اظهارات هسته ای آمانو درباره ایران

"يوکيا آمانو" مدير کل آژانس بين المللي انرژي اتمي در تازه‌ترين مصاحبۀ طولاني خود با شبکه تلويزيوني راشاتودي موضع خود را درباره مذاکرات هسته‌اي با دولت جديد ايران پس از انتصاب دکتر حسن روحاني بيان کرد که مشروح آن به شرح زير است.

کد خبر: ۱۲۸۶۴۱

تاریخ: ۲۶ مرداد ۱۳۹۲ - ۱۱:۰۲

صراط:  به نقل از شبکه تلويزيوني راشاتودي، مجري راشاتودي پرسيد: شما حسن روحاني رئيس جمهور جديد منتخب ايران را شخصا مي‌شناسيد زيرا وي مذاکره کننده هسته‌اي بود. فکر مي‌کنيد وي چه جور شخصيتي است؟

يوکيا آمانو گفت: وي فردي است که دانش خوبي درباره موضوع هسته‌اي دارد. من مي‌خواهم با دولت جديد ايران کار کنم. آژانس بين المللي متعهد است موضوع ايران را از راه گفتگو و راه‌هاي ديپلماتيک حل کند. ما به گفتگو ادامه مي‌دهيم.

آيا مي‌گوييد گفتگو با رئيس جمهور ايران آسان است؟

وي گفت: ما هنوز نمي‌دانيم و از طرف ديگر نقش آژانس گمانه زني نيست اما ما براي رسيدن به راه حل قطعي به گفتگوهاي سازنده با ايران ادامه مي‌دهيم.

مجري راشاتودي: حس شما به شما چه مي‌گويد؟ آيا آقاي رئيس جمهور مي‌تواند مذاکرات هسته‌اي ايران را به پيشرفت برساند؟

مدير کل آژانس بين المللي انرژي هسته‌اي پاسخ داد: عوامل زيادي در اين مورد تاثير گذار است. موضوع هسته‌اي ايران سابقه طولاني دارد و بسيار پيچيده است. بنابراين بهتر است گمانه زني نکنيم و با ايراني‌ها گفتگو کنيم. سپس همه چيز روشن خواهد شد. در حال حاضر من نظر خاصي ندارم اما پس از تماس با دولت جديد مي‌توانيم بهتر درباره آينده صحبت کنيم.

مجري راشاتودي: مشکل بين ايران و آژانس بين المللي انرژي اتمي در حال حاضر چيست؟

وي گفت: موضوعاتي مختلفي هستند. من با وجود اختلافات در حال گفتگو با ايران هستم. ما اختلافاتي داريم اما حل آن‌ها غير ممکن نيست و من به مذاکرات ادامه خواهم داد.

مجري راشاتودي: آيا مي‌توانيد بگوييد اختلاف اصلي بر سر چيست؟

يوکيا آمانو گفت: من متاسفانه نمي‌توانم جزييات را بازگو کنم زيرا در حال مذاکره با ايران هستم.

مجري راشاتودي پرسيد بنيامين نتانياهو مي‌گويد ايران به خط قرمز نزديک شده است. اوباما درباره اين موضوع ارزيابي متفاوت دارد. ارزيابي شما چيست؟

يوکيا آمانو گفت: ما فعاليت‌هاي هسته‌اي ايران را که تحت نظر پادمان‌هاي آژانس بين الملللي انرژي اتمي انجام مي‌شود، راستي آزمايي کرده‌ايم. اين فعاليت‌ها که تحت نظارت پادمان هاي آژانس انجام مي‌شود، همچنان براي مقاصد صلح آميز است.

وي گفت: آنچه که ما مشاهده کرديم اين بود که توانايي ايران براي توليد اورانيوم غني شده افزايش يافته است. مقدار اورانيوم توليد شده نيز افزايش يافته است.

مجري راشاتودي: آيا درست است که بگوييم تا به اين لحظه آژانس بين المللي انرژي هسته‌اي نتوانسته است ثابت کند ايران مي‌خواهد بمب توليد کند؟

يوکيا آمانو گفت: ما هرگز نگفتيم ايران تسليحات هسته‌اي دارد. ما هرگز نگفتيم ايران تصميم گرفته است تسليحات هسته‌اي توليد کند اما گفتيم پرسش‌هايي درباره ايران مطرح است که آنها را بايد پاسخ بدهد.

مجري: آيا شما شخصا به ايران رفتيد و اين تاسيسات را ديده‌ايد؟

يوکيا آمانو: من قبل از اين که مديرکل آژانس بين المللي انرژي اتمي شوم به ايران سفر کردم و پس از مدير کل شدنم نيز به ايران رفتم و گفتگوهايي با آقاي جليلي داشتم.

