ آن هم در شرایطی که تکذیب این خبر از سوی مرجع رسمی تصمیم‌گیر قابل انتظار بود.

کد خبر: ۱۶۷۳۸۹

تاریخ: ۱۱ اسفند ۱۳۹۲ - ۱۵:۲۶

صراط: «فیلترینگ فیس‌بوک لغو می‌شود» این تیتر خبری بود که امروز از حضور علی جنتی وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی در صبحانه هیئت نمایندگان اتاق بازرگانی تهران منتشر شد.

جنتی که پیش از این هم بارها درباره رفع فیلتر فیس‌بوک اظهار نظر کرده بود، این‌بار می‌گوید: به بهانه‌ی حفظ ارزش‌های اسلامی جلوی رشد چیزی را در کشور نمی‌توان گرفت. از این رو، مسأله‌ی فیلتر بودن فیس‌بوک جزو مواردی است که پس از مدت زمانی حل خواهد شد.

وزیر ارشاد با بیان این‌که الان در دنیا شبکه‌های اجتماعی فعال هستند، تصریح می‌کند: 700 میلیون نفر در دنیا عضو فیسبوک هستند که چهار میلیون نفر از این تعداد را ایرانی‌ها تشکیل می‌دهند؛ ولی ما آن را محصور کرده‌ایم.

اصرار دوباره جنتی بر اینکه در دولت چنین تفکری وجود ندارد که شبکه‌های اجتماعی را فیلتر کنیم، پیش‌تر نیز از سوی او و برخی دیگر از دولتمردان گفته شد و یا با حضور فعال در شبکه‌های اجتماعی خارجی نظیر فیس‌بوک عملا ابراز شد.

اما دولت چه بخواهد چه نخواهد تصمیم درباره فیلترینگ فیس‌بوک یا هر سایت و شبکه اجتماعی دیگر در کارگروه مصادیق مجرمانه گرفته می‌شود که به اذعان جنتی شش وزیر در آن عضو هستند.

یک بام و دوهوای فیلترینگ فیس‌بوک حتی وزیر خارجه سوئد را که به تازگی به ایران سفر کرده، شگفت زده می‌کند تا آنجا که  بعد از بازگشت نوشته بود: در ایران اتفاق شگفتی افتاده است، مسئولان ارشد کشور صفحه فیس‌بوک را غیرقانونی اعلام و فیلتر کرده‌اند، اما همان مسئولان خودشان با «فیلتر شکن» وارد فیس‌بوک شده‌اند و صفحه باز کرده‌اند و با مردمی که آنها هم با فیلترشکن وارد فیس‌بوک می‌شوند، ارتباط برقرار می‌کنند!

هرچند وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات به عنوان مرتبط ترین عضو دولت با موضوع شبکه‌های اجتماعی مسیر دیگری را برگزید و به عضویت در شبکه‌های اجتماعی داخل درآمد اما همچنان بحث فیس‌بوک در بخش‌هایی از دولت داغ داغ است.

نظرسنجی اسحاق جهانگیری، معاون اول رئیس‌جمهور در فیس‌بوک درباره موضوع مهم هدفمندی یارانه‌ها، شاهد دیگری بر دغدغه‌های فیس‌بوکی است. او به تازگی انتشار مطلبی در صفحه شخصی فیس‌بوک خود ضمن اشاره به قانون هدفمندی یارانه‌ها و اجرای فاز دوم آن، از «مردم» فیس‌بوکی‌ها درخواست کرده بود نظر خود را در خصوص میزان کف در آمد برای تعیین مرز یارانه بگیران و دهک‌هایی که از دریافت یارانه حدف خواهند شد بیان کنند!

حالا دیگر شاید فیلتر بودن یا نبودن فیس‌بوک چندان مهم نباشد؛ آن هم در جایی که فیس‌بوک خود درگیری بودن یا نبودن است. چندی پیش محققان دانشگاه «پرینستون» آمریکا  در تحقیقی به این نتیجه رسیدند که شبکه اجتماعی فیس‌بوک احتمالاً تا سال 2017، 80 درصد از کاربران خود را از دست می‌دهد. گرچه در آن زمان واکنش‌های فیس‌بوک به این نتیجه تحقیق طنزآلود و تمسخر‌آمیز بود اما خرید 19 میلیارد دلاری اخیر فیس‌بوک برای حاکمیت در سیستم‌های پیام‌رسانی موبایلی حکایت از آن دارد که فیس‌بوک دارد برای ماندن تلاش می‌کند.

شاه‌میرزایی، عضو حقیقی شورای عالی فضای مجازی در این زمینه می‌گوید:‌ ‌تکنولوژی به شدت در حال گسترش است ما امروز از فیسبوک صحبت می کنیم و فکر می‌کنیم تکنولوژی روز دنیا است در حالی که خود فیس بوک از تکنولوژی‌های جدید در هراس است. این شرکت بنا بر گزارش های رسمی خودش، در حال نزول کاربران جوان و تهدید توسط برنامک‌های جدید مبتنی بر تلفن‌های همراه و تبلت‌ها است، ما حتی روند تحولات تکنولوژیک را بررسی هم نمیکنیم و به صورت منفعلانه نسبت به رخ داد‌ها واکنش می‌دهیم.

با این همه تجربه نشان داده  بیش از آنکه دغدغه‌های فیس‌بوکی مسیری در رفع فیلتر آن بگشاید، همیشه در حد یک اظهار نظر و البته تکذیب از سوی مرجع اصلی تصمیم‌گیر یعنی کارگروه تعیین مصادیق محتوای مجرمانه باقی می‌ماند.

این‌بار باز هم عبد الصمد خرم آبادی، دبیر کارگروه تعیین مصادیق محتوای مجرمانه قوه قضاییه در واکنش به گفته‌های علی جنتی درباره لغو فیلتر فیس‌بوک ،گفت : هیچ برنامه ای برای رفع فیلتر سایتهایی نظیر فیس‌بوک وجود ندارد.

این سیکل از ابتدای دولت یازدهم تا به حال بارها طی شده است؛ یک اظهار نظر دولتی درباره رفع فیلتر فیس‌بوک، یک تکذیب و البته کارگروهی که گویا تا به حال هیچ‌وقت موضوع رفع فیلتر فیس‌بوک را بررسی نکرده است و اتفاقا 6 وزیر هم عضو آن هستند.