محیط‌بانانی که قربانی سکوت قانون می‌شوند+تصاویر

هجوم شکارچیان غیرمجاز و رفتارهای غیر انسانی این افراد همواره در استان گلستان تبعات محیط زیستی و انسانی فراوانی را به دنبال داشته است که در آخرین مورد منجر به ضرب و شتم دو محیط بان بی سلاح توسط تبر و چاقو شده است.

کد خبر: ۱۶۵۹۴۴

تاریخ: ۰۵ اسفند ۱۳۹۲ - ۰۸:۴۲

صراط: صدای شلیک گلوله شنیده می شود. اطمینان دارند مربوط به شکارچی است و به همین دلیل به سمت محل صدا حرکت می کنند. تجهیزات درست و حسابی به همراه ندارند تا بتوانند از دور شکارچی ها را رصد کنند ولی چاره ای نیست. باید به سمت آن ها بروند چون محیط بان هستند و وظیفه آن ها حفاظت است.

صدای شلیک گلوله نشان از وجود سلاح گرم است و این در حالی است که آن ها حتی سلاح سرد هم ندارند. مهدی مجنی پور و محمد تمسکنی دو محیط بانی هستند که جمعه گذشته با دست خالی به سمت شکارچیان غیر مجازی رفتند که سلاح گرم به همراه داشتند و پس از درگیری و ضرب و شتم به دلیل اصابت ضربات چاقو و تبر به بدن آن ها راهی بیمارستان شدند و هم اکنون نیز در بیمارستان 5 آذر گرگان بستری هستند.

از نظر جسمی وضعیت مهدی مجنی پور بهتر است و در بخش جراحی مردان بستری است ولی تمسکنی وضعیت مناسبی نداشت و بعد از 2 روز بستری در آی سی یو از شب گذشته وارد بخش جراحی مردان شده است.

مجنی پور علی رغم صدمه شدیدی که به وی وارد شده و انرژی فراوانی که برای صحبت کردن از وی گرفته می شود حاضر به مصاحبه با ما شد.

این محیط بان با بیان این که به مدت 8 سال است که در این حرفه مشغول به کار است، درباره حادثه گفت: در منطقه نوهور آهنگر محله صدای تیر را شنیدیم و به همراه همکارم به آنجا رفتیم. چند شکارچی متخلف با اسلحه غیر مجاز آن جا بودند.

مجنی پور افزود: افرادی که اسلحه داشتند با دیدن ما فرار کردند، شکارچیان از افراد محلی منطقه بودند ،اهالی روستای دودانگه و 3 نفر از آن ها را شناسایی کردیم.

وی اضافه کرد: بعد از تعقیب وقتی نتوانستیم به آن ها برسیم به سه راهی سر خیابان رفتیم تا شماره ماشین آن ها را گرفته و صورت جلسه کنیم. در آن جا 6 نفر با 3 موتور با کارد و تبر به سمت ما حمله کردند و با ماشین هم به ما زدند و فرار کردند.

وی با بیان این که یکی از موتورسوان محل من و همکارم را به بیمارستان رساند، تصریح کرد: سال گذشته هم در نزدیکی نوهور میرمحله با شکارچیان درگیری داشتیم و خدا به ما رحم کرد چون شکارچی زمین خورد و تیرش به زمین خورد.

مجنی پور با بیان این که چون نیروهای قراردادی هستیم اجازه حمل اسلحه نداریم خاطر نشان کرد: تنها نیروهای پیمانی حق حمل اسلحه را دارند، در مواقع درگیری ها ما دست خالی هستیم و هیچ چیزی برای دفاع از خود نداریم، تا حالا هم هیچ حمایتی از ما صورت نگرفته است.

حال اما با حمایت رسانه ها و انعکاس این حادثه توجه مسئولان استانی و کشوری به موضوع جلب شده و مسئولان برای ملاقات از این دو محیط بان به بیمارستان مراجعه کرده اند.

خوشبختانه رئیس سازمان محیط زیست و معاون رئیس جمهور هم در تماس تلفنی با مجنی پور و پرس و جو درباره حادثه انگیزه زیادی به این افراد داده اند.

مسئولان خواهان پیگیری جدی این موضوع هستند

مدیرکل محیط زیست استان گلستان درباره این محیط بانان گفت: خوشبختانه حال عمومی محیط بانان بهتر است و حتی خانم ابتکار تماس گرفته اند و  با آقای مجنی پور صحبت کره اند که در روحیه اش تاثیر زیادی داشت.

اسماعیل مهاجر در گفتگو با خبرنگار مهر افزود: خانم دکتر ابتکار تاکید کردند این موضوع حتما توسط مراجع ذی ربط پیگیری شود، زیرا از سویی نیازمند تجهیزات برای محیط بانان هستیم و از سوی دیگر برخورد با متخلفین هم نیازمند پیگیری جدی است تا این افراد به خود اجازه ندهند تا با جان افراد بازی کنند و باید مطابق قانون با آن ها برخورد شود.