مجري راشاتودي: شما مي‌دانيد روسيه در حال کمک به ايران است تا اين کشور به پيشرفت هسته‌اي برسد اما همزمان تسهيل کننده اصلي در گفتگوها و مذاکرات اين کشور با غرب است. به نظر شما فعاليت‌هاي روسيه کمک مي‌کند يا اين که مانع محسوب مي‌شود؟

يوکيا آمانو: نخست بايد بگويم پنج به علاوه يک يعني پنج کشور عضو دائم سازمان ملل متحد و آلمان گفتگوهايي با ايران انجام دادند. روسيه نيز البته عضو بسيار مهم گروه پنج به علاوه يک در گفتگو با ايران است. روسيه نقش مهمي داشته است و اميدوارم مذاکرات پنج به علاوه يک پيشرفت داشته باشد.

مجري راشاتودي: پس به نظر شما کمک روسيه به ايران اشکالي ندارد؟

يوکيا آمانو: روسيه شريک مهم ما است و عضو بسيار مهم آژانس بين المللي انرژي هسته‌اي محسوب مي‌شود. روسيه همچنين عضو گفتگوي گروه پنج به علاوه يک است و اين گفتگو بسيار مهم است.

مجري راشاتودي: اگر زماني اسرائيل به ايران حمله کند، آژانس بين المللي انرژي اتمي احساس نمي‌کند مقصر است؟

يوکيا آمانو: من حدس و گمان نمي‌زنم. اکنون تلاش مي‌کنم موضوع را با راه‌هاي ديپلماتيک حل کنم. خوب نيست من بر اساس فرض و گمان حرف بزنم.

مجري راشاتودي: سيپري، موسسه بين المللي تحقيقات صلح تخمين زده است اسرائيل اکنون شايد حدود هشتاد بمب هسته‌اي داشته باشد که بسيار خطرناک است. آيا فکر نمي‌کنيد اين مسئله مانعي بر سر روند مذاکرات شما با ايران باشد؟

مديرکل آژانس بين المللي انرژي هسته‌اي: آنچه که ايران همانند ديگر کشورهاي عضو بايد انجام دهد اين است که پادمان‌هاي جامع ما و ديگر الزامات خود را اجرا کند. اين تنها چيزي است که من از ايران مي‌خواهم.

مجري: آيا شما فکر مي‌کنيد اسرائيل بايد معاهده منع تکثير را امضاء کند؟

يوکيا آمانو: شما بايد اين پرسش را از اسرائيل بپرسيد اما مشخص است اکنون قصد امضاء ان پي تي را ندارند.

مجري: آيا آژانس هيچ تلاشي در اين زمينه کرده است؟ آيا ما مي‌توانيم شاهدشفافيت هسته‌اي اسرائيل باشيم زيرا اسرائيل نيز براي همسايگان خود خطر محسوب مي‌شود و آنها احساس ناامني و انزوا مي‌کنند.

يوکيا آمانو: آژانس بين المللي انرژي اتمي و خود من از منطقه عاري هسته‌اي در خاورميانه حمايت مي‌کنيم. ما تا حدودي آماده هستيم به اين مسئله کمک کنيم.

مجمع عمومي در سال 2001 تصميم گرفت از مديرکل بخواهد ميزبان نشستي درباره منطقه عاري از سلاح هسته‌اي در خاورميانه باشد. در سال 2011 من ميزبان نشستي با حضور کشورهاي عربي شدم که اسرائيل هم در آن شرکت کرد. اين موضوع دشواري است و موضع کشورها نيز متفاوت است. ما هنوز مي‌توانيم درباره اين موضوع به شيوه سازنده گفتگو کنيم.

با وجود اختلافات و سوابق تاريخي مي‌توانيم به نحو سازنده‌اي مذاکره کنيم. البته هنوز اين کار راحت نيست و تشکيل اين نشست زمان مي‌برد اما آژانس به تشکيل منطقه خاورميانه عاري از تسليحات هسته‌اي کمک مي‌کند.

مجري شبکه راشاتودي: توصيه شما به رئيس جمهور اوباما چيست؟ او بايد چه کار کند؟

آمانو: به نظر من مهمترين کار در حال حاضر اعتماد سازي است. بازگرداندن اعتماد بين المللي خيلي مهم است.ما به علت نبودن اين اعتماد، دشوار است گام خود را برداريم. براي افزايش اعتماد شفافيت زياد نياز است. بهترين کار، ترغيب گفتگوها بين پنج بعلاوه يک، آژانس بين المللي انرژي اتمي و ايران است.