آخرت نسیه و دنیا نقد؟!

در روایت آمده است: خوشا به حال کسى که چیزى را که مطابق شهوت او و نقد است ترک مى‏‌کند براى چیزى که نسیه است و ظاهراً آن را ندیده است.

کد خبر: ۱۲۵۳۶۸

تاریخ: ۰۳ مرداد ۱۳۹۲ - ۱۹:۳۰

صراط: یکی از مسائلی که در همه ماه‌ها و به خصوص در ماه مبارک رمضان اهمیت ویژه‌ای دارد مساله اخلاق، خودسازی و تهذیب نفس است. به همین منظور، بر آن شدیم تا در ایام ماه مبارک رمضان که بهار اخلاق و تهذیب است، خلاصه بیانات اخلاقی حضرت آیت‌الله ناصر مکارم شیرازی را به صورت موضوعی (مانند: تقوا، فقر و غنا، دروغ و خیانت، غیبت، زهد، صله رحم، حیا، عفت، گوشه گیری، عفو و گذشت و ...) تقدیم مخاطبان گرامی کنیم.

بسم الله الرحمن الرحیم

قال رسولُ اللَّهِ صلى الله علیه و آله: «طُوبى‏ لِمَنْ تَرَکَ شَهْوَةً حاضِرةً لِمَوعودٍ لَمْ یَرَهُ».

پیامبر اکرم صلى الله علیه و آله مى‌فرماید: «خوشا به حال کسى که لذت آماده‌‏اى را وا نهد براى موعودى که ندیده».

طوبى مؤنث اطیب (پاکیزه‏‌تر) است و چند معنا برایش گفته شده:

یکى به معناى زندگى پاکیزه است براى کسى که داراى این صفت باشد.

دوم به معناى خوشا به حال اوست.

سوم درختى است در بهشت.

روایت مى‌‏فرماید: خوشا به حال کسى که چیزى را که مطابق شهوت او و نقد است ترک مى‏‌کند براى چیزى که نسیه است و ظاهراً آن را ندیده است.

برخی می‌گویند: انسان نمى‌‏تواند نقد را به خاطر نسیه ترک کند، و یکى از برترى‏‌هاى دنیا در چشم دنیاپرستان نقد بودن آن است. در مقابل، منافع نسیه است که آفاتى دارد و ممکن است نقد نشود.

بعضى این منافع نقد و نسیه را تعمیم مى‌‏دهند و در مسائل آخرت هم جارى مى‏‌کنند که همان منطق معروف ابن ‏سعد است که وقتى حضرت امام حسین (ع) به او فرمود: از جنگ با من صرف نظر کن. گفت: فکر مى‏‌کنم، تا صبح فکر کرد، بعد گفت: مى‏‌گویند: بهشت و جهنّم و عذاب هست، اگر راست باشد، بعداً توبه مى‌‏کنم و اگر دروغ باشد به دنیایم رسیده‌‏ام.

بعد گفت: دنیا نقد است و آخرت نسیه و انسان عاقل نقد را به نسیه نمى‌‏فروشد.

من که امروزم بهشت نقد حاصل مى‏‌شود / وعده فرداى زاهد را چرا باور کنم‏

دو اشتباه بزرگ کسانی که خیال می‌کنند: آخرت، نسیه است

پیروان این مکتب زیادند، اینها دو اشتباه بزرگ مرتکب مى‏‌شوند:

اوّل اینکه وعده‏‌هاى الهى براى افراد با ایمان نسیه نیست، نسیه در جایى است که طرف ضعیف است و نمى‌‏تواند به وعده‌هایش عمل کند، امّا کسى که قادر مطلق و صادق و حکیم است نقد و نسیه ندارد و وعده‌‏هایش عین واقعیّت است و سوخت و سوز ندارد.

دوم اینکه در زندگى دنیا هم بسیارى از مواقع، نسیه را بر نقد مقدّم مى‌‏دارند. به عنوان مثال تمام کشاورزان نقدشان را که بذر است مى‏‌دهند، به انتظار محصولى که در سال آینده بدست مى‌‏آورند، و یا تمام کسانى که سرمایه‏‌گذارى مى‏‌کنند، نقد را مى‌‏دهند براى نسیه فردا، چون مسأله اهم و مهم است.

انسان اگر در این عمر کوتاه تقوا را رعایت کند، یک عمر جاویدان غرق در نعمت خواهد داشت، که در این صورت لذت آماده را فداى نعمتى مى‌‏کند که آن را ندیده است.

وقتى کسى لذت آماده را براى موعودى که ندیده ترک کند این نشانه ایمان است و اگر ایمان به خدا و غیب نداشته باشد لذت آماده را ترک نمى‌‏کند.

مهمترین لذّات دنیا مثل برق در گذر است امّا قرآن درباره لذّات آخرت مى‌‏فرماید: «فَلَا تَعْلَمُ نَفْسٌ مَّا أُخْفِىَ لَهُمْ مِّنْ قُرَّةِ أَعْیُنٍ جَزَاءً بِمَا کَانُوا یَعْمَلُونَ» هیچ‌‏کس نمى‏‌داند چه پاداش‌هاى مهمّى که مایه روشنى چشم‌ها مى‏‌گردد براى آنها نهفته شده است. این پاداش عظیم جزاى اعمالى است که انجام داده‌‏اند.

در این آیه شریفه، «نفس» به صورت نکره در سیاق نفى آمده و به معناى عموم است، و همه نفوس حتّى رسول خدا صلى الله علیه و آله و فرشتگان مقرّب را شامل مى‏‌شود که این نعمت‌‌ها و لذّات روحانى در فکرشان خطور نکرده است.

وقتى انسان این وعده‌‏ها را مى‌‏بیند چشم‏‌پوشى از شهوات بر او آسان مى‌‏شود.

پیامبر اکرم صلى الله علیه و آله در حدیثى مى‌‏فرماید: «انَّ اللَّهَ یقولُ: اعْدَدَتُ لِعِبادِىَ الصّالحِینَ ما لا عَیْنٌ رَأَتْ، ولا اذُنٌ سَمِعَتْ، وَ لَا خَطَرَ عَلى قَلْبِ بَشَرٍ»

خداوند مى‌‏فرماید: من براى بندگان صالحم نعمت‌هایى فراهم کرده‌‏ام که هیچ چشمى ندیده، و هیچ گوشى نشنیده و بر فکر کسى نگذشته است.

علاوه بر این، گاهی اوقات، انسان در دنیا هم نتیجه‌‏ اعمال خوب و بد را مى‌‏بیند. در حدیثى داریم که اگر انسان چشمش به نامحرم بیفتد و چشم بپوشد، خداوند ایمانى به او مى‏‌چشاند که لذّت و نورانیّت آن را احساس مى‏‌کند.