وی در ادامه با اشاره به وضعیت جسمانی محیط بانان بستری شده در بیمارستان گفت: قطعا وضعیت این دوستان بهتر خواهد شد و از بیمارستان مرخص می شوند اما درد و زخم این درگیری همواره همراه آنان خواهد بود، جراحات اساسی وارد شده به آن ها در طول زندگی همراهشان است و حتی ممکن است در کارشان نیز تاثیر بگذارد.

مهاجر در توضیح نحوه پیگیری محیط زیست برای تشکیل پرونده و دستگیری شکارچیان گفت: در این گونه موارد محیط زیست معمولا این مسائل را گزارش می دهد و قوه قضائیه و نیروهای قضائی پیگیر مساله هستند.

وضعیت ضابط قضایی محیط بانان مشخص نیست

مدیرکل محیط زیست استان گلستان در ادامه با طرح این مساله که محیط بانان استخدامی نیز برای استفاده از سلاح مردد هستند، گفت: بر اساس قوانین محیط بان ها ضابط قضایی هستند و کلمه ضابط قضائی روی لباس این افراد دوخته شده، ضابط قضایی می تواند سلاح حمل کند و برای دفاع و حفاظت از خود در چهارچوب تعیین شده اسلحه هم استفاده کند.

وی تصریح کرد: اما مشکل اینجا است که تکلیف ضابط قضایی در رابطه با محیط بانان مشخص نیست و در مواردهای مشابه که در گذشته رخ داده محیط بان به دلیل استفاده از سلاح محکوم شده است.

وی اذعان کرد: این محیط بانان قراردادی هستند و مشکل حقوقی ما این است که محیط بانی که قراردادی است اجازه حمل سلاح ندارد، بحث استخدامی در حوزه محیط زیست جدی و دامنه دار است و به طور جدی به بودجه مربوط می شود.

مهاجر بیان کرد: مجوز استخدام ها باید از سازمان استخدام کشوری صادر شود تا سازمان بتواند دستش باز باشد و این افراد را به کار بگیرد این طور نیست که محیط زیست دستش برای استخدام باز باشد و بتواند افراد را به کار گیرد ولی انجام ندهد.

بودجه سازمان محیط زیست از وظیفه تعریف شده برای این سازمان کمتر است

وی اظهار کرد: بودجه ای که برای این سازمان در نظر گرفته می شود آنقدر نیست که متناسب با نیاز این سازمان و متناسب با وظایف آن باشد، وظایف این سازمان بزرگ است و به همین دلیل نیاز به بودجه بیشتر است، متاسفانه می بینیم که اعتباری که برای این سازمان در نظر گرفته شده اصلا پاسخگو نیست و به همین دلیل علاوه بر شرایط قانونی که باید مهیا شود بحث بودجه هم برای استخدام مطرح شود.

این مسئول خاطرنشان کرد: یکی از مشکلات جدی آن ها با این که جانشان در دستشان است و با تمام وجود از مناطق حمایت می کنند این است که نه تجهیزات لازم دارند و نه حقوق و دستمزد کافی، تجهیزاتی که محیط بانان استخدامی دارند اسلحه سرد و گرم، دوربین، بیسیم و یک وسیله نقلیه است که باز هم به دلیل تامین نشدن بودجه خیلی به روز نیست و خیلی موارد از تجهیزات شکارچیان عقبتر است و پاسخ نیاز اداری این محیط بانان را نمی دهد تا وظیفه خود را انچام دهند.

مدیرکل محیط زیست استان گلستان گفت: تعداد محیط بانان هم بر اساس آمارها یک سوم تا یک ششم آمارهای جهانی است و به نظر می رسد این ضعف کمی را باید با تجهیزات با کیفیت جبران کرد که نیاز به توجه ویژه دولت دارد، دولت با توجه به شرایط پیش آمده باید توجه ویژه بکند و بودجه ویژه داشته باشد تا بچه هایی که زحمت می شکند و جان خود را به خطر می اندازند حقوق و دستمزد مناسبی داشته باشند که حداقل برابر با سایر ادارات باشد.

حقوق محیط بانان نصف حقوق سایر سازمان ها است

وی بیان کرد: بررسی که می کنیم که می بینیم محیط بانان نصف سایر سازمان ها حقوق می گیرند، پارسال حتی برای مدت کوتاهی حقوق محیط بانان را دو برابر کردند و که بعد از مدتی دوباره به حالت قبل برگشت و باعث شد تا ضربه شدیدتری به محیط بانان از نظر مالی و روحی وارد شود.

اسماعیل مهاجر با بیان این که متاسفانه هیچ آماری از شکارچیان غیرمجاز در یک سال گذشته نداریم، خاطرنشان کرد: 113 شهید محیط زیست در کل کشور در سی سال گذشته وجود دارد، خوشبختانه در استان گلستان شهید محیط زیست نداشتیم ولی حوادث زیادی داریم که دلیل آن وجود چند نقطه کانون شکار است.

وی اذعان کرد: دستگاه های دولتی و ان جی او ها نسبت به تاکید اهمیت ذخیره گاه های محیط زیستی به بومیان و محلی ها کم کاری کرده اند، یک بخش شکارچی های حرفه ای هستند که از شهرهای بزرگ می آیند و یک بخش هم بومیان هستند که نیاز به آموزش دارند و می توان با فرهنگ سازی بخشی از آمار شکارهای غیرمجاز منطقه را کاهش داد.

گرچه محیط بانان مجوز حمل سلاح دارند اما عملا بررسی حوادث گذشته این موضوع را به ما اعلام می کند که در صورت استفاده از سلاح و بروز حوادث ناگوار تکلیف محیط بان به عنوان ضابط قضایی شفاف نیست.

در همین رابطه وکیل پایه یک دادگستری و مدرس دانشگاه در رشته حقوق به خبرنگار مهر گفت: دو قانون جامع در این مبحث وجود دارد و این که اگر ثابت شود مامور هنگام انجام وظیفه بوده و در حال ماموریت با شکارچیان درگیر شده باشند برخورد قاطع تری با شکارچیان می شود.

سکوت قانون درباره وضعیت ضابط قضایی محیط بانان

فرهاد توماج افزود: درباره محیط بانان همیشه این سوال مطرح بوده که آیا ضابط قوه قضائیه محسوب می شوند یا خیر، اما باید اذعان کرد که این موضوع یک سکوت قانونی است.

وی تصریح کرد: قانونی داریم به نام قانون به کارگیری سلاح توسط نیروهای مسلح که سلاح توسط دستگاه های دولتی در اختیار ماموران قرار می گیرد و در تبصره آن ذکر شده که ماموران می توانند از سلاح استفاده کنند با این شرایط که اول ایست بدهند، بعد شلیک هوایی بکنند و سپس به سمت پایین تنه شلیک کنند.

وی بیان کرد: در این قانون قید نشده که مثلا فقط نیروی انتظامی اجازه حمل سلاح دارد بلکه در این قانون آمده هر کدام از ماموران دولتی برای حفاظت اجازه حمل سلاح و استفاده از آن در شرایط ذکر شده دارند.

توماج اظهار کرد: از سویی در قانون آمده که ماموان اطلاعات و بسیج با شرایط خاص و نیروهای ارتش و سپاه هم به طور مطلق و حتی جنگل بانان طبق قانون جنگل بانی می توانند سلاح حمل کنند و ضابط قوه قضاییه هستند ، اما برای محیط بانان یک سکوت قانونی شده است.

این وکیل پایه یک دادگستری اذعان کرد: آنها وقتی می خواهند محیط بان شوند دوره ضابط قضایی می بینند و تصور می کنند که ضابط هستند ولی این طور نیست و مواردی مانند محیط بان دنا پیش می آید که وقتی دادگاه رای داد گفت شما ضابط قضایی محسوب نمی شوید.

فرهاد توماج خاطرنشان کرد: بارها این مساله ایجاد شده و معلوم نیست این مخالفت برای دادن سلاح به محیط بانان چه دلیلی دارد، وقتی به جنگل بان اجازه سلاح می دهند باید به محیط بانی که با شکارچی طرف است نیز اجازه داد ولی متاسفانه هنوز این همت وجود نداشته تا شرایط قانونی استفاده از سلاح برای محیط بانان فراهم شود.

محیط بانی به عنوان یکی از شغل های سخت به خصوص در کشور ما همواره با مخاطرات فراوان همراه است که مهمترین آن ها حفاظت از محیط در برابر شکارچیان غیرمجاز است.

متاسفانه مشاهده شده طی سالی ها گذشته افراد زیادی در این مسیر جان خود را از دست داده اند. از سویی دیگر افرادی هم هستند که در مسیر دفاع از محیط زیست باعث مرگ شکارچیان شده اند و همین اتفاق تبعات جبران ناپذیری برای آن ها داشته است.

همواره در سال های گذشته این موضوع مطرح بوده که چرا با این که محیط بان مامور دولت در حفاظت از محیط است و اجازه حمل سلاح دارد اما استفاده از آن برای وی تعریف قانونی ندارند و در صورت استفاده خود مامور جریمه و یا حتی اعدام خواهد شد.

اما همانطور که گفته شده این سکوت در قانون وجود دارد و اکنون وقت آن رسیده است تا به جای این که منتظر باشیم تا حادثه ناگواری صورت بگیرد و از اولیای دم برای رضایت تقاضا کنیم، نمایندگان مجلس تدابیری برای را با توجه به خطرات شغل محیط بانی برای این موضوع در نظر بگیرند